межд. тыый, айыбыын, ок-сиэ; ого, как ты вырос! тыый, эн улааппыккын даҕаны!

эҥкэй диэнтэн арыт
көстүү. «Ок-сиэ!..» — Степан сапсыйан кэбиһэр итиэннэ, ситэ саҥарбакка, Сэбиэттэн тахсан эҥкэлдьийэ турар. М. Шолохов (тылб.)

саҥа алл.
1. Олус сөҕүүнү-махтайыыны көрдөрөр. ☉ Выражает крайнее изумление, восхищение
Ок-сиэ, үрдүк да харыйа, дьылыгырайан түһэн, көнөтүүн! Суорун Омоллоон
Ок-сии, эҥин-дьикти сирдэр, ыраах даҕаны дойдулар баар быһыылаахтар. Болот Боотур
Ок-сиэ, ол үөһэ өттүттэн букатын болуот саҕа муус ыган киирэн иһэр. Н. Заболоцкай
2. Соһуйууну көрдөрөр. ☉ Выражает удивление
Ок-сиэ, бу көмүс бэйэлээҕим бүтэн хаалбыт. А. Софронов
Ок-сиэ, киһини соһуттуҥ даҕаны! Амма Аччыгыйа
Ок-сии, олоппоһум намыһах да эбит. В. Яковлев
3. Олус баҕарыыны көрдөрөр. ☉ Выражает сильное желание
«Ок-сиэ, киирэн ыппыт киһи!» — дии санаата Витя. Н. Заболоцкай
Ок-сии, саатар бу киэһэ баран ууга хоммут киһи даа. П. Егоров
Ок-сии, тугу эмэ сиэбит киһи. «ХС»

туохт. Көнтөс курдук буол, имигэстик хамсаабат буол. ☉ Утрачивать гибкость движений, деревенеть
Ок-сиэ, аны тобугум көнтөһүрэн муҥнаата дии... Бу эрэһиинэ саппыкы сиэтэ ээ... — диэтэ Борис. П. Егоров

даҕ. Аһаран, халбарыйан биэрэр дьоҕурдаах. ☉ Способный увернуться, уклониться от какой-л. неприятности, опасности. Аһарынньаҥ уол
□ Уол саҕынньаҕын арыйан көрүтэлээтэ: үс сиринэн буулдьа тоҕута көтөн ааспыт
«Ок-сиэ, хата аһарынньаҥ киһи буолан тыыннаах орпуппун». «ХС»

көнө диэнтэн атаах.-аччат. Ок-сиэ, барахсаттар олордоллоро көнөкөтүн муҥун, хайа баҕарар өттүттэн көр да — саанан ыппыт курдук. ФНС ХО
Оҕом сыыһа, кини киһи, дьэ көнөкөтө диэн сүрдээх! Багдарыын Сүлбэ

туохт. Уһуннук, тохтообокко часкый. ☉ Пронзительно и долго вопить, визжать
Эһэни көрсөн, Өлүөскэ часкыытаат, төттөрү ыстанна. Н. Габышев
Кыылым часкыытыычаскыытыы субу сүүрэн күөдэллэхтэнэн иһэр. Хомус
«Ок-сиэ, часкыытаан түһэн, сүрдээх киһигин, доҕоор», — диэтэ [дьахтар]. СҮК

абыран диэнтэн атаах. Хайа ол айан сүөһүтэ барахсан, айаннаан сылайан кэлэн баран, күөх оту сиэн хонноҕуна, абыранаахтыа этэ буоллаҕа дии. А. Софронов. «Ок-сиэ, мантан баҕас Огдооччуйаны мииннээбит киһи, төһө эрэ абыранаахтыыр этэ», — дии саныыр Болот. Н. Заболоцкай
Бу эргин дьон чэйинэн, табаҕынан, таҥаһынан даҕаны бэркэ тутайан, ыксаан олороллор. Ол кэллэр абыранаахтыа этилэр. Н. Якутскай

эб. Саҥарааччы этэр санаатын иэйиилээх күүһүрдүүтүн көрдөрөр (хаачыстыбаны көрдөрөр даҕ., сорох аат тыллары, аат туохт. кытта тутлар). ☉ Выражает эмоциональное усиление высказываемой мысли (употр. с сущ., прил., прич., обозначающими качество)
Уу, санаата куһаҕанын баҕаһын. А. Сыромятникова
Ок-сиэ, бу тыам сыта барахсан сүрэхпэр-быарбар дьырылаан киирэрэ, эчи, минньигэһин баҕаһын. С. Ефремов
Ааны алдьатаары гынна. Омунун баҕаһын! Амма Аччыгыйа
Саҥардаҕыҥ, аата, айыытын баҕаһын. Н. Заболоцкай

даҕ. Түптээн олорбот, тэлэһийэ, кэрийэ сылдьар. ☉ Бродячий
Бандьыыттар ортолоругар кыыллыы бырайах олохторун астына таптаабыт уонна бэйэлэрин дьоллоох курдук туттар бардам тыллаах-өстөөх дьоннор бааллара. Д. Таас
Ок-сиэ, ол бэйэм бу мунаммын-тэнэммин Бырайах бу сылдьар киһибин. «ХС»
Оччоҕо Дьокуускай диэкиттэн Тыгын сэриититтэн дуу, кыргыстан дьаадьыйан, бырайах дуу, хайдах дуу, күрүөйэх диэн баҕайы утуу-субуу кэлэр буолбут. Саха сэһ. I