даҕ.
1. Туохха эмэ майгынныыр өрүттээх, хабааттыылаах. ☉ Имеющий сходные черты с кемчем-л.
Оҕонньор …… кыыһырбыт-абарбыт дьахтар ойууннуу тартарыылаах куолаһынан бу курдук ыллаан барда. Эрилик Эристиин
Таах да, ити [өлбүт эһэбин хостуулларын мэһэйдэһэр] мин толкуйум былыргылыы тартарыылаах ээ. Р. Кулаковскай
Семён Данилов бэйэтин хоһоонун аныгылыы, нууччалыы тартарыылаах эрээри, сахалыы дэгэт тыллааҕынан ааҕар. СГС ӨСҮДь
2. Умсулҕаннаах, кэрэхсэллээх. ☉ Увлекательный, привлекательный
Ааптар …… бөлүһүөктүү түмүктээһиннэри оҥортуур үгэстээх, онтуката айымньыны ордук тартарыылаах, ордук истиҥ оҥорор. КНЗ КАӨ
Ити доҕордуу дьон истиҥ сыһыаннарын бөҕөргөтөр, киэргэтэр, тартарыылаах оҥорор, үйэтитэр тэбэнэтириилэрэ! «Кыым»

тэбэнэтир диэн курдук
Ардыгар мин билигин да, Оттомуран улааппакка, Мэник, тэник Мэнигийээннии Тэбэнэттэнэн ылабын. А. Старостин
Ийэ Андрей сирэйин-хараҕын туттуутуттан, кини тэбэнэттэниэн баҕарарын көрбүтэ. М. Горькай (тылб.)

туохт. Сүүр-көт, оонньохолоо, тэбэнэтир. ☉ Баловаться, резвиться
Уолаттар мэниктээн, өрө ыстанан ыллылар. Амма Аччыгыйа
Урут мэниктээн мөҕүллэр «Кырачаан» ааттанар Өлүөскэ Үлэтэ дьоҥҥо биһирэнэр Бэтэринээр буолла холкуоска. П. Тобуруокап
Аҕыйах хонуктааҕыта мэниктиирбит, солуута суохтан күлэрбит, доҕотторбутун хаадьылыырбыт мэлийбит. Н. Якутскай

туохт., кэпс. Тугунан эмэ кыратык дьээбэлээ, тэбэнэтир. ☉ Допускать какие-л. шалости, проделки
[Кыҥнары Кэтириис:] Дорооболоһон тоҥхоҥноомо, тугу эрэ баракаастаары быччаҥныы сылдьаҕын быһыылаах. И. Гоголев
Оттон Валерий баракаастыырын сөбүлүүрэ үһү. Ол баракааһа диэн өйүттэн ону-маны була сатыы-сатыы, алдьата-оҥоро сатааһын буолар эбит. ИКДь

туохт. Тэбэнэтир, дьээбэр, бэрээдэги кэһэр курдук мэниктээ. ☉ Шалить, озорничать, дурачиться
[Нааста] урут ардыгар Тэрэнтэйгэ кыратык дьиибэлэнэн, бэтиэхэрэн ааһарын ууратан, ордук судургу уонна эйэҕэс майгыламмыта. Д. Таас
Александр күөх хараҕа истиҥник бэтиэхэрэр идэлээҕэ. А. Сыромятникова
Соруйан бэтиэхэрэрин кэлин билбиппит, ити бэйэлэрин киэннэрэ эбит этэ. Ол, арааһа, поэт бастакы үөрэниитэ, холонуута быһыылааҕа. ОГГ СМ

туохт. Оонньоон, тиэхэлэнэн, тэбэнэтирэн туох эмэ тиэрэни оҥор, саҥар. ☉ Шутить (говорить, делать что-л. в шутку), совершать проделки, озорничать
Мин дьээбэрэммин: «Баачыка, мин олорор хаамырабар бөөлүүн таҥара илэ бэйэтинэн киирэ сырытта!» - диибин. Н. Якутскай
Мин дьиибэ идэлээхпин. Дьээбэрбэккэ эрэ сатаан сылдьыбаппын. И. Гоголев
Мантан чугас соҕус биир тумулга күүкэйдэр олохсуйан, түһүүлэнэн олороллорун көрдүм уонна дьээбэрэн ытыалаан көрдүм да, ытыаласпатылар. Саха сэһ. 1977

