Якутские буквы:

Якутский → Русский

логлу

нареч. 1) куском, кусками (откалываться), отваливать(ся); логлу оҕус= отколоть (одним) ударом; логлу бар = отвалиться большим куском; 2) без остатка, до основания (вырывать, выдёргивать); логлу тарт = вырвать с корнем.

Якутский → Якутский

логлу

сыһ.
1. Аллараа өттүттэн ыла арааран, улаханнык түөрэ (хол., бас, быһан ыл). До основания, с корнями, глу боко и большим куском (вырвать, срезать что-л.)
Кумахха илиитин батары анньан, сымара тааһы кууһан, логлу көтөҕөн ылан кумах үрдүгэр тиэ рэ бырахпыт. И. Бочкарёв
[ Ыстапааһа] мас хамыйаҕынан сиикэй арыыны логлу баһан хобордооххо укпута, ууллан ньал ҕарыйан, устан күөгэйдэ. В. Протодьяконов
2. кэпс. Тугу да ордорбокко бүтүннүү, лөглөччү. Всё без остатка, целиком (брать что-л.)
Моҕус үбүн-аһын, сүөһүтүн логлу көтөҕөн кэлэн, Сүүтүкээн эмээхсин байан-тайан өр сыл ыал буолан олорбута үһү. Саха ост. I
Логлу ас — анньан логлорут, логлу барар курдук ас; тугунан эмэ логлорутан ыл. Толчком, напором снести, сдвинуть что-л. с основания; отколоть от чего-л. большой кусок. Бульдозер улахан буору логлу анньан ааспыт. Мууһу улахан гына логлу ас. Логлу оҕус — охсон логлорут, логлоруйар гына оҕус. Ударом снести что-л. с основания; ударом отколоть от чего-л. большой кусок
Муус чопчулаһа тоҥмутун логлу оҕус. [Эһэ] суола, биир тииккэ тохтообут уонна өрө уунан үөһэ хатырыгы логлу охсон ааспыт. Болот Боотур. Логлу тарт — тардан логлорут, логлоруйар курдук тарт. Вырвать что-л. с корнями, с землёй (напр., дерево); отломить от чего-л. бол ьшой кусок
[Эһэ] сыллата, болбуктаны силистэри-мутуктары логлу тардан а ҕ а л а н , арҕаҕын аанын бүөлүүр. И. Ф едосеев. [Күөрэгэй] хороону батыһа сөмүйэтинэн иккитэ-үстэ үрүт буору логлу тарта. Т. Сметанин. Логлу тэп (тэбин) — 1) атаххынан тэбэн эбэтэр тэбинэн логлорут. Ударом ноги снести что-л. с основания; отбрасывать копытами назад большие комья, куски земли (о лошадях, особенно о богатырском коне)
Ат сылгы Түөрт хаардаах бугул саҕа Хара буору логлу тэбэн кэбистэ да …… Тус хоту диэки көтөн куугунаата. Ньургун Боотур; 2) дэлби көтөн логлорут (хол., буулдьаны, с н а р я д ы э т э ргэ); иһиттэн тыыллан, үллэн логлорут (хол., уу тоҥоругар үллэн алдьатарын этэргэ). Срывать, сносить что-л. (напр., о пуле, взрывной волне); выпирать, выдавливать что-л. (напр., о з а м е рзающей воде)
Буомба кини окуопатыттан халты түспүт уонна, окуопа бүүрүгүн логлу тэбэн, лейтенаны буорунан тибэн кэбиспит. Ф. Софронов


Еще переводы:

сыҥынах

сыҥынах (Якутский → Якутский)

көр сыгынах
[Эһэ], саҥа охтубут үөл тиити буордаах сыҥынахтары логлу тардан ылан ааспыт суолугар туора бырахпыт. Болот Боотур
Хараҥаҕа туох эрэ сиҥнибит тиит сыҥынаҕыныы боруорарын одуулаан көрөбүн. Нэртэ

вырвать

вырвать (Русский → Якутский)

I сов. 1. что (выдернуть) ту ура тарт, үргээ, тоноо; 2. кого-что (выхватить) сулбу тардан ыл, уһулу тарт, логлу тарт; 3. что, перен. (уничтожить) түөр, су ох оҥор; 4. что, перен. (вынудить) төлө туттар, күүскүнэн ыл; вырвать признание билиниитэ төлө туттар, күүскүнэн билиннэр.

иэхэйдээ-чуохайдаа

иэхэйдээ-чуохайдаа (Якутский → Якутский)

туохт. «Иэхэй-чуохай» дии-диигин үөрүүгүн-көтүүгүн, сөҕүүгүн-махтайыыгын биллэр. Выражать восторг, бурную радость, восхищение возгласом «иэхэй-чуохай»
Илин-арҕаа халлаан Икки ардынан иэхэйдээн-чуохайдаан, Иирэн-битийэн, этэ дьиэһийэн Эрэр ахан эбит. Өксөкүлээх Өлөксөй
Хайҕахтаах хара быарын, үллэр бүөрүн, сиһин үөһүн …… логлу харбаан ылан иэхэйдээн-чуохайдаан, иирэ дьиэһийэн, этэн-тыынан, тус хоту халлаан чупчурҕаннаах бэлэһин диэки …… супту көтөн суубурҕата турбута үһү. Күннүк Уурастыырап

логлорута

логлорута (Якутский → Якутский)

логлу диэнтэн хат.- күүһүр
[Бухатыыр атын] Түөрт түөрэм таас туйахтара Сытар ынах ханнын саҕа Сымара хара таастары Тобурах курдук Логлорута тэптэ. П. Ойуунускай. Олбуор аҥаар өттүгэр хортуоппуй олордуллубута үүнэн ахан буорун логлорута т э б э н т а х с ы б ы т. В. Протодьяконов

сыллата

сыллата (Якутский → Якутский)

сыһ. Сыл ахсын, сыл аайы. Ежегодно, каждый год
Урут «ыраахтааҕы суолун харчыта» диэн сыллата аайы түһээн кэлэрэ. Н. Якутскай
Байбал сыллата аайы баай Баһылайга хамнаска киирэн, сааскы Ньукуолунтан күһүҥҥү Бокуруопка диэри үлэлиир идэлээх. Күндэ
[Эһэ] сыллата болбуктаны силистэри-мутуктары логлу тардан аҕалан, арҕаҕын аанын бүөлүүр. И. Федосеев

түөһүллэҥнээ

түөһүллэҥнээ (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Ыарахан-ыараханнык үктэнитэлээн хаамп, оннук көһүн (ыарахан киэптээх, бөдөҥсадаҥ киһини, кыылы-сүөһүнү этэргэ). Ходить тяжело, с трудом передвигая ноги, тяжёлой походкой (о грузном, полнотелом человеке, крупном животном)
Ардьааһай оҕонньор, силистэри логлу тардыллыбыт чөҥөчөк курдук, түөһүллэҥнээн киирдэ. Н. Лугинов
Сүрдээх модьу-таҕа, түөһүллэҥнээбит нуучча дьахтара кинини аламаҕайдык көрсүбүтэ. Н. Босиков
[Эһэ] киһи барбыт сирин хоту, хааһаҕы быраҕаттыыр курдук, сүүрэн түөһүллэҥнии турда. В. Миронов

чарчыма

чарчыма (Якутский → Якутский)

даҕ., фольк. Кытаанах (туйах туһунан). Крепкий, твёрдый (о копыте коня)
Ат түөрт хаардаах бугул саҕа чарчыма таас туйаҕынан сытар ынах ханнын саҕа хара тааһы логлу тэбэн кэбистэ. Ньургун Боотур
Чарчыма туйахтаах, Таҥхаҕар быһыылаах Табыйар хара аттаах Далла хара бухатыыр Тахсыан сөптөөх этэ. Күннүк Уурастыырап

тордуохтаах

тордуохтаах (Якутский → Якутский)

даҕ.
1. Тордуох курдук быһыылаах, токур уһуктаах. Крюкообразный, с изогнутым остриём, с боковым выступом (сучком)
Тордуохтаах тумустаах тойон кыыл дойдута — Таас дьааҥы үрдүгэр. Амма Аччыгыйа
Томторук оҕонньор тордуохтаах суон хатыҥ тайаҕын далбаатаабытынан …… хааман хончороҥноото. Болот Боотур
[Тыраахтар маһы] Тордуохтаах силиһэ Туой буорга дьоҕуоран, Токуруйан-мокуруйан барбытын Тоҕус миэтэрэ сиринэн Логлу тардан түһэрдэ. Е. Иванова
2. көсп. Өрөлөһө сатыыр, төттөрүлэһэр. Придирчивый, въедливый, едкий
Туруорсар боппуруостарбытын атахтыах, тордуохтаах утарсыыларбыт элбээн иһэллэр ээ. Р. Баҕатаайыскай
[Эмээхсин] кэллэ-кэлиэхпиттэн тылаөһө тоҕо эрэ тордуохтаах. П. Аввакумов
3. көсп. Бэйэтигэр тарынар, иҥсэлээх. Жадный, цепкий
Харытыан Киппирийээнэбис бэйэтин тордуохтаах илиитинэн, бас-көс санаатынан киэҥ сири сабардыырга билигин даҕаны дьулуһара. Л. Попов

ойо

ойо (Якутский → Якутский)

сыһ.
1. Оҥуулаах гына (кыратык иһирдьэ киирэн тахсар курдук). Полукругом (напр., вырезать, высечь, выкроить)
Гравюра ойо быһан ойуулааһын, сахаларга ити үгэс былыргыттан баар. Б. Павлов
Ойо быһыы — хайытыы биир көрүҥэ. ННС ЧАа
Талах төбөтүн быһаҕынан кэдэччи ойо быһан ыллылар. АЭ СТМО
2. Кыратык логлу (хол., ыстан, оҕус). Небольшим куском (напр., отколоться, отломиться)
Батыйа, хатана бэрт буолан, ойо ыстанар. Болот Боотур
Маастар кэмнээбит дүлүҥүн олуктуу олорон сурааһыны аһара ойо охсон лэп гыннарар. А. Фёдоров
Турба төбөтүн сырбаппыта өс киирбэх ойо ыстанан түстэ. Д. Кустуров
Ойо сытыйда кэпс. — оҥоруо суохтааҕын оҥордо (хол., алҕаска). Сделать что-л. неверно, ошибочно, неправильно, о чём приходится сожалеть
[Эрэ Маарыйаҕа:] Бу үйэҕэ олоруллубута диэн ойо сытыйбыта. М. Доҕордуурап
Уоппун, чокуурдаах хатаппын Умнан ойо сытыйбыппын. П. Ершов (тылб.)

силис-мутук

силис-мутук (Якутский → Якутский)

аат.
1. Мас лабаата, силиһэ барыта (хом. суолт.). Ветки, корни дерева все вместе (собир.)
Тоҥ харыйаны Логлу тардан ылан, Силистэри-мутуктары Силикиччитэн киллэрдэ. П. Ойуунускай
Логлоруттаҕас хатырыктаах баараҕай тиит куоҕалдьыйан хамсаата, силиһэ-мутуга адаарыйа, өрө бачыгырыы оҕутта. М. Доҕордуурап
Кинилэр үһүөн силлиэ охторбут, силистиин-мутуктуун адаарыйа сытар баараҕай маһын үрдүгэр олорон кылгастык сынньанан ылбыттара. С. Никифоров
2
силис 2 диэн курдук. Киһи олоҕун төрдүн-төбөтүн, силиһин-мутугун, сигилитин-майгытын ааҕан үөрэтэр — ол эбит наадалаах билии-көрүү диэн. П. Ойуунускай. Ханнык да ситиһии, үтүө дьыала силиһэ-мутуга суох буолбат, төрүттээх-уустаах. Биэс т.
Силиһэ-мутуга суох (киһи) — төрдө-ууһа, уруута-аймаҕа, чугас дьоно суох, ханнык да өйөбүлэ, тирэҕэ суох (киһи). соотв. без роду и племени
Абыраамаптаах туох да силиһэ-мутуга суох быстах симиэртэр эбит. Л. Попов