1) погода || погодный; күн-дьыл уларыиыыта изменение погоды; күн-дьыл усулуобуйата погодные условия; 2) время; күн-дьыл биллибэккэ ааһар время идёт незаметно.
Якутский → Русский
күн-дьыл
Якутский → Якутский
күн-дьыл
аат.
1. Тустаах сиргэ чопчу бириэмэҕэ атмосфера аллараа араҥатын туруга (температурата, баттааһына, сөҥүүтэ, тыал хайысхата уонна күүһэ, онтон да атын метеорологическай көрдөрүүлэр). ☉ Погода
Күн-дьыл туһунан иһитиннэрииттэн көрдөххө, хоту улахан буурҕа, силлиэ түспүт. Далан
Киһи этин сааһын ааҕа өтөн киирэр сииктээх сиппэрэҥ күҥҥэ-дьылга кинилэр балтараа суукканы быһа сатыы айаннаабыттара. Софр. Данилов
«Таах олоруохтааҕар, хайдах күн-дьыл буоларын билгэлиибин», — диэн оҕонньорум хардарда. И. Сосин
2. Кэм. ☉ Время
Аара Өлүөнэнэн борохуотунан устан иһэн наар ырыа ыллаан оройуоннарынан куоталаһарбыт, күммүтүн-дьылбытын кылгатарбыт. И. Сосин
Күн-дьыл, күөйэ хаама сылдьан, кээрэтэн иһэриттэн куоппут диэн суох. С. Федотов
Күн-дьыл көтөнсүүрэн аастар-ааһан истэ. Н. Заболоцкай
3. Докумуон суруллубут күнэ, ыйа, дьыла. ☉ Дата. Сайабылыанньаҕар күнүндьылын ыйаар
— — Ол хонууга хантан Сэбиэти булан бэчээт уурдарабыт? — Оттон күнүн-дьылын мин суруйуом. Н. Габышев
♦ Күн-дьыл көрдөрүө — сотору кэминэн үчүгэйэ-куһаҕана биллиэ. ☉ Время покажет
Ким сөпкө этэрин күн-дьыл көрдөрүө. — Күн-дьыл көрдөрөн иһээ ини. Туох-туох буолар. Бары даҕаны таҥара илиитин иһигэр сырыттахпыт. С. Ефремов. Күнү-дьылы бараа — туһата суох дьыаланан дьарыктанан элбэх бириэмэни таах ыыт, тугу да гыммакка таах сырыт. ☉ соотв. коротать время
Тыый, дьэ, тардыас киһи буоллаҕа, үлэҕэ саамай сөптөөх киһи, кими кытта кэпсэтэн күнү-дьылы барыаҕай! П. Ойуунускай
[Егор Егорович:] Оттон, дьэ ол ону [ким бассабыыгын] билэр наадаҕа, доппуруос дуомун оҥоруоҕуҥ. [Дмитриев:] Ээ, оттон оннук ини, күнү-дьылы бараан. С. Ефремов
Хамначчыттар …… дьуоҕулаан, үлэттэн куота, күнү-дьылы барыы сатаабыттара киниэхэ суох этэ. А. Сыромятникова. Күнү-дьылы тардыма (тутума) — бириэмэни таах, солуута суох ыытыма. ☉ Не теряй времени даром, не тяни время
Хата күнү-дьылы тутума, таах сыгааннаан тылласпат, баттыыр буоллаххына баттаа, оттон суох буоллаҕына суох — атырдьах маһын курдук арахсабыт. Суорун Омоллоон
Ээ, чэ бара охсуох түргэнник. Күнү-дьылы тардымыах. С. Ефремов. Күнү-дьылы ыыппакка — тутатына, суһаллык. ☉ Не теряя времени зря, как можно скорее
Күнү-дьылы ыыппакка, кинээскэ этэн, биир, түөрт уон сыл устата оттуур ходуһа оҥосторго, нэһилиэктэн көҥүллэтэ охсуохха. Күннүк Уурастыырап
«Чэ, тоойуом, күнү-дьылы ыыппакка, тахша оҕуш», — Болугур оҕонньор ыттарын сиэтэн дьон суолун батыһа хаамар. Н. Якутскай
◊ Күнү-дьылы билгэлээһин — күндьыл хайдах буолуохтааҕын эрдэттэн сибикилээн билии. ☉ Прогноз погоды
Синоптиктар бөлөхтөрө үлэлиэҕэ, күнүдьылы билгэлээһини утумнаахтык биэриэҕэ. «Кыым». Күнү-дьылы билгэлээччи — күн-дьыл хайдах буолуохтааҕын эрдэттэн сибикилээн билиинэн дьарыктанар киһи. ☉ Специалист по прогнозированию погоды, метеоролог
Ити кэмҥэ күнү-дьылы билгэлээччилэр балаҕан ыйа ардаҕа суох буолуо диэн иһитиннэриилэрэ дьон санаатын аһары көтөхпүтэ. «Кыым»
Еще переводы: