Якутские буквы:

Якутский → Русский

ситии-хотуу

и. д. от сит-хот= зрелость; ситии-хотуу аттестата аттестат зрелости.

сит-хот=

достигать зрелости, возмужания; сиппит-хоппут киһи зрелый человек # сиппит-хоппут айымньы зрелое произведение.

Якутский → Якутский

ситии-хотуу

сит-хот диэнтэн хай
аата. Куонаан аны тыатааҕы сырыытын, ситиитин-хотуутун кэпсээн оҥосторун тохтотто. Н. Борисов
Саха сэбиэскэй литературата улам-улам …… ситии-хотуу суолугар бигэтик үктэнэр. «ХС»
Ситии-хотуу аттестата — орто үөрэх оскуолатын бүтэрбити туоһулуур докумуон. Аттестат зрелости
Бүгүн ситии-хотуу аттестатын Аан маҥнай үөрэн-көтөн ыллыбыт. И. Артамонов
Толялаах Таня ситии-хотуу аттестатын ылаары эксээмэҥҥэ улаханнык дьаныһан бэлэмнэммиттэрэ. «ЭК»

сит-хот

туохт.
1. Эт-хаан, өй-санаа өттүнэн толору сайын, улаат. Достигать зрелости, возмужания, взрослеть
Маайыс улам ситэн-хотон, төлөһүйэн иһэр. Амма Аччыгыйа
Кини уолун өйүн-санаатын булуммут, сиппит-хоппут киһинэн ааҕар. В. Протодьяконов
Тас дьүһүнүттэн көрдөххө, Кэскил биллэрдик төлөһүйбүт, сиппит-хоппут, боччумурбут көрүҥнээҕэ. Г. Колесов
2. Үрдүк таһымҥа тиийэ үүн, сайын. Достигать зрелости, совершенствоваться, оттачиваться. Эдэр Эллэй поэтическай талаана сылтан сыл ситэн-хотон, айар үлэ киэҥ аартыгар тахсыбыта. Софр. Данилов
Санкт-Петербург куорат Константин Гаврильевич политическай өйө-санаата ситэригэр-хоторугар быһаарар суолтаны ылбыта. П. Филиппов
Хоһоон уус-уран өттүнэн бэрт үчүгэй, сиппит-хоппут. ПНЕ СТ


Еще переводы:

аттестат

аттестат (Якутский → Русский)

аттестат; ситии-хотуу аттестата аттестат зрелости.

зрелость

зрелость (Русский → Якутский)

ж. I. (спелость) сиппитэ, буспута; 2. (состояние организма) ситии, ситии-хотуу; достигнуть зрелости сит, сит-хот; 3. перен. сиппитэ, ситэ сайдыбыта; зрелость мысли санаа сиппитэ; # аттестат зрелости ситии аттестата.

возмужать

возмужать (Русский → Якутский)

сов. сит-хот, эр хааҥҥын тут.

аттестат

аттестат (Якутский → Якутский)

аат.
1. Ханнык эмэ үөрэх тэрилтэтин бүтэрии туһунан туоһу сурук. Официальный документ об окончании учебного заведения
[Даайа] ол айманан-сайманан кэргэниттэн арахсан баран, үөрэхтэн арда атан, салгыы барбакка, орто оскуола биэрбит аттестатынан бүппүтэ. П. Аввакумов
Уол пааспарыттан ураты соҕотох докумуонун — аттестатын сэкирэтээргэ уунна. Н. Лугинов
Суптугур сэҥийэлээх уһун киһи Максим путевкатын, хомсомуол кэмитиэтин суругун уонна орто үөрэҕин бүтэрбит аттестатын бэрт болҕомтолоохтук көрүтэлээтэ. «ХС»
2. Наукаҕа научнай ааты эбэтэр учуонай истиэпэни иҥэрии туһунан туоһу сурук. Официальный документ о присвоении ученого звания или ученой степени.
3. Ханна эмэ барар байыаннай сулууспалаах аһынан хайдах хааччыйыллыбытын туһунан докумуон. Выдаваемый отъезжающему куда-л. военнослужащему документ об обеспечении его продуктами питания
Мин эйиэхэ фронтан аттестат ыытыам, оччоҕо ас чааһынан арыый буолуоҥ. К. Симонов (тылб.)
Ыстаап старшай писарыгар эт, эйиэхэ командирскай форманы уонна ас аттестатын суруйан биэрдин! Н. Якутскай
4. Сүөһү боруодатын туоһулуур докумуон. Документ, удостоверяющий породистость животного.
Ситии-хотуу аттестата — орто үөрэҕи бүтэрии туһунан туоһу сурук (ситэн-хотон, олох суолугар аан бастаан үктэниини көрдөрөр диэн эбии өйдөбүллээх). Аттестат зрелости
Урукку «сыттык саҕа» ситии-хотуу аттестат аны итинник уларыйбыт үһү. С. Федотов
Сөдүөт, Сөдүөт, уолчааныҥ Сүүнэ киһи билигин, Ситии-хотуу аттестатын Ылла, үөрэр инигин? И. Гоголев

опериться

опериться (Русский → Якутский)

сов. 1. (о птицах) түүлэн, куор-суннан; 2. перен. (возмужать) дабыдаллан, кытаат, сит-хот.

сэлэлээхтээ

сэлэлээхтээ (Якутский → Якутский)

сэлэлээ диэнтэн атаах. Сэбиэскэйбит туһугар Сэриилэһэ сылдьаҥҥын, Ситэн-хотон кэлбиккин Сэлэлээхтээн көрсөбүт, Силэпсиэптиир сэгэрбит. Амма Аччыгыйа

торолуччу

торолуччу (Якутский → Якутский)

сыһ. Толору ситэн-хотон. Созревая, наливаясь
Бурдук ото кылыһыран, торолуччу ас кутуох курдук. ГНА ТС

хайҕал

хайҕал (Якутский → Якутский)

аат. Ким, туох эмэ үчүгэйин туһунан этии, сөбүлүүрү, сөҕөрү, биһириири биллэрии. Хороший отзыв о ком-чём-л., похвала, одобрение
Хайҕалтан санаата күүһүрэн, Микиитэ аны Пушкин «Кыһыҥҥы киэһэтин» аахта. Амма Аччыгыйа
Мөҕүллэн да көрөрбүт кини биһикки, Хайҕалы да истэрбит эмиэ иккиэн. С. Данилов
Баһылайка хайҕалы истэн, сирэйэ-хараҕа сырдыы түспүтэ. В. Гаврильева
Хайҕал лиис — туйгун үөрэх, бэрээдэктээх буолуу иһин үөрэнээччини наҕараадалыыр сурук. Похвальный лист
Чооруона төрдүс кылааһы хайҕал лиистээх бүтэрдэ. У. Нуолур
Биэчэргэ Тиэхээскэ уонна атын хас да оҕоҕо хайҕал лииһи туттардылар. Н. Босиков
Оскуолаҕа араас элбэх докумуон, таабыл, хайҕал лиис, ситии-хотуу аттестаттарын куопуйалара бааллар. «ХС»

созревать

созревать (Русский → Якутский)

несов., созреть сов. 1. (стать спелым) сит, бус; пщенйца созрела сэлиэһинэй буспут; 2. (о человеке) сит, сит-хот; 3. перен. (развиться) сит, сит-хот; талант его созрел кини талаана сиппит.

зреть

зреть (Русский → Якутский)

несов. I. (созревать) сит, бус; яблоки зреют яблоколар буһан эрэллэр; 2. перен. (достигать полного развития) сит, сит-хот.