Якутские буквы:

Якутский → Якутский

көмүскэт

көмүскээ диэнтэн дьаһ
туһ. Ыксаабыт бытархай көтөр, чыычаах эҥин көмүскэтээри киһиэхэ кэлэн түһэн биэрэрин мин урут даҕаны дэҥ кэриэтэ ааҕар буоларым. Н. Заболоцкай
Арбатскайы соһуччу диссертациятын көмүскэтэ ыҥырбыттара. В. Яковлев
Арба, миэхэ хаххалана сылдьан, араас түөкэйи-албыны оҥорбут дьон, сымыйа суолунан куттаан миигинэн көмүскэтэргит буолуо? С. Ефремов
Көмүскэтэрим эрэ көмүскэм уута, хараһыттарарым эрэ хараҕым уута фольк. — көмүскүүрэ, харыһыйара суох киһи эрэйдээх-буруйдаах дьылҕатын туһунан этии. Так говорит вдова, нищий, убогий, жалуясь на судьбу (на отсутствие защитника, заступника; букв. заступник мой — лишь слезы орбит моих глазных, защитник мой — лишь слезы глаз моих)
Көмүскэтэрим эрэ көмүскэм уута, харыстатарым эрэ хараҕым уута буолта эчи абатын!.. Кэбис, түксү, олоруҥ бэйэҕит, мин түксү, түксүлээтим... Суорун Омоллоон
Ылдьаана бу дьиэҕэ сүктэн кэлиэҕиттэн ыла көмүскэтэрэ эрэ көмүскэтин уута, харыһыйтарара эрэ хараҕын уута этэ. Н. Якутскай

Якутский → Русский

көмүскэт=

побуд. от көмүскээ = 1) просить заступничества, защиты; 2) находиться, быть под защитой.


Еще переводы:

харыһыйтар

харыһыйтар (Якутский → Якутский)

харыһый диэнтэн дьаһ
туһ. [Маайа:] Харыһыйтарарым эрэ хараҕым уута, көмүскэтэрим эрэ көмүскэм уута. А. Софронов
Оҕонньор дьонун-сэргэтин иннигэр туохха да тэҥнэммэт үгүс үтүөнү оҥорбута, быыһаммыт, харыһыйтарбыт, көмүскэппит үгүс бар дьоно киниэхэ махталлара муҥура суоҕа. Н. Лугинов
Харыһыйтарара <эрэ> хараҕын уута, көмүскэтэрэ <эрэ> көмүскэтин уута — көмүскүүр, араҥаччылыыр кимэ да суох диэн өйдөбүл. Нет того, кто бы защитил, заступился за него
Кыыс эрэйдээх көмүскэтэрэ эрэ көмүскэтин уута, харыһыйтарара эрэ хараҕын уута этэ. Сотору-сотору ытыыра, эргэ биэрбит дьонугар абаккарара. Н. Якутскай
Үлэһит киһи көмүскэтэрэ көмүскэтин уута, харыһыйтарара хараҕын уута буолар. КН ТДь

араҥаччылат

араҥаччылат (Якутский → Якутский)

араҥаччылаа диэнтэн дьаһ
туһ. [Туйаарыма Куо:] Үрдүктэн ыйаннар, Үөһэттэн анааннар Айыы хаан аймаҕын Араҥаччылата киллэрбиттэрэ. Күн айыы ууһун Көмүскэтэ түһэрбиттэрэ. П. Ойуунускай

саатан

саатан (Якутский → Якутский)

саатаа диэнтэн бэй
туһ. Табаҕынан киһи үксэ саатанар. П. Аввакумов
Үлэһит киһи көмүскэтэрэ көмүскэтин уута, харыһыттарара хараҕын уута, сэргэхситэрэ сэһэнэ, саатанара сата-буурай ырыата буолар. КН ТДь

подзащитный

подзащитный (Русский → Якутский)

м. көмүскэтээччи (суукка көмүскээччигэ көмөлөһүннэрэр киһи).

харыстат

харыстат (Якутский → Якутский)

харыстаа I диэнтэн дьаһ
туһ. «Харыстатарым эрэ — хараҕым уута. Көмүскэтэрим эрэ — көмүскэм уута», — диэн манныгы эппит буоллахтара. Күннүк Уурастыырап
Айыым сириттэн Араарыллан, Хааннаах хандалы кэтэммин, Хараҕым эрэ уутугар Харыстата олоруом буоллаҕа дии эрэ санаабатаҕым. Суорун Омоллоон

харыһын

харыһын (Якутский → Якутский)

харыһый диэнтэн бэй
туһ. [Наара суох эрэйдээх:] Көмүскэтэрим эрэ Көрүдьүөс майгым, Харыһынарым эрэ Хатыылаах тылым, Өрүһүнэрим эрэ Үөннээх өйүм буолаахтыыр. И. Гоголев
Төгүрүллэр куттал... сүрүүн! Ханан харыһынабыт? Кэтэхтэрин булла, көрүҥ, Биһи хорсун сахабыт. Эллэй

көмүскэ

көмүскэ (Якутский → Якутский)

аат. Харах олоҕун үөһэ кылдьыыта; харах олоҕо, оҥкучаҕа. Верхний край глазной впадины; глазница
Хараҕын уута, көмүскэтин иһигэр туолан баран, соҕотохто икки иэдэһинэн халыйан түспүтэ. Амма Аччыгыйа
Хараҕа кылдьыыламмыт, көмүскэтэ көҕөрөн, уолан көстөр. Болот Боотур
Томмот төбөтүн уҥуоҕа алдьанан субу хачыгырыы түһүөх, хараҕа көмүскэтиттэн субу уһулу ойон тахсыах курдук буолла. Софр. Данилов
ср. монг. хөмсөг ‘брови’

хаһырытын

хаһырытын (Якутский → Якутский)

туохт. Сабыччы түс (хол., халтаһаны этэргэ). Тяжело нависать, придавая нахмуренный, насупленный вид (напр., о веках)
[Тутуллубут киһи] хара баттахтаах, хаһырыттыбыт хойуу хаастардаах, суптугур көнө муруннаах, кэтит сэҥийэлээх. Н. Якутскай
[Киһи] хаһан эмэ хараҕын астаҕына, халтаһалара хаһырыттан хааннааҕынан хойуоруччу көрөллөр. П. Филиппов
[Дьахтар] икки көмүскэтэ уолан, харахтарын уҥуохтара хаһырыттан, күн сырдыгын көрбөтөҕө быданнаабыт эрэйдээх быһыылаах. Айталын

клиент

клиент (Русский → Якутский)

м. клиент (1. бастайааннай сылдьааччы, сакаастааччы, атыылаһааччы киһи; 2. юр. адвокакка дьыалатын көмүскэтээччи).

ыйааччы

ыйааччы (Якутский → Якутский)

I
ый I диэнтэн х-ччы аата
Барыларыттан мөлтөх асчыттара — Серёжа. Онон кини дьуһуурунайдыыр кэмигэр хайаан да тууһун, лапсатын төһө элбэҕи кутарын ыйааччылаах буоллаҕына табыллар. Н. Лугинов
Д.И. Яковлев бэйэтэ иһигэр иитийэхтээн илдьэ сылдьар элбэх санаалардаах, ол гынан баран ону барытын мунньахха эрэ этэр, эбэтэр ыйааччы, этээччи эрэ курдук буолар сатамматын бэркэ билэр. С. Федотов
Уолу, быһата, тула өттүттэн ытарчалыы ылбыттара, саамай эрэнэр, көмүскэтэр киһитэ, эбэтэ, кытта кини алҕаһынсыыһатын ыйааччы буолбута. В. Башарин
II
ыйаа диэнтэн х-ччы аата
[3-с оҕо:] Өрөбөлүүссүйэтэ оҥоруохха. Бу мэтириэттэри таһааран, ампаарга бастарынан таҥнары ыйаан кэбиһиэххэ. Мин сууттааччы буолуом, эһиги ыйааччы буолуоххут. П. Ойуунускай
Өлөксөй бурдук ыйааччы буолта. А. Сыромятникова
Ыйата охсуох дьон ыйааччыбытын сүтэрэн турабыт. АаНА СТСКТ