признак, примета; кыыл сибикитэ баар дуо? есть ли признак (присутствия) зверя? сибикилэн = страд. от сибикилээ=. сибикилэт = побуд. от сибикилээ=. сибикилээ = подозревать; незаметно, тайно примечать; кини тугу да сибикилээбэт он ничего не подозревает.

ньуххай диэнтэн бэй
туһ. [Сүбэлиирэп] хаары ытыһан ылан сирэйин ньухханна. Амма Аччыгыйа
Аргыылап ким-туох кэлбитин сибикилээн, уһукта сатаабыта буолан, сирэйин-хараҕын ньухханан, өрө көрөн сыппахтаата. Софр. Данилов

туохт. Үспүкүлээссийэнэн дьарыктан. ☉ Заниматься спекуляцией, спекулировать
Араас аһынан биэстии бүк ыардык үспүкүлээнниирин уураппат. Р. Баҕатаайыскай
Бастаан утаа үспүкүлээннээн байбыппытын сибикилээн биллэхтэринэ, сирэйбэр силлиэхтэрэ диэн сэрэхэчийэр этэ. У. Ойуур

сов. что ыйыталаһан бил, сибикилээн бил.

сибикилээ диэнтэн дьаһ
туһ. Күлүк Луха сорук-боллур уолун Сунтаар улууһугар ыытан, Дьөгүөрсэ Тырынкаайап хантан байбытын сибикилэппитэ. Н. Якутскай
Ол сидьиҥ дьон тугу гынар санаалаахтарын билсэр дьонунан сибикилэтэр. Л. Толстой (тылб.)

тыаһы үт. туохт. Улаханнык дьаныардаахтык үр. ☉ Громко лаять, заливаться громким лаем
Ыт үрэн моргуйда. Т. Сметанин
Үү т э э н көстөр буолбутугар, Моойторук тугу эрэ сибикилээн үрэн моргуйда. П. Аввакумов
[Моойторук] …… өй ылбыттыы, муннунан сурдурҕаччы тыынан, салгыны сытырҕалыы түһээт, …… Үрэн моргуйда. «ХС»
ср. алт. мөргү ‘молиться; просить, упрашивать’

моһуоннаа диэнтэн бэй
туһ. [Бурҕаллай] эһэни сибикилээбит Эрдээх ыттыы тутунна, Буур суолугар үктэммит, булчут ыттыы моһуоннанна. П. Тобуруокап
[Тураах] оттоммут ходуһаҕа түстэ уонна уоруйах моһуоннанна, …… о л- бу ди э к и [ас көрдөөн] эрилис-турулус көрдө. «Чолбон»
Сөдүөт ыйыппытын кэмсиннэ. Мух-мах буолла. Тахсан бараары моһуоннанна. «ХС»

туохт., түөлбэ. Сибикилээ. ☉ Потихоньку или тайком узнавать, устанавливать что-л. по каким-л. признакам, приметам
Хата сибистээн тахсан дьэҥдьийиэхтэрэ, онон бэйэ ампаарыгар сытыарар сатаныа суоҕа. Субу кистээтэххэ сөп буолуо этэ. Күндэ
Арҕаа диэкиттэн иһэр Абааһыны сибистээн, Хантастылар халлааҥҥа Харадаай буускатыныын. М. Тимофеев-Терёшкин
Уонна эмиэ бу сылдьабын онуманы сибистээн. Ш. Руставели (тылб.)

туохт. Тугу эмэ чинчилээн, сибикилээн бил. ☉ Распознавать что-л. по каким-л. приметам, признакам
[Бурҕаллай] Улуу үрэхтэри Олус үөрэн Уолуһуйа ундаардаата. П. Тобуруокап
Бээ-эрэ, били хара кунан кэлбэтэ ээ, быһыыта. Ону ундаардыы таарыйа сарсын суолга киирэ сылдьыах баҕайы дуу. Айталын
Күнү-дьылы ыыппакка эрэ ундаардыахха эрэ сөп. «Сахаада»

туохт.
1. Эрэспиэскэҕэ сылдьан өстөөх баар сирин, күүһүн, төһө бэлэмин бил. ☉ Разведывать позицию врага, его силу, готовность
[Дэйбиир:] Эрэспиэскэлии сылдьар, түөкүнүҥ! Амма Аччыгыйа
Биэлэйдэр Сунтаарга икки киһини эрэспиэскэлии сылдьалларын тутан ылан өлөрбүттэр. Н. Түгүнүүрэп
2. Барар суолгун эрдэ үөрэт, чинчий. ☉ Обследовать путь, дорогу, по которой следует идти (ехать)
Нөҥүө күнүгэр биһиги эмиэ мыраанныах, ханан эмэ сырыынньа, уйан сири көрдүөх, эрэспиэскэлиэх буолбуппут. Н. Заболоцкай
△ Ким, туох эмэ баарын-суоҕун чуҥнаан, сибикилээн бил. ☉ Разведать исподтишка что-л. Устудьуоннар үөрэх кинигэлэрэ ханна атыыланалларын эрэспиэскэлээн билбиттэр.