Якутские буквы:

Якутский → Якутский

сыбыытаһыы

сыбыытас диэнтэн хай
аата. Миичэкэлээххэ атыыһыт уонна кыраһыабай кыыс кэлбитин истэн, сыбыытаһыы буолла. А. Сыромятникова. Үрэх баһын биир бүччүм алааһа Үс-түөрт ыал олорбут, арааһа, Сырдьыгыныы астаммыт саламаат, Сыбыытаһыы буолбут ыалтан ыалга. «Чэчир»

сыбыытаа

туохт. Сотору-сотору кэл-бар, сырыырҕаа. Зачастить куда-л. Болугур оҕонньор туруон иннинэ дьоно таһырдьа сыбыытаатылар. Н. Якутскай
Икки күн устата баабый соҕус көрүҥнээх, бааҕынаан саҥарар, сатарытан күлэр үгэстээх элбэх эр дьон сыбыытаатылар. Н. Габышев
Оҕолор күн ахсын кэриэтэ саҥа тутуу таһынан сыбыытыыр идэлэннилэр. «Кыым»
ср. монг. явах ‘ходить, ездить; идти, ехать’

сыбыытас

сыбыытаа диэнтэн холб. туһ. Мин балаҕаҥҥа олорон хааллым, дьон киирэн-тахсан сыбыытаһаллар, кэпсэтэн күүгүнэһэллэр. Амма Аччыгыйа
Саҥа кэлбит дьон, олохтоохтор хардары-таары сылдьыһан сыбыытастылар. Н. Заболоцкай
Аттынааҕы ыалтан оҕо-дьахтар бэркэ сыбыытастылар. Айталын

Якутский → Русский

сыбыытаа=

зачастить, часто ходить куда-л.

сыбыытас=

совм.-взаимн. от сыбыытаа-часто ходить друг к другу.


Еще переводы:

сыбыктаа=

сыбыктаа= (Якутский → Русский)

см. сыбыытаа =.

тоҥхороҥнос

тоҥхороҥнос (Якутский → Якутский)

даҕ. Сотору-сотору төҥкөрөҥнөөн ылар. Часто и быстро опускающий, наклоняющий голову
Оччугуйкаан чооруостар От сыатыгар Сыбыытастар, Тоҥсуйан тоҥхороҥностор. ВСП КЭ

рыскает

рыскает (Русский → Якутский)

гл
сыбыытыыр, мээнэ сүүрэкэлиир

сыылынай

сыылынай (Якутский → Якутский)

аат. Ыраахтааҕы былааһын саҕана политическай ыстатыйанан көскө Саха сиригэр ыытыллыбыт киһи. Политический ссыльный
Бүлүү куоратыгар ол кэмҥэ бэрт үгүс сыылынайдар бааллара. Н. Якутскай
Сыылынайдар да сыбыытаһаллара аҕай буолуо. И. Федосеев
Сыылынайдар олохтоох норуоттар култуураларын, историяларын чинчийбиттэрэ, сырдатар, революционнай-иитэр үлэнэн дьарыктаммыттара. «ХС»

килбэр-халбар

килбэр-халбар (Якутский → Якутский)

сыһ. Хараххын куоттара сылдьан, кыбыстыбыт курдук (көр). Не прямо, вскользь; стыдливо (смотреть)
Иччитин диэки [ыт] өһүөннээҕинэн килбэр-халбар көрүтэлээн кэбистэ. И. Федосеев
[Кыыс] Киирэ-тахса сыбыытыы Килбэр-халбар көрөттүө. С. Тимофеев

орҕочуй

орҕочуй (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт.
1. Токурбокур субулун. Тянуться в длину, быть слишком длинным
Үүнүүлээх от быыһынан орҕочуйбут ыллык суолунан өр айаннаатылар. Амма Аччыгыйа
Халыҥ сиһи ортотунан орҕочуйбут суол устун массыыналар ыараханнык биигинэһэллэр. А. Фёдоров
2. Төттөрү-таары кэл-бар, сыбыытаа, сундулуҥнаа. Сновать туда-сюда (о чём-л. удлинённой ф.). Манан түүннэри-күнүстэри оптуобустар орҕочуйаллар

тиэһин

тиэһин (Якутский → Якутский)

туохт. Ханна, кимҥэ эмэ элбэхтик сырыт, биир сиргэ эбэтэр биир сиринэн төттөрү-таары кэл-бар, сыбыытаа. Много раз, постоянно посещать кого-л. или какое-л. место, ездить, ходить туда-обратно
Тимир иҥэһэлээхтэр тиэстибиттэр, алтан иҥэһэлээхтэр айгыстыбыттар (өс хоһ.). Кини күнүстэри-түүннэри массыынатынан Дьокуускай куорат уонна холкуоһун икки ардыгар тиэстибитэ. Софр. Данилов
Сайыны быһа [Ноолурдаахха] дьон бөҕө тиэһиннэ. И. Гоголев
ср. др.-тюрк. тегзин, тезгин ‘вращаться, кружиться; обходить, бродить, странствовать’

киир-таҕыс

киир-таҕыс (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Туох эмэ иһигэр-таһыгар элбэхтик төттөрү-таары сырыт, кэл-бар. Многократно входить и выходить, ходить взад-вперед
Дьиэни төгүрүйэ хаамтым да, киирэр-тахсар ааннара манан эбит диэн быһааран билбэтим. А. Софронов
Болугур оҕонньор туруон иннинэ дьоно таһырдьа сыбыытыыллар. Туох буолан киирэр-тахсар мээнэ буолбуттарын Болугур оҕонньор сатаан өйдөөбөт. Н. Якутскай
Мотуоһа тура эккирээн, ас астаан киирдэ-таҕыста. Болот Боотур
2. Туох эмэ солуута, онно суоҕунан баас. Придираться, цепляться к кому-л. по какому-л. незначительному поводу
Мин Платонум кимиэхэ да киирэ-тахса сатааччыта суох. Софр. Данилов
Онуманы түөрэн, хаһан киирэр-тахсар санаалаах оҕо эбит. Болот Боотур
Дириэктэринэн кииримэ-тахсыма. Араассыйанан күн аайы салайар. А. Кривошапкин (тылб.)
Онон-манан киир-таҕыс — була сатаан баайыс. Придираться по мелочам; лезть, вмешиваться в чьи-л. дела, жизнь
[Ити киһи] адьас хаан урууҥ сылдьар. — Чэ-чэ, онон-манан кииримэтахсыма. Баччааҥҥа диэри уруурҕаһа сатаабатах дьон этигит. Р. Кулаковскай
[Баһылай] онон-манан киирбэтин-тахсыбатын. А. Сыромятникова

орҕоһун

орҕоһун (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Туохтан эмэ бэрт нэһиилэ, бытааннык тур. Подниматься откуда-л. с трудом или очень медленно
Өссө да таалан сыппахтаан баран, оронуттан орҕостон турда. Н. Заболоцкай
Ол эмээхсин [БрешкоБрешковская] олбоҕуттан нэһиилэ орҕостон туран, туос көтөхпүт. П. Филиппов
2. Сууллуох курдук иҥнэри бар (хол., тиэйиилээх оту этэргэ). Валиться на бок (напр., о возе сена). Сыарҕалаах от орҕостубут
3. Олус уһун буол (таҥаһы этэргэ). Быть слишком длинным (об одежде). Орҕостубут сонноох оҕонньор
4. көсп. Сүөргү улахан уҥуохтаах буол. Быть долговязым, нескладным. Ньукулай олус улахан орҕостубут киһи
5. көсп. Элбэхтик сырыт, тиэһин, сыбыытаа. Постоянно ходить или ездить взад и вперёд (по одному и тому же месту)
Манан [Дьааҥылыыр айан суолунан] ыраахтааҕы былааһын тойотторо, атыыһыттар орҕостоллоро. П. Филиппов
Куруук манан орҕостоллор — сирдьит оҕонньор лейтенаҥҥа сибис гынна уонна илиитин уһаты тутан суолу ыйда. Д. Кустуров

үн

үн (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Түөрт атах буолан эбэтэр олорон эрэ сыылан инниҥ диэки сыҕарый (кыра оҕо эбэтэр бааһырбыт, хаамар кыаҕын сүтэрбит киһи эбэтэр кыыл туһунан). Ползать на четвереньках (обычно о ребёнке); ползать (напр., о раненом человеке)
Быһый да дьоннор сырсан, Аатырыахтарын иннигэр Маҥнай хайаан да аттаан, Үнэргэ үөрэнэллэр. И. Гоголев
Биир саҥардыы олорон, үнэн эрэр куп-кугас баттахтаах оҕо сыгынньаҕын холумтан иннигэр уһун күнү быһа олорон тахсар. Н. Түгүнүүрэп
Быраҕан биир кутуйаҕы тапта. Ол эрэйдээх нэһиилэ хороонугар үнэн тиийдэ. Т. Сметанин
2. көсп. Нэһиилэ, бэрт эрэйинэн хааман инниҥ диэки бар (үгүс өттүгэр кырдьаҕас эбэтэр улахан ыарыһах киһи туһунан этэргэ). Плестись, еле двигаться, насилу ноги переставлять
Өндүрүйээн атыыһыт, бу күнтэн ыла баайа баранан, атыыһыттыыра уурайан, хойут муос тайаҕынан үнэ сылдьан өлбүтэ үһү. Саха ост. II
[Эркээни:] Күн киирэн түлүрбэх сыбыытаан эрэр. Мин эмиэ холомо ураһам диэки үнэн көрөөхтүүм. И. Гоголев
Иһигэр хомойо санаата, тыастаахтык сиргэ силлээтэ уонна тайах маһыгар тэптэрэн дьиэтин диэки үнэ турда. И. Никифоров
ср. тув. үн ‘выходить, уходить, идти’, үҥгээр ‘ползать, ползти’