некоммерческая автономная организация

1. различие, отличие, разница; куорат дэриэбинэттэн туспата различие между городом и деревней; 2. 1) отдельный || отдельно; туспа хос отдельная комната; туспа хапаайыстыба отдельное хозяйство; дьоҥҥуттан туспа олор = жить отдельно от родителей; 2) перен. чужой; туспа дьоҥҥо иитиллибитэ он воспитывался у чужих.

1. даҕ.
2. Кимтэн, туохтан эрэ арахсыбыт, араарыллыбыт. ☉ Отдельный, самостоятельный. Туспа хос. Туспа хаһаайыстыба
   □ Аҕалара туспа ыал буоларыгар добуоччу соҕус ирээттээтэ. Н. Якутскай
3. көсп. Атын, туора. ☉ Иной, другой, чужой
   Маайа туспа нэһилиэккэ баран, эбэтигэр иитиллибитэ. Н. Неустроев
   Нэһилиэгиттэн туспа сиргэ үөрэнэр оҕолору ааҕан, түөрт тарбаҕын саратта. Амма Аччыгыйа
4. сыһ. суолт. Кимтэн, туохтан эмэ арахсан, ойуччу. ☉ Отдельно от когочего-л., в стороне
   [Маппыр] Силипиэни остуолугар туспа ас тардан аһатар. Л. Попов
   [Коля:] Аҕал, үүттэргин манна туспа уур. С. Ефремов
   Киэһэтигэр сайылыкка оҕолор туспа муһуннулар. Р. Баҕатаайыскай
5. аат суолт.
6. Туох эмэ ураты, атын. ☉ Различие, отличие
   Быстаҕы саҥардаҕым, Туспаны туойдаҕым. А. Софронов
   Айааҥҥа оонньооһун биллэр туспатынан оборон оонньуу буолар. ЧАИ СБМИ
7. түөлбэ. Ханнык эмэ тутуу (хол., дьиэ) эркинэ, истиэнэтэ. ☉ Стена какого-л. строения, сооружения
   [Моҥус] дьиэтин кэтэҕэрииҥҥи туспатын хайа көтөн тахсыбыт. ПЭК ОНЛЯ I
   Дьиэтин туспата баранна: суол аанынан хайа көтөн тахсыбыт. Саха фольк. Тордоҕум түөрт туспатынан чуолҕан оҥостубуппун хам тиктэ илигим. Н. Абыйчанин
8. түөлбэ. Өрүт. ☉ Сторона, бок чего-л.. Хайа туспаттан тыалырда?
   □ Халлаан илин туспата. ПЭК СЯЯ
   ♦ Кэпсэтии атын (туспа) буолуо көр кэпсэтии
   «Сарсын баар гымматаххына, кэпсэтии туспа буолуо», — диэн киһи суоһурҕанна. <Туспа> буруо таһаар көр буруо. Аҕыйах сылынан хата тэҥнээх кыыскын булунан, туспа буруо таһааран, ыал буолуоҥ, оҕо төрөтүөҥ. Амма Аччыгыйа
   Туспа дьиэ буол көр дьиэ I. Туспа дьиэ буолбутуттан ыла Хобороостуун үчүгэйдик, эйэлээхтик …… олорбуттар. А. Софронов
   Туспа тойуктаах көр тойуктаах. Ээ, дьэ эмиэ туспа тойуктаах киһигин. С. Никифоров
   ◊ Туспа тахсан өлбүт харыс т. — араҥ ыарыыттан өлбүт (киһи). ☉ Умерший от проказы
   Миитэрэй …… туспа тахсан өлбүт быстар дьадаҥы балыксыт киһи кыыһын Сүөкүлэни кэргэн ылбыта. Хомус. Туһа туспа — маныаха сыһыана, тэҥнэбилэ суох, олох атын. ☉ Не имеющий отношения к кому-чему-л., другой
   Оттон баайдар тустара туспа. Амма Аччыгыйа
   Эһиги кыргыттаргыт. Уолаттаргыт эбитэ буоллар, ол туһа туспа буолуо этэ. Н. Якутскай
   Баат биэрбэтэҕинэ, ат оҕуннаҕына, сүүрдээччитин бырахтаҕына, ол туһа туспа. И. Федосеев
   ср. тув. тус-тус ‘врозь’, бур. тус-тус ‘отдельный’

сыһ.
1. Аҥыы-аҥыы хайдыһан, туһунан. ☉ Отдельно друг от друга, порознь
Оскуола оҕолорун кылаастарынан тус-туспа араартаатылар. ГНС СТСДТ
Дьон күлсүбүтүнэн тус-туспа тарҕастылар. «Кыым»
2
атын-атын диэн курдук. [Чыычаахтар] тус-туспа саҥалаахтар, майгылаахтар эбит. Амма Аччыгыйа
Оҕолор бары, тус-туспа нэһилиэктэртэн кэлэннэр, үлэлээн үөрэ-көтө сылдьаллар. Дьүөгэ Ааныстыырап
Нуучча ыалдьыттарыгар тус-туспа тэриэлкэҕэ миин кутуталаата. Т. Сметанин