даҕ. Элэк-хаадьы, оонньуу-күлүү оҥостор, тэбэнэтирэр. ☉ Ироничный, насмешливый, шутливый, озорной
Бэрээдэги кэһээччи аҕыйах дьээбэлээх оҕо баара буортулуур диэн буолар. Софр. Данилов
Дабыыт Сэмэнэбис …… уутугар-хаарыгар киирбиттии, чөрбөйбүт, хараҕар дьээбэлээх уоттар кылахачыспыттар. П. Аввакумов
«Хайа, моой отчут, төһөнү бүгүн кыайдыҥ?» - Света куолаһыгар дьээбэлээх дорҕооннор иһилиннилэр. «ХС»

туохт. Оонньоон эбэтэр тэбэнэтирэн (кэтэх санаата суох) тугу эмэ тиэрэни оҥор, эт. ☉ Шутить, озорничать, баловаться; сделать что-л. играючи, в шутку
«Үөннүрбэккэ сыт,- Маайа мичээрдээтэ. - Бу буола [уокка умайан балыыһаҕа] сытан өссө дьээбэтийэр». Софр. Данилов
Мин тараахчыт этим... Үлэм быыһыгар арыт дьээбэтийэн, муоһунан сээкэйи оҥорор этим. С. Ефремов
Биир киэһэ биригэдьиирдэрэ Кириинньэ диэн киһи …… кыратык дьээбэтийэн Нээстэри үтэн-анньан көрөр. М. Тимофеев

I
буугунаа диэнтэн холб. туһ. Дьиэ иһэ им-дьим буолар, арай хотоҥҥо ынахтар үөһэ тыынан буугунаһаллар. Амма Аччыгыйа
Оҕустарбыт ыкса чугасаһан киирсиэхчэ киирсибэккэ чараас сирдэрин быттыктарын, бүөрдэрин кыҥаһан буугунаһа сырыттылар. Н. Заболоцкай
Ыҥырсыы буоллаҕына, Кээтии тэбэнэтирэн иккиэннэригэр биир кэмҥэ сөбүлэһэн кэбиһэрэ. Итинтэн уолаттар аһары абараллара, бэйэ бэйэлэригэр өстөспүт тэҥэ буугунаһан сылдьаллара. П. Аввакумов
II
даҕ. Муннун буугуначчы тыаһатар (хол., кыыһырбыт киһини этэргэ). ☉ Дышащий глубоко, с шумом (напр., от сильной злости)
Кыыһырбыт омунугар кытаран үллэн хаалбыт, мунна буугунас, айаҕынан сатаан саҥа тахсыбат буолбут. Н. Заболоцкай

1. даҕ., сөбүлээб. Дьээбэни-хообону, тиэхэлэнэн, тэбэнэтирэн тиэрэни, үөннээҕи оҥорорун сөбүлүүр. ☉ Проказливый, озорной, лукавый
   Пионер оҕо, дьээбэт оҕо, Миигин дьэ тыллаа! Саатыаҕыҥ! Ф. Софронов
   Павка, оргуйа турар сылабаардары …… эттээх сирэйдээх, дьээбэт баҕайы харахтаах уолчааҥҥа биэрдэ. Н. Островскай (тылб.)
   △ Үөннээх, түгэхтээх. ☉ С задней мыслью, хитрый
   Дьэ, дьээбэт саҥалаах киһи буоллуҥ ээ. Бэйэм быһахпынан сүлүстэҕим дии. Н. Борисов
   2
   дьээбэтинньик диэн курдук. [Ымыы чыычаах:] Аҥаар өттүм буста эбээт! Ала Моҕус, эргит! - Өлбөт үөстээх ырыа дьээбэт Этэ, кырдьык, кэриэрбит. И. Чаҕылҕан
   Мэнигилээмэ, дьээбэт, мэнигилээмэ! М. Горькай (тылб.)