Якутские буквы:

Якутский → Русский

кылбаарый=

замедл. от кылбай= блестеть, сиять, медленно двигаясь.

Якутский → Якутский

кылбаарый

дьүһ. туохт. Биир тэҥ дэхси сырдык, ыраас буол. ☉ Быть, выглядеть ярким, светлым, нарядным, сверкать
Хаардаах тибии хаһан да буолбатаҕын курдук сааскы халлаан кылбаарыйа дьэҥкэрдэ. Болот Боотур
Сиккиэр тыал өрүс кылбаарыйбыт иэнин хараарда түрдэһиннэрэн ааста. А. Федоров. Айылҕа ийэбит кийиит дьахтар курдук кылбаарыйда. Т. Сметанин

Еще переводы:

кылбаар=

кылбаар= (Якутский → Русский)

см. кылбаарый =.

куопталан

куопталан (Якутский → Якутский)

туохт. Куопта кэт. ☉ Надеть кофту
Дьураа долгун дьууппаланна, Күндү солко куопталанна, Кытылыгар тахсан Кыыһыгар түһэн кылбаарыйар, Эҥээригэр тахсан Эдэригэр түһэн чэмэлийэр. Т. Сметанин

кылбаарыс

кылбаарыс (Якутский → Якутский)

кылбаарый диэнтэн холб. туһ. Кыталыктар кылбаарыһан тахсаннар, кинилэр дьоллорун уруйдаан, кыҥкыырыктыы ыллыахтарын, кырыйа көтүөхтэрин сөп эбит
А. Федоров. Кырса сонноох толооннор Кылбаарыһан сыттылар. С. Тимофеев

сиэдэрэйкээн

сиэдэрэйкээн (Якутский → Якутский)

сиэдэрэй диэнтэн, атаах.-аччат. Сиэдэрэйкээн симэхтээх Сибэккилэр үүннүлэр. Л. Попов
Сиэдэрэйкээн хоско Сиэтэн киллэрбитэ. М. Ефимов
Сибэккилээх ойуулардаах Сиэдэрэйкээн былааттардаах Ыанньыксыттыыр кыргыттарбыт Ырыалара кылбаарыйбыт. П. Тобуруокап

кылбаарыс гын

кылбаарыс гын (Якутский → Якутский)

кылбаарый диэнтэн көстө түһүү. Өлбүт дьахтар имэ тэтэр гынар, уоһа ибир гынар: «Мин оҕом Үрүҥ Үкэйдээн ханнаный?» — диэн ботугураабытынан, хараҕын көрөн кылбаарыс гыннараат, күн уотуттан симириктии түһэр. Амма Аччыгыйа

кылбаарыҥнаа

кылбаарыҥнаа (Якутский → Якутский)

кылбаарый диэнтэн б
тэҥ. көстүү. Буулдьа табан, хорсун уол Ыҥыырыттан суулбута. Ынчыктаан, буойун саха Төбөтүн өндөппүтэ, Ат атаҕа саҕахха Кылбаарыҥнаан сүппүтэ. И. Гоголев
Биирдэ Анфиса …… баттаҕын суунан, үрүмэ маҥан санныларынан кылбаарыҥныы турдаҕына киирэн, Аркадий бэркэ кыбыстыбыта. Н. Габышев

кыыстыы

кыыстыы (Якутский → Якутский)

сыһ. Кыыс курдук, кыыска маарынныырдык. ☉ Подобно девочке, девушке, по-девичьи
Тоҕо, кыыстыы күлэр Ангара Кылбаарыйа устарый, Үөрүү-көтүү далбара Өрүү миигин кууһарый? Күннүк Уурастыырап
Дьонноро бу [уол] оҕону үс сааһыгар диэри баттаҕын кыыстыы үүннэрэн, кыыс оҕолуу таҥыннарар этилэр. «ХС»

туртаһый

туртаһый (Якутский → Якутский)

туохт. Туртайан, сырдаан көһүн. ☉ Белеть местами, поблескивать белизной
Аллара сииктээх аппаларга тирэхтэр сырдык субаларынан туртаһыйа кылбаһыйаллар. Софр. Данилов
Туртаһыйар үрүҥ чуоҕур Туллукчааным. А. Бродников
Туртаһыйа сардаҥарар хатыҥ чараҥнар, унаар нэлэһийэр налыы сыһыылар ортолорунан …… Амма барахсан устан кылбаарыйар. «ХС»

сарпах

сарпах (Якутский → Якутский)

I
көр саппах
Кырдьык да үтүө сарсыарда Кылбаарыйа талбаарбыт. Халлаан саҕаҕар ханна да Хараарбат сарпах былыт. Болот Боотур
II
көр сарпа
Сааскы тахсар саһарҕа Сандаарыйда бу сиргэ, Сарпах кыымнаах күн уота Алаас күөлгэ сыдьаайда. С. Зверев
Чолбон сарпаҕа ойуулаах таҥастаах Чолбон тойон кыыһа, үргэл уота ойуулаах таҥастаах Үргэл тойон кыыһа, …… чоҥкунас чуорааннаах, Көҥдөй от дүҥүрдээх, Күөх от былаайахтаах сиргэ кэлэн түһэллэр. Суорун Омоллоон

ааллан

ааллан (Якутский → Якутский)

  1. ааллаа диэнтэн бэй. туһ. Аҕыйах аҕай сылынан биһиги даҕаны көтөр аалланыахпыт. Күндэ
  2. Аалга олорон айаннаа, аалынан уһун. ☉ Плавать на плоту; плавать на судне, корабле, летать на самолете. Өрүһү туоруурга ааллан
    □ Уу харахтаах Утары көрөн Оломнуур диэни билбэтэх, Ойулҕа санаалаах таба таайан, Аалланар диэҥҥэ санаабатах Ааттаах Хаанаҕа. С. Зверев
    Орто уол умсар аалланан Муора дириҥин булсуста. Эллэй
    [Үтүө сайылыгым үүннэрбит ыччаттара] Ким үрүҥ көмүс аалланан Өлүөнэни өксөйбүтэ, Ким кыыһар былыты үрдүнэн Кылбаарыйа дайбыта. С. Васильев
  3. көсп. Элбэх буолан, халҕаһалаан сырыт, бар-кэл. ☉ Ходить, ездить толпой, гурьбой
    Матасыыкыллаахтар, ыҥыыр аттаахтар, туох да баһа-атаҕа, кэмэкээмэйэ суох төттөрү-таары аалланаллар. И. Никифоров. Киэһэ Дворцовай болуоссатынан бассабыыктар броневиктара аалламмыттара. Д. Рид (тылб.)