n. malice
Якутский → Английский
сэтэ
Якутский → Якутский
сэтэ
I
аат. Киһини сэтэрээн саҥарыы (хол., туга эмэ табыллыбатах киһини өссө хомуруйуу, сиилээһин). ☉ Злорадство, ехидство
Тэҥнээҕим сэтэтигэр, холооннооҕум хоһуутугар барыам буоллаҕа, …… бухатыыр киһи буолан баран хайдах да күөн көрсүмүнэ, күрэс былдьаһымына барыахпын сатаммат! Ньургун Боотур
ср. тув. сөдүр ‘сердись’, халх. сэдээ ‘раздражение, нервозность’
II
аат. Өҥүс бас. ☉ Затылочные мышцы (с обеих сторон шейных позвонков)
[Сур соноҕос] сиэллэҕинэ балтараалыы ыллар харыһы көрдөрөр ээ, түөһэ эттээх, моонньо сэтэлээх. Амма Аччыгыйа
Алексей Петрович тас көрүҥэ орто уҥуохтаах, сүрдээх модун быччыҥнардаах, үргүлдьү сэтэлээх моойдоох киһи эбит. Н. Кондаков
△ Бөлтөйөн көстөр (урга, соҕуоҕа, быллыаҕа маарынныыр) туох эмэ. ☉ Что-л. выпуклое (похожее на желвак, шишковидный нарост)
Элиэ кэккэлэһэ үүммүт сэтэлээх суон үс мутук төрдүгэр абырҕалы, оту-маһы мунньан олус улахан үллүбүт-баллыбыт уйа оҥостубута быданнаата. Далан
сэт
аат. Сахаларга былыргы өйдөбүлүнэн, туох эмэ айыыны, улахан алҕаһы, куһаҕаны оҥордоххо мүччүрүйбэт, төлөрүйбэт иэстэбил. ☉ Расплата за неблаговидные деяния, возмездие, кара (по поверью якутов, человек не может злоупотреблять чем-л. безнаказанно)
[Маайа:] Ол сэтигэр бу мэйиитээҕи харахпынан көрбөтөх омугум сиригэр кийиит буоллаҕым буолан, хааһахха хаайтарбыт курдук олордоҕум. А. Софронов
Тыл иччитэ хас биирдии сыыһа саҥарыллыбыт тылга аньыы ааҕар, ити аньыы үксээһинэ сэти үөскэтэр. В. Кондаков
Хаамардар ампаардара умайан хаалбыта, ону кубаны өлөрбүтүн сэтигэр умайдаҕа диэн кырдьаҕастар тойоннообуттара. Г. Угаров
ср. кирг. сэт ‘дурной, неприличный’
сэт-сэлээн
аат. Айыы-хара, туох эмэ куһаҕаны оҥорбуккар мүччүрүйбэт, төлөрүйбэт иэстэбил. ☉ Расплата, возмездие за содеянное
«Истэҕиэн, хаһан эрэ сэт-сэлээн туолуо, эппиэттииллэрэ тирээн кэлиэ», — Хаппытыан уҥуоҕа хамсыыр, сүрэҕэ өрүкүйэр. А. Софронов
Атаҕастаммыт алгысчыта буолбутум, ол сэтигэр-сэлээнигэр буоллаҕа буолуо — соҕотоҕун муммут мин баарбын. Суорун Омоллоон. Дьэ, кыларыйан турар кырдьыккын кэпсээ, сиикэйи эттэххинэ сэттээх-сэлээннээх буолуоҕа. И. Фёдоров
♦ Сэт-сэлээн сиппит, <сэмэ-суҥха туолбут> — оҥорбут сыыһатын, айыытын-буруйун иэстэбилэ кэлбит. ☉ Настал час расплаты, настигло возмездие (букв. кара настигла, возмездие осуществилось или исполнилось)
Ханныгын да иһин Аадаҥ сэтэ-сэлээнэ ситиэ, сэмэтэсуҥхата туолуо. Күннүк Уурастыырап
Былыр кырдьаҕастар этэр буолаллара: «Сэт-сэлээн ситиэ, сэмэ-суҥха туолуо», — диэн, бадаҕа, ол кэллэ быһыылаах. А. Фёдоров
Сэт-сэлээн ситтэҕэ …… Сыыһа саҥардым эбээт. «ХС»
сэт-сэмэ
сэт-сэлээн диэн курдук
Халбарыйбат халыҥ айыыгын Хааҥҥыттан иэстиэхтэрэ Сэрэн-сэрбэн эрэ, нойоон, Сэт-сэмэ туолуоҕа. П. Ойуунускай
Хамначчыт дьонноргун хара хаанынан ытаппыт сэтиҥ-сэмэҥ дьэ ситтэҕэ дии! Н. Якутскай
Сэтсэмэ ааҕыллар дьайыыларын, тылларын-өстөрүн сахалар «аньыы» диэн тылынан быһааран этэллэр. В. Кондаков
Якутский → Русский
сэт
возмездие, кара.
сэт-сэлээн
фольк. неизбежное возмездие, расплата.
сэт-сэмэ
см. сэт-сэлээн .
Еще переводы: