противиться, сопротивляться, упрямиться; өсөһөн дьирээлэс = заупрямиться.

упираться, сопротивляться; оҕус барымаары чирэһэр бык упирается, не хочет идти.

несов .1. мөккүс; 2. разг. (заключать пари) мөккүс, сакалааттас; 3. перен. (бороться с чём-л., сопротивляться) утарылас, курэстэс, хатыс.

несов. 1. (сохранять устойчивое положение, сопротивляться) тулус, утары охсус; 2. (быть противопоставленным чему-л.) утары тур, утарыта тур.

нареч. настойчиво, упорно; дьаныардаахтык утарылас= упорно сопротивляться; дьаныардаахтык туруорус = настойчиво ставить (напр. вопрос); дьаныардаахтык эккирэтис= неотступно преследовать кого-л.

туохт., кэпс. Харса суох охсус, утарылас. ☉ Драться, сопротивляться (яро, беспощадно)
[Барахсанов:] Өйдөөҕүн өйдөөх үскэ тиийэ брауниннаах буолан, балайда адьырҕаласта [фашист туһунан]. Н. Туобулаахап

туохт., кэпс. Бэриммэккэ утарылас, өһөс. ☉ Сопротивляться, противиться, не сдаваться
[Түөрүллэр төҥүргэс] «Билигин да кириҥэлэһэр», — дии-дии күлүстүлэр. М. Доҕордуурап
Ынаҕа өсөһөн кириҥэлэһэр. М. Доҕордуурап

туохт. Бас бэрин, утарылаһыма. ☉ Не возражать, не сопротивляться
Сүөһүнү бэркэ сүөһүлүүр, дьиэни бэркэ дьиэлиир киһибин: хамначчыт буолан ханайыым, кулут буолан куллуйуум! Ньургун Боотур
Куллуйан сылдьар. ПЭК СЯЯ
ср. орд. гулди ‘быть загнутым вниз; вешать голову’

аат. Туохха эмэ утарылаһар дьоҕур. ☉ Способность сопротивляться, сопротивляемость (напр., организма болезни)
Ньирэйдэр сыстыганнаах ыарыылара үксүгэр кинилэр …… ыарыыга утарымтыалара мөлтөөтөҕүнэ үөскүүллэр. ТВС ССНьСЫа
Серотерапия сэрэтэр, үксүгэр эмтиир сыалынан ыытыллар уонна быһыллыбыт сүөһү организмыгар инфекцияҕа утарымтыаны үрдэтиигэ усулуобуйаны тэрийэр. ТВС ССНьСЫа

туохт. Тулуурдаахтык мөккүс, утарылас; саҕалаабыт дьыалаҕын тиһэҕэр тириэрдэргэ дьулус. ☉ Упрямиться, противиться, сопротивляться; стремиться довести начатое дело до конца
«Чэ, бэйи, дьирээлэһэ түһэр баҕайым ини, күн да уһун», - диэн бөҕөргөтүнэ санаата түмүгэр [оҕонньор бэрэссэдээтэли кытта мөккүһэргэ сананан]. Н. Заболоцкай
Өстөөх, маҥнай эрэ дьирээлэһэн иһэн, туһа тахсыа суоҕун билбиттии, атахха биллэрбитэ. Тулхадыйбат д. Мин кинилэри үтүктэн, эмиэ олорор-турар диэни билбэккэ, уһун күн сэниэм эстиэр диэри өсөһөн туран дьирээлэһэбин. «ХС»