Якутские буквы:

Русский → Якутский

перенапряжение

с. 1. (по гл. перенапрячь) наһаа күүрдүү, наһаа тыҥатыы; 2. (по гл. перенапрячься) наһаа күүрүү, наһаа тыҥааһын, наһаа ыгыллыы.

напряжение

с. 1. (по гл. напрячь) күүрдүү, тыҥатыы, түмүү; 2. (по гл. напрячься) күүрүү, тыҥааһын, ыгыллыы; 3. (сосредоточение сил, внимания и т. п.) түмүллүү, түллүү, ыгыллыы; работать с напряжением түллэн үлэлээ; 4. физ., тех. күүрүү; ток высокого напряжения үрдүк күүрүүлээх уот

напряжение механическое

механическай күүрүү (тас дьайыыттан массыына, тутуу элэмиэннэрин (өһүө, баҕана араас), эттик ис өттүгэр үескүүр күүс (кг/кв.см кэмнэнэр). М. к. көрүнэ элбэх. Холобур, тобох (остаточное), алдьатар, кылгас бириэмэлээх М. к., өҕүллүү, ууннары тардыы, ыга баттааһын о. д. а. М. к-тэ.)

Категория: Машиностроение

напряжение электрическое

электрическэй күүрүү (эбил (положительный) электрическэй иитиини электрическэй хонуу күүстэринэн биир туочукаттан атыҥҥа көһөрүүгэ таһаарыллар үлэ кээмэйэ. Э. к. вольтанан кэмнэнэр.)

Категория: Энергетика и связь

Еще переводы:

ыгыстыы

ыгыстыы (Якутский → Русский)

и. д. от ыгыһын = напряжение.

тыҥааһын

тыҥааһын (Якутский → Русский)

1) и. д. от тыҥаа = напряжение; натягивание; 2) перен. напряжённость; напряжение; тыҥааһын ахсаабат напряжённость не ослабевает.

надрыв

надрыв (Русский → Якутский)

м. I. (действие) хайа тардыы; 2. (надорванное место) хайа барыы, хайыттаҕас; 3. перен. (чрезмерное физическое напряжение) ыгыстыы, хара күүһүнэн оҥоруу; 4. перен. (душевная подавленность) тостуу, самныы.

отпуск

отпуск (Русский → Якутский)

уйадытыы (хатарыллыбыт ыстаалы ньыҕаллымтыатын улаатыннарар, хатанын сымнатар, тобох күүрүүтүн (напряжение остаточное) намыратар сыалтан металл туруга уларыйар а. э. ууллар температуратынааҕар кыра температураga ититэр, хаачыстыбатын уларытар ньыма. У. үс таһымнаах: улахан, орто, кыра. Балар туһааннааҕынан 550-680, 300-500, 250 кыраадыска диэри кытардыллаллар.)

Категория: Машиностроение
нагрузка

нагрузка (Русский → Якутский)

ж. 1. (действие) тиэйии, таһаҕастааһын, толоруу; закончить нагрузку тиэйиини бүтэр; 2. (груз) таһаҕас; судно не выдержит такой нагрузки маннык таһаҕаһы судно уйуо суоҕа; 3. (степень занятости работой) нагрузка, үлэ; у меня в этом году большая нагрузка быйыл мин нагрузкам улахан; 4. тех. (сила, напряжение и т. п.) нагрузка.

намтаа=

намтаа= (Якутский → Русский)

1) снижаться, опускаться; кустар намтыыллар утки снижаются; 2) падать, понижаться, уменьшаться (об уровне, степени, интенсивности чего-л.); температура намтаабыт температура понизилась; сыана намтаабыт цены понизились; ток күүрүүтэ намтаабыт напряжение тока упало; ыарыыта намтаабыт боль у него проходит; тыал намтаата ветер утих; 3) понижаться (о голосе, звуке); 4) садиться, оседать; дьиэ намтаабыт дом осёл; 5) садиться, заходить (о светилах); күн намтаата солнце садится.

сыра-хара

сыра-хара (Якутский → Якутский)

аат. Киһи туох баар күүһүн-күдэҕин уурар күүрээннээх тыҥааһына, күүрүү. ☉ Напряжение сил (физических, умственных)
Урукку олоҕу чөлүгэр түһэрэргэ төһөлөөх үлэ, төһөлөөх сыра-хара инники турарын дьэ ситэри өйдөөбүтэ. Далан
Бэрт уһуннук астаһан баһымньытын угун төрдүн туурда. Онно да элбэх сыра-хара барда. М. Доҕордуурап
Туоскуҥҥа да хайҕабыл халлаантан мээнэҕэ түспэтэҕэ. Сыранан-харанан кэлбитэ эрээри, дозата элбэх этэ. «ХС»

мадьыктаа=

мадьыктаа= (Якутский → Русский)

делать что-л. с большим напряжением, усилием; көтөҕөн мадьыктаа = поднять что-л. с большим усилием, с трудом поднять что-л.

маҕый=

маҕый= (Якутский → Русский)

делать что-л. с большим напряжением (обычно бежать, есть); сүүрэн маҕый = бежать изо всех сил ; аһаан маҕый = есть с жадностью.

күүрүү

күүрүү (Якутский → Якутский)

күүр диэнтэн хай
аата. Ким билэр, баҕар ол кэтэһии кэмигэр өй-санаа олус күүрүүтүн төрүөтэ буолуо. Н. Лугинов
Үрдүк поэтическай өрө күүрүү, лирическэй иэйии кини бары айымньыларыгар биллэллэр. Н. Тобуруокап
Утуйбат буолуу үксүн ньиэрбэ күүрүүтүн кытта сибээстээх. ФВН ТС
2. көсп., физ. Элэктэриичэстибэ күүһүн тыҥааһына. ☉ Напряжение электрического тока
Чаҕылҕан күүрүүтэ арыт сүүс мөлүйүөн вольтка тиийэр. ДьДьДь
Уон микрон халыҥнаах флогопит пластинката уон киловатт күүрүүнү уйар. «ХС»
◊ Үрдүк күүрүүлээх — күүстээх, тыҥааһыннаах (элэктэриичэстибэ уота). ☉ Высоковольтная электролиния
Суолу батыһа үрдүк күүрүүлээх элэктэриичэстибэ остуолбалара туруоруллубуттар. И. Данилов
Алексеевскай оройуоҥҥа Чурапчыттан үрдүк күүрүүлээх лииньийэ …… оройуон үгүс нэһилиэктэрин хабан иһэр. ПДН ДьХ
Сылгы Ыытарга сүүс уон килэмиэтир усталаах үрдүк күүрүүлээх электролииньийэ тардыллыаҕа. «ХС»