кэтэмэҕэйдээ диэнтэн бэй
туһ. [Үчүгэй Өрүүнэ:] Оттон бастаан манна кэлимээри кэтэмэҕэйдэммит сурахтааҕыҥ дии? Пьесалар-1978.

көр сабыдахтас
Тойон тураах эмискэ Тоҕо эрэ мэлийдэ. Саҥа хотуну эккирэтэн Сабыдахтаммыт сурахтааҕа. К. Туйаарыскай

хампарый диэнтэн атаах. [Аарыма харыйа] аанньарыа дуо, харыһылтаны билбэккэ, хампарыйаахтаабыт сурахтааҕа. П. Аввакумов

модальное сл. говорят (о слухах, приходящих издалека); сураҕа , геолог буолбут үһү говорят, он стал геологом; ср. сурахтаах .

м. I. карт, туус; 2. перен. разг. (влиятельное лицо) туус, өһүө (улахан дуоһунастаах эбэтэр сурахтаах-суоллаах киһи).

прил. 1. ньиргиэрдээх, дорҕоонноох, улахан; громкий смех ньиргиэрдээх күлүү; 2. (известный) дорҕоонноох, дуорааннаах, суон сурахтаах; громкое имя суон сурахтаах аат; громкий процесс дуорааннаах процесс; 3. перен. (напыщенный) дорҕоонноох, кураанах, кыйаар; громкие фразы дорҕоонноох тыллар.

аат. Виноградтан оҥоһуллар күүгэннэнэн кыынньар үрүҥ арыгы. ☉ Шампанское
[Балбаара:] Хата, маҕаһыыҥҥа сампааныскай диэн арыгылара баар сурахтааҕа. Л. Попов

туохт. Дьуухалата оҥор. ☉ Делать (вялить, коптить), заготовлять юколу
Үксүн саамай бастыҥ балыгы: чыыры, тууччаҕы дьуухалалыыллар. Лухааскы бу Халымныы күөлүгэр балыктыыр сурахтааҕа. Хайа аны, дьорохойун дьуухалалаабыта буолаарай? Р. Кулаковскай

туохт., кэпс. Суһал көмөнү ыҥыр. ☉ Вызывать скорую помощь. Бэҕэһээ ол дьон ускуорайдаммыт сурахтаахтара
□ Эмээхсин этиэм диэн баран, ол күн ускуорайданан бэйэтэ балыыһаламмыт эбит. Суол т.

эрчий диэнтэн атын., бэй
туһ. Үөрэххэ, үлэҕэ, Киһилии киэлигэ Үс сыл уол эриллэн, Уһуллан, эрчиллэн Төлөһүйэн улаатан Төннүбүт сурахтаах. С. Данилов