Якутские буквы:

Якутский → Русский

лэс

подр. лёгкому отрывистому звуку, возникающему, напр. при разрыве натянутого ремня.

Якутский → Якутский

лэс

тыаһы үт. т. Туох эмэ (хол., халыҥ өстүөкүлэ, тоҥ чуурка) д э б игис бааччы быһа барар, хайдар тыаһа. Подражание сухому треску, который издаёт хрупкий предмет (напр., толстое стекло, мёрзлый чурбан), лопаясь, раскалываясь.

лэс гын

биирдэм тыас туохт. Дэбигис бааччы быһа баран эбэтэр хайдан тыаһаа (хол., халыҥ өстүөкүлэни, тоҥ чуурканы этэргэ). Лопаясь, раскалываясь, издавать сухой треск (о хрупких предметах, напр., о толстом стекле, мёрзлом чурбане). Үрүҥ чаанньыгы итии билииккэҕэ уурбутум лэс гынан хаалла

лэс гыннар

лэс гын диэнтэн дьаһ
туһ. Чууркаларын биирдии охсуунан лэс гыннартыыр.  Мэнигийээн, эмискэ сүгэнэн [абааһы кыыһын] баһын лэс гыннаран баран, …… үгэҕэр киирэн хаалбыт. Саха ост. II

лэс курдук

даҕ., кэпс. Кыра уҥуохтаах гынан баран кэтит, киппэ көрүҥнээх. Небольшого роста, с широкой, плотной фигурой, коренастый
Миша кыра уҥуохтаах, быһыллыбыт чууркалыы лэс курдук. Н. Босиков
Саҥа хам а н д ы ы р а — лэс курдук орто уҥуохтаах нуучча киһитэ. Г. Колесов
Лэс курдук, толору эттээх-сииннээх, хамса м мыт-и мс эм мит киһи …… кумааҕы лаах паап катын кыбынаат, чэпчэки баҕайытык таһырдьа тэп гынан хаалла. Тумарча


Еще переводы:

лэһиргээ

лэһиргээ (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. туохт. Арыттаан «лэс-лэс» гынан тыаһаа. И здавать отрывистые негромкие звуки, стук. Саппыкылаах киһи атаҕын тыаһа лэһиргээн чугаһаан истэ

лэһиргэс

лэһиргэс (Якутский → Якутский)

I
лэһиргээ диэнтэн холб. туһ.
II
даҕ. Лэһиргээн иһиллэр, арыттаан «лэс-лэс» гынан тыаһыыр. Издающий отрывистые негромкие звуки, стук. Лэһиргэс тыас

додой

додой (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Намыһах уҥуохтаах, лэс курдук суон, иһиҥ ынайбыт буолан көһүн. Быть, казаться низкорослым с выдающимся вперед, надутым как мячик животом. Кыра Сэмэнчик сис тутта-тутта, хааман додойор

лэһигирээ

лэһигирээ (Якутский → Якутский)

I
тыаһы үт. туохт. Үрүт-үөһэ «лэс-лэс» гынан тыаһаа. Стучать мерно (о зубах)
Киһилэрэ ки риэстэннэ, Уҥа-хаҥас сүгүрүйдэ, Тииһин тыаһа лэһигирээтэ, Титирии туран сэһэргээтэ. П. Ершов (тылб.)
II
дьүһ. туохт. Биир тэҥ буолан көһүн (олус кырата суох үгүс предмети этэргэ). Быть как на подбор одной величины (о множестве предметов). Бары да тэҥ суоннаах бэрэбинэлэр лэһигирээн сыталлар

кэрэхсэтиилээх

кэрэхсэтиилээх (Якутский → Якутский)

даҕ. Болҕомтону тардар, интэриэһи, кэрэхсэбили үөскэтэр. Привлекающий внимание, возбуждающий интерес; занимательный
Үөскээбит Сахабыт сирин айылҕатыгар …… кэрэни, кэрэхсэтиилээҕи сатаан көрөр, өйдүүр, иҥэринэр дьон. ФЕВ УТУ. Киэргэллээх дьүһүннээх, Кэрэхсэтиилээх кэриэстээх Күндэлэс маҥан күн Дьүөрэтигэр дьүһүннээх [Киев куорат]. Тоҥ Суорун

чынарыс гын

чынарыс гын (Якутский → Якутский)

чынарый диэнтэн көстө түһүү. — Ити тугуҥ тылай? — Ылдьаана чынарыс гынна. А. Сыромятникова
[Аада] соһуйбуттуу хараҕын үрүҥүн диэличчи көрөөт, төттөрү чынарыс гынна, ааны сапта. В. Протодьяконов
Лэс курдук намыһах дьахтар, ааны аһан баран, чынарыс гына түспүтэ. М. Рид (тылб.)

лэчигирээ

лэчигирээ (Якутский → Якутский)

I
тыаһы үт. туохт. Үрүт-үөһэ хатаннык, сытыытык «лэс-лэс» гынан тыаһаа. Издавать непрерывный сухой лёгкий треск, лёгкие трескучие звуки.
II
туохт. Биир тэҥник кэчигирээн көһүн (ү г ү с т эҥ п р е дмети, хол., киһи тиистэрин этэргэ). Бы ть ровным, предста вля ть собой ровный ряд (о множестве небольших одинаковых предметов, напр., о зубах человека). Минньигэс-минньигэстик мичилийбит, өгүрүк-төгүрүк көрбүт, т и и һ и н оҕото лэчигирээбит, …… долгуйа р суһуохтаах, нарын-наскыл быһыылаах, күөгэлнусхал бэйэкэлээх, Суоһалдьыйа Толбонноох, М о р у д ь у о с кинээс кыыһа Мотуруос оҕо, илэ бэйэтинэн тахсан, күлүм аллайан сүгүрүйэ турбута үһү… П. О й у у н ускай

байылыат

байылыат (Якутский → Якутский)

даҕ. Кыһалҕаҕа ылларбат баайдаах-дуоллаах, кыахтаах. Зажиточный, состоятельный, обеспеченный
Сэрии тиһэх тэргэнин тыаһа уурайарын кытта эмискэ сынньалаҥ, байылыат олох кэлбэтэҕэ. Эрчимэн. Көмүстээх сис тыалар, Күндэлэс куораттар, Байылыат холкуостар – Барылара биһиэнэ! П. Тулааһынап
Ахсаабат-быстыбат байылыат олох Аҕа дойдум дьонугар тустанна. С. Зверев

лоппорутун

лоппорутун (Якутский → Якутский)

лоппой диэн курдук
Кылгас сэҥийэтэ, лоппоруттан тахсыбыт имин уҥуоҕа, онно эбии диэличчи көрбүт киэҥ хараҕа саҥа тэһэн тахсыбыт ханнык эрэ чыычаах оҕотугар майгылатыах быһыылааҕа. С. Федотов
Кыра, лэс курдук, санна дары-дараҕар, кытаанах быччыҥнара өрө лоппоруттан ис ырбаахытын киэптээбит. К. Симонов (тылб.)

хомнуо-хойут

хомнуо-хойут (Якутский → Якутский)

сыһ. Олус хойутаан, кэмниэ кэнэҕэс. Очень поздно, к концу, на исходе периода времени, ожидания, наконец
Хомнуо-хойут, дьэ уһуктан, Хоһуун булчут өндөйбүтэ. Күннүк Уурастыырап
Күүтэн-күүтэн күүппэт буолбуттарын кэннэ, хомнуохойут, кэмниэ кэнэҕэс Лэс Миисэ дьэ ытта. Н. Босиков
Хомнуо-хойут кэбиниэт аана аһыллар, …… сэбирийбит бытыктаах бааһынай оҕонньоро тахсан кэлэр. С. Руфов