ньылк гын = однокр. подр. звуку падения тяжёлой массы; охтон муостаҕа ньылк гына түстэ он тяжело плюхнулся на пол; ср. ньал .

подр. сильному звуку падения мокрых предметов или большой массы на мокрое место; инчэҕэй буору истиэнэҕэ ньалк гыннарда он шлёпнул об стену комком мокрой глины (при оштукатуривании); ср. ньал , ньылк : ньылк гын =.

туохт. Аллара диэки ньал быйан түс. ☉ Повисать, обвисать. Хап пыыста сэбирдэҕэ налбыйбыт. Налбыйбыт кулгаахтаах ыт.  Ынах мөлтөөбүт, тиҥиргэччи ынчыктаабыт, кулгаахтара налбыйбыттар. Амма Аччы гыйа
ср. монг. далбийх, халх. далби ‘отвисать, свисать’

1. аат. Кытаанах кырса суох, уулаах сир. ☉ Влажная местность без твёрдого дёрна
   Тыырыйа быйыл уулаах, онон сирэ нуудара. Н. Босиков
   Биһиги холкуоспут сирэ наһаа нуудара уонна дулҕа. Билигин уута улаханнык тарта, кууран-хатан эрэр. КН ТДь
   Үрү йэлэр, ахса биллибэт сир тымырдара хаһаннар тыатын иһэ олус нуудара. «ХС»
2. даҕ. суолт. Кытаанах кырса суох, уулаах (сири этэргэ). ☉ Размягчённый, пропитанный водой, влажный (о земле, почве)
   Куһаҕан нуудара сирдээх үрэх баһын өрө тутан, икки киһи суккуруһа хаамсан истилэр. М. Чооруоһап
   Сотору ньыл-ньал курдук нуудара сиргэ киирдибит. Н. Босиков. Нуудара сири хороммут Сандаарар саҥа куораппыт. Баал Ха бырыыс
   ср. тунг. тундра ‘земля’

сыһ.
1. Аллараа өттүттэн ыла арааран, улаханнык түөрэ (хол., бас, быһан ыл). ☉ До основания, с корнями, глу боко и большим куском (вырвать, срезать что-л.)
Кумахха илиитин батары анньан, сымара тааһы кууһан, логлу көтөҕөн ылан кумах үрдүгэр тиэ рэ бырахпыт. И. Бочкарёв
[ Ыстапааһа] мас хамыйаҕынан сиикэй арыыны логлу баһан хобордооххо укпута, ууллан ньал ҕарыйан, устан күөгэйдэ. В. Протодьяконов
2. кэпс. Тугу да ордорбокко бүтүннүү, лөглөччү. ☉ Всё без остатка, целиком (брать что-л.)
Моҕус үбүн-аһын, сүөһүтүн логлу көтөҕөн кэлэн, Сүүтүкээн эмээхсин байан-тайан өр сыл ыал буолан олорбута үһү. Саха ост. I
◊ Логлу ас — анньан логлорут, логлу барар курдук ас; тугунан эмэ логлорутан ыл. ☉ Толчком, напором снести, сдвинуть что-л. с основания; отколоть от чего-л. большой кусок. Бульдозер улахан буору логлу анньан ааспыт. Мууһу улахан гына логлу ас. Логлу оҕус — охсон логлорут, логлоруйар гына оҕус. ☉ Ударом снести что-л. с основания; ударом отколоть от чего-л. большой кусок
Муус чопчулаһа тоҥмутун логлу оҕус. [Эһэ] суола, биир тииккэ тохтообут уонна өрө уунан үөһэ хатырыгы логлу охсон ааспыт. Болот Боотур. Логлу тарт — тардан логлорут, логлоруйар курдук тарт. ☉ Вырвать что-л. с корнями, с землёй (напр., дерево); отломить от чего-л. бол ьшой кусок
[Эһэ] сыллата, болбуктаны силистэри-мутуктары логлу тардан а ҕ а л а н , арҕаҕын аанын бүөлүүр. И. Ф едосеев. [Күөрэгэй] хороону батыһа сөмүйэтинэн иккитэ-үстэ үрүт буору логлу тарта. Т. Сметанин. Логлу тэп (тэбин) — 1) атаххынан тэбэн эбэтэр тэбинэн логлорут. ☉ Ударом ноги снести что-л. с основания; отбрасывать копытами назад большие комья, куски земли (о лошадях, особенно о богатырском коне)
Ат сылгы Түөрт хаардаах бугул саҕа Хара буору логлу тэбэн кэбистэ да …… Тус хоту диэки көтөн куугунаата. Ньургун Боотур; 2) дэлби көтөн логлорут (хол., буулдьаны, с н а р я д ы э т э ргэ); иһиттэн тыыллан, үллэн логлорут (хол., уу тоҥоругар үллэн алдьатарын этэргэ). ☉ Срывать, сносить что-л. (напр., о пуле, взрывной волне); выпирать, выдавливать что-л. (напр., о з а м е рзающей воде)
Буомба кини окуопатыттан халты түспүт уонна, окуопа бүүрүгүн логлу тэбэн, лейтенаны буорунан тибэн кэбиспит. Ф. Софронов