1) небольшой круглый луг (скошенный, но ещё не убранный); 2) маленькое круглое озеро # түөлбэ тыллар диалекты; түөлбэ хонуу лужайка.

аат., түөлбэ.
1. Ойуур иһинээҕи ойдом хонуу, ырааһыйа. ☉ Небольшая поляна посреди леса, лужайка.
2. Уу хонор сирэ, уунан туолан хаалбыт сир. ☉ Наполненная водой местность, которая в прошлом была низиной.

аат. Хонуу, сыһыы саас саҥа тахсар ото, сир күөх кырса. ☉ Молодая трава, появляющаяся весной на полях, зелёный покров земли
Сып-сытыы чээлэй күөх мутукча сандаҕыра наҕарбыт, ньирээйи сирэм тырымнаабыт, сэбирдэх илибирээбит. П. Ойуунускай
Ол дойду сайына саҕаланан, сирэмэ ситэн, аттарбыт көнөн, төбөлөрүн көтөҕөр буоллулар. Болот Боотур
Сүүдүрүүн ууну иһэн, Сирэм ситтэ, ача атта. С. Данилов
ср. тат. чирэм ‘трава, лужайка’

аат.
1. Ойуур ортотугар эбэтэр саҕатыгар кыра ырааһыйа. ☉ Лужайка посередине или на опушке леса
Ойуур хонноҕор үчүгэйкээн көбүс-көнө күөх дьэллэҥ ортотугар …… күрүө оҕотун туппуттар. Болот Боотур
2. Сарсыарда халлаан сырдаан эрэр кэмэ, сарсыардааҥы үөл-дьүөл. ☉ Время рассвета, предрассветные сумерки
Тыҥ хатыыта, сарсыарда дьэллэҥҥэ Хайыһарым кыыдамныыр суолун …… Чолбон төлөнө сырдатар. Л. Попов
◊ Дьэллэҥ кулгаах фольк. - даллаҕар, аһаҕас, истимтиэ, чуор кулгаах. ☉ Широко расставленные, оттопыренные, чуткие уши
Үүннээх-тэһииннээх Үтүө тылбын Икки тэргэн ый Ньэмиэтэ буолбут Дьэллэҥ кулгааххар Таба тайан, көрө билгэлээ. Таллан Бүрэ

аат. Ойуур иһигэр маһа суох халтаҥ, кураанах сир. ☉ Небольшой луг на опушке или посреди леса, поляна
[Наһаар] ойуур иһигэр ырааһыйа баарыгар киирэн төҥүргэс үрдүгэр олордо. Суорун Омоллоон
Куруҥ ойуур быыһыгар, булгунньах тэллэҕинээҕи ырааһыйаҕа киирдибит. П. Егоров
Чуумпу, наҕыл Алыһардаах үрэх үрдүгэр, чээл күөх ойуур ортотугар, улахан ырааһыйаҕа олорор Дьэдьэннээх сайылык барахсан. С. Никифоров
△ Дьиэ-уот, тутуулар, күрүө-хаһаа, быыстарыгар ордубут ыраас сир. ☉ Небольшая открытая площадка среди построек, лужайка
Тэлгэһэ ырааһыйатын тулалыыр бэстэр чиргэл лабаалара таҥнары намылыһан нухарыһа таалбыттар. Софр. Данилов
Кинилэр кулууп иннинээҕи ырааһыйаҕа мунньустан үҥкүүлээн күөгэппитинэн бардылар. М. Доҕордуурап
Бөртөлүөт бөһүөлэк хоту өттүнээҕи киэҥ ырааһыйаҕа чэпчэкитик дэгдэс гынан олордо. П. Аввакумов

аат., бот. Уулаах сиргэ эбэтэр күөл кытыытынан үүнэр элбэх сыллаах кубархай төбөлөөх дороххой от. ☉ Манник болотный (трёхцветковистый)
Уута уолан, өлөҥө хонууга олорон хаалбыт. Болот Боотур
Күөх өлөҥ кылдьыылаах көлүйэ күөл атаҕа. С. Васильев
Маарын дулҕата киһи түөһүн тылынан, онно аттаах киһи көстүбэт үрдүк өлөҥө үүнэр. «ХС»
Инчэҕэй сир отторо өлөҥ, сөкү, хомус, боруу, кылыс. ПАЕ ОС
◊ Өлөҥ туруйа зоол. – уһун сотолоох, уһун моойдоох кутан бииһэ көтөр (кутантан улахан, үрүҥнүҥү дьүһүннээх). ☉ Самая крупная птица из семейства цапель
Аах-чалах көрдөххө Өндөлдьүйэр өлөҥ туруйалары Өрүтэ аспыт курдук Өргөстөөх төбөлөрдөөх хайалардаах эбит. П. Ойуунускай
Өлөҥ туруйа кыылым Хараҕын уутун курдук Оҥолоох-чоҥолоох көлүччэлэргэ Көҕөн куһум Көрүлүү устар эбит. Нор. ырыаһ.
ср. др.-тюрк. өлэҥ ‘лужайка’, тюрк. өленъ, оьлен, үлэн ‘трава, болотное растение’, монг. өлөнгө ‘волоснец сибирский’