прил. 1. үчүгэй, үчүгэй баҕайы, бэрт; приятный запах үчүгэй баҕайы сыт; приятная новость үчүгэй сонун; 2. (привлекательный) ис киирбэх; приятный человек ис киирбэх киһи.

прил. 1. (возбуждающий интерес) интэриэһинэй, кэрэхсэбиллээх, кэрэхсэтэр; интересная работа кэрэхсэтэр үлэ; интересная книга интэриэһинэй кинигэ; 2. разг. (привлекательный) интэриэһинэй, киһи кэрэхсиир; интересная наружность киһи кэрэхсиир тас көрүҥэ.

даҕ. Тугунан эмэ киһи болҕомтотун тардар, бэрт кэрэхсэбиллээх. ☉ Интересный, занимательный, привлекательный
Егор Петрович олус интэриэһинэй киһи! Кини туһунан төһө баҕарар суруйуохха сөп. Н. Лугинов
«Интэриэһинэй үлэ», - диэбитэ Мещеряков. И. Федосеев
Саамай интэриэһинэй сурук, көрсүһүү-кэпсэтии туһунан кэпсээҥ эрэ. «ХС»

даҕ. Киһини тардар, кэрэхсэтэр, сэргэҕэлэтэр. ☉ Привлекательный, притягательный
От кэмигэр омурҕаҥҥа аһыы олорон арааһы сэһэргэһэллэрэ бэйэтэ ураты умсугутуулаах, күн эгэлгэ кэпсээн-ипсээн манна баар. С. Маисов
Сахам сирин айылҕата уһуктан тиллиитэ олус да долгутуулаах, умсугутуулаах. «Кыым»

даҕ. Кэрэ дьүһүннээх, кэрэ. ☉ Красивый, привлекательный (напр., о девушке)
[Бэһис мэтириэт дьахтара] Эдэр сигил кыргыттар энчини эттэллэр эрэ, «Эчикийи даа, кэбис!» — диир идэлээх. Өксөкүлээх Өлөксөй
Хотугу кыраай киин куоратыгар мин үс хостоох, икки сиппит сигил кыыстаах, эмтиэкэҕэ үйэтигэр үлэлээбит …… кэргэннээх киэбирэ соҕус наҕыллык, наскыллык олорбутум баара. Н. Габышев. Тэҥн. силик

туохт. Үчүгэй дьүһүннээ, тас көрүҥүн тупсар. ☉ Придать внешности человека привлекательный вид
[Киис Бэргэн:] Ньимиликээн дүлүөҥ! Күн уотуттан матан Соҥуоран сытыйа сытыма, Тур! Уһугун! Мин эйигин Киһилии сэбэрэлиэм, оччоҕо эн Ытык хайа мөҥүөнүттэн сарсыарда аайы ойор күнү уруйдуу көрсүөҥ! И. Гоголев
Бэйбэрикээн эмээхсин, Толоон биэрбит оҕотун Хаардаахха хаамтарбакка Хаарыан үчүгэй бэйэлээтэ Сииктээх сиргэ түһэрбэккэ Чэбэр сэбэрэлээтэ. И. Чаҕылҕан

даҕ. Киһи улаханнык тартарар, ылларар. ☉ Увлекательный, захватывающий, привлекательный, притягательный
Киһи уйулҕатын көтөҕөр умсулҕаннаах нарын ырыатын истэн турар. П. Филиппов
Сааскы куһу бултааһын улахан умсулҕаннаах дьарык, үтүө сынньалаҥ. АНТ ДьҮС
Көрүөхтэн кэрэ умсулҕаннаах айылҕа. Ааспыт сырыыга Лена эбэ баһыттан таҥнары айаннаан киирбитим. «Чолбон»

аат. Кырасыабай кыыс, дьахтар, көстөр дьүһүнүнэн кэрэ кыыс, дьахтар. ☉ Красавица
Кырасаабысса удаҕаны кытта бэрт тиэтэлинэн бырастыылаһа охсоот, хомойбут, соһуйбут Луха дьиэтигэр тэптэрэр. Амма Аччыгыйа
Кыыһырдыннар, баҕар, атын Кындыа кырасаабыссалар, Барыларынааҕар талбаҕын, Кэрэҕин барыларынааҕар. И. Гоголев
△ Кырасыабай, кэрэ көстүүлээх ким-туох эмэ. ☉ Кточто-л., имеющий красивый, привлекательный вид
Көрүүй, хайдахтаах курдук кырасаабыссаный? Дьураал кыылын оҕотун төбөтүн имэрийбэхтээбитэ. Г. Угаров
Дорооболоруҥ, хара тыам мастара, Тиит бухатыыр, хатыҥ кырасаабысса. Н. Босиков

даҕ.
1.
ымсыы диэн курдук. Оҕолорун кытта Охсуһар буруйдаах, Ыалларын кытта Ыыстаһар ымсыылаах. Өксөкүлээх Өлөксөй
Сут төбөтүн обото соллоҥноох, Ыт иҥсэтэ ымсыылаах, Дьаҥ-дьаһах дьаара сутуурдаах — Мин аххан буолар да этим! С. Зверев
2. Киһи ымсыырыах курдук үчүгэй, киһини тардар. ☉ Заманчивый, завидный, привлекательный
Дьол ырааһа ымсыылаах, Ыарахана сыаналаах, Ыралааҕа тардыылаах. Күннүк Уурастыырап
Ботуруускай ааҕар балаҕана тыа сиригэр ымсыылаах ыраас, сырдык, киэҥ дьиэ эбит. Амма Аччыгыйа
Литературнай институту бүтэрэн баран, Руфов сулууспа хас да ымсыылаах миэстэтиттэн аккаастанар. «ХС»

даҕ.
1. Киһи хараҕар хатанар (ханнык эрэ, үксүгэр үчүгэй) тас көрүҥнээх. ☉ Видный, заметный, привлекательный
Чочур Мураан, биһиги куораппыт таһынааҕы сирдэртэн биир саамай бэлиэлэрэ, кэрэлэрэ, көстүүлээхтэрэ. Н. Якутскай
Көстүүлээх сирдэргэ барытыгар прокламациялар сыһыарыллан бардылар. Эрилик Эристиин
Бу холкуос Уһун Сыһыытааҕы саамай көстүүлээх тутуулара …… барыта кини маастардааһынынан тутуллубуттара. «ХС»
△ Балачча биллэр-көстөр; боччумнаах. ☉ Значительный, серьезный, добротный; известный
Аҕа дойду сэриитин туһунан көстүүлээх хоһооннор киирбэтэхтэрэ киһи хараҕар быраҕыллар. Н. Заболоцкай
2. Оонньуур дьоно уларыйбат хас эрэ кэрчиктээх (пьеса). ☉ Состоящий из нескольких актов (о пьесе с постоянными действующими лицами)
Н.Д. Неустроев түөрт көстүүлээх «Куһаҕан тыын» диэн кэмиэдьийэтин туруоран, бэйэтин айар үлэтин саҕалаабыта. Н. Габышев
Үс оонньуулаах, биэс көстүүлээх, эпилогтаах пьеса. «Кыым»