хан диэнтэн дьаһ
туһ. Мууһунан утаҕын ханнаран баран, туран истэҕинэ, Түргэнэ үрэн тоҕо барда. Суорун Омоллоон
[Анньыһар Боотур:] Утаҕы ханнаран баран Соругу кэпсиир куолута. И. Гоголев
Сорох үлэлиир, иҥиир-тараһа буолар, оттон кини кустаан таҕылын ханнарар. Н. Габышев
Якутский → Якутский
ханнар
тот-хан
туохт. Аһаан-сиэн толору дуоһуй, улаханнык тот. ☉ Насыщаться. Киэһэ күөс өрүнэн, бары тотонханан утуйдубут
хан
туохт. Туох эмэ наадыйаргар дуоһуйа сөп буол. ☉ Удовлетворяться, довольствоваться чем-л., утолять (напр., жажду, голод, желание)
Баай баайыгар хаммат (өс хоһ.). [Огдоос:] Тукаларыам, ылыҥ, утаххыт ханыар дылы иһиҥ! Бэрт тымныы үүт. А. Софронов
Ыