туохт. Алгыырга «тускуу» диэн саҥар. ☉ Благословлять, благопожелать, восклицая «тускуу!»
Түҥүрэттэр тойуксуттара Уруйдуу тускуутаата. С. Зверев

даҕ. Улахан, суон, ньирилээн иһиллэр (хол., куолас). ☉ Громкий, рокочущий (о голосе)
Доллорхой куоластаах тойуксуту үтүктэрдии, силлиэ тыал күүгүнээн түстэҕэ. П. Ламутскай (тылб.)

ансамбль; норуот тойуксуттарын ансамбла ансамбль народных певцов.

сөргүт 2 диэнтэн холб. туһ. Даарыйа эмээхсин, онон мин Дьыалабыт туһунан Сөргүтүһэ кэллим: Сүгэ хоппотоҕун сүбэ кыайыа. Р. Баҕатаайыскай
Тойуксуттары, чабырҕахсыттары, хомусчуттары ханна, хайдах бэлэмниибит? Бу туһунан эмиэ сөргүтүһүөххэ баара. «Кыым»

даҕ. Киэҥник биллибит, киэҥник сураҕырбыт. ☉ Широко прославившийся, знаменитый
Алааска, мин ыаллыы холкуоспар Аатырбыт сылгыһыт киһи баар, Ол киһи хотойдуу хараҕар Дууһабын туттардым быһыылаах. С. Данилов
Кини абаҕата Ичээнэп оҕонньор былыр эдэригэр аатырбыт быһый эбитэ үһү. А. Кривошапкин (тылб.)
Ол кэмҥэ аатырбыт тойуксуту, Ырыа Даарыйаны, бандьыыттар хаайаннар, үҥкүү тылын этиппиттэрэ. С. Зверев

даҕ. Саамай бөдөҥ, талыы, дьоһун. ☉ Самый крупный, лучший, отборный
Толомон тусаһаларыгар тохтоон Аар тойон аҕатын Аатын ааттаан Амалыйа туойбут. П. Ойуунускай
Бу саалаҕа аан бастаан истибитим Саха толомон тойуксуттарын. С. Тарасов
[Бухатыыр] Сэттэ толуу, толомон бухатыыр Сэгэлдьиппэт нэлим көмүс халҕаннаах эбит. Суорун Омоллоон

туохт. Ким эмэ санаатын өрө күүрт, кими эмэ туохха эмэ көҕүлээ. ☉ Вызывать подъём духа у кого-л., побуждая к чему-л., воодушевлять, вдохновлять, зажигать кого-л.
Ким биһигини харахпытын аста, илиибитин эрчимнээтэ, сүрэхпитин төлөннөөтө, үрдүккэ көтүттэ? С. Данилов
Дорообо, күөрэгэй, Тойуксут чыычааҕым, Куппахтаа сүрэхпин Төлөннүүр ырыаҕын! П. Тобуруокап
Сити кырачаан уҥуохтаах кыыс курдук төлөннөөх сүрэхтэниэхпин, дьон сүрэҕин төлөннүөхпүн баҕарабын. С. Федотов

аат. Улаханнык убаастааһын, ытыктааһын, сүгүрүйүү. ☉ Уважение, почитание, преклонение
Оннук ытыктабыл ордук олоҥхоһуттарга, тойуксуттарга уонна үҥкүүһүттэргэ тиксэрэ. С. Зверев
Олох саҥа сиргэ баран, бэйэтин тус үлэтинэн ытыктабыл ылан, үчүгэй үлэһит буолуон баҕарар. А. Никифорова
Бу сиргэуокка ытыктабыл харыстабыллаахтык сыһыаннаһыы биир көрүҥэ буолар. АИА-А КБ

туохт. Туох эмэ умнуллубаты (хол., үтүө өйдөбүлү) дууһаҕар, өйгөр-санааҕар тута сырыт. ☉ Держать в памяти, хранить в себе (напр., яркие воспоминания, впечатления)
Бу саалаҕа аан бастаан истибитим Саха толомон тойуксуттарын, Сүрэхпэр-быарбар сүппэттик сөҥөрбүтүм Сүгэ-балта тырымнас тылларын. С. Тарасов
Сүрэҕэр сөҥөрөн сылдьыбыт ис кистэлэҥин аһарыгар, дьиҥэр, атын киһи көмөлөспүт эбит этэ. С. Федотов
Бу мин өртөн ыла сөҥөрөн сылдьар саныыр санаам, ити санаабын сороҕун да буоллар толорору ситистим. «ХС»

туохт.
1. Тилиннэр, тыынна киллэр, тыыннаа. ☉ Оживлять, воскрешать, возвращать к жизни
[Таптал тыына] Өлбүтү тириэрэр, тоҥу ириэрэр. И. Гоголев
Тойуксут уол ытык тойуга Өлбүтү тириэриэх курдуга. «ХС»
2. көсп. Сөргүт, урукку чөлүгэр түһэр. ☉ Возрождать, восстанавливать
Мин үөрүүм эйигин ириэриэ, Сүрэххэр эдэргин тириэриэ. С. Данилов
Иччитэх маардары Артыалбыт тириэрдэ. Эллэй
Кини бу массыынаны бэйэтин саталынан, дьүккүөрүнэн хат тириэрбит. Н. Заболоцкай
♦ Өллөхпүнэ сиэбит да суорум тириэрдэр үһүө көр өл I
ср. др.-тюрк. тирил ‘жить; оживать, воскресать’, тув. ‘оживи, воскресни’