1) белый, белеющий; 2) седой.

бырдьа бытык седая борода.

1) белый; белеющий; туртаҕар субалаах презр. белоручка (букв. белокожий); 2) седой; туртаҕар баттах седые волосы; чанчыктара туртаҕар виски у него с проседью.

даҕ., эргэр. Күөхтүҥү үрүҥ, сырдык халлаан өҥнөөх. ☉ Синеватобелый, голубовато-белый. Өлкөкү өҥнөөх
□ Өлкөкү маҥан. ПЭК СЯЯ
ср. МНТ өле ‘серый, седой’

туохт. Туох эмэ иһиттэн, быыһыттан эмискэ көстө түс (сыа, маҥхайбыт бытыктаах киһи, о. д. а. тустарынан). ☉ Появиться, показаться внезапно (о сале, седой бороде и т. п.)
Бэлиикэлээн көрбүтүгэр эбиэн тойоно бырдьас гына түстэ. Болот Боотур

даҕ. Кыырыктыйбыт, маҥхайан көстөр (баттах туһунан этэргэ). ☉ Седой, поседевший (о волосах)
Маҥхаҕар баттахтаах.  Эн сэрии сиригэр бараргар Киммит да мунчаарбат, соҥуйбат, Бэл диэтэр, баттаҕа маҥхаҕар Эн эбэҥ хараҕын соттубат. Софр. Данилов

м. 1. түү (на теле человека); баттах, ас (на голове); седой волос маҥан баттах; 2. собир. (конский) кыл; # краснеть до корней волос куйахалыын кытар (кыбыстан); рвать на себе волосы баттаххын үргэн (наһаа абаран); притянуть за волосы холбоммоту сыһан холбоо (сыһыана суоҕу буда сатаан кытыар).

м. зоол. кутуйахсыт; # седой как лунь муус маҥан, хаар маҥан. лупа ж. * лупа *(улаатыннарар таас). *лупить *несов. разг. 1. что (очищать от коры, шелухи) хаҕылаа; 2. кого (бить) таһый, сыс. лупиться несов. разг. 1. (шелушиться) хаҕылан, соролон; кожа лупится тириим соро-лонор; 2. (осыпаться, отваливаться) хастан, хоҥун; штукатурка лупится штукатурка хоҥнор.

даҕ. Онон-манан маҥан түүлэрдээх (кыыл, дьиэ сүөһүтүн тириитин этэргэ); онон-манан кыырыктыйан эрэр баттахтаах. ☉ Имеющий местами светлые, белые волоски, с проседью, седой (о мехе какого-л. животного; о волосах человека)
Ортоку ороҥҥо кырыарбалаах хара эһэ тириитин олбох уурбуттар. Саха нар. той. IV
Уорҕатынан үрүҥ кырыарба түүлэрдээх, түөһүгэр үстээх харчы саҕа үрүҥнээх. Эрилик Эристиин
Кытаҕас туппут, Кырыарба бытык, Кырдьык да ытык кырдьаҕас турар. Эллэй

даҕ. Түүтүн төрүт өттө уонна хос түүтэ туртайан көстөр, төбө диэкитэ кытарымтыйан көстөр (үксүгэр сылгы өҥүн туһунан). ☉ Буланый, чалый
Ньоҕурук иирээн төрдүгэр ытык ыспыта — чоккуруос харахтаах кыһыл буулур биэни арбаабыта. Күннүк Уурастыырап
Үүйэ буулур ат ыҥыырыгар ыстанан таҕыста, аты эргитэ баттаата да, күөл диэки торҕо сэлиинэн түһэрдэ. Л. Попов
Силип Лааһарап ити олорор буулур өҥнөөх гранит тааһын курдук, кыратык да уларыйбат киһи. Амма Аччыгыйа
монг. буурал ‘седой, чалый (о масти)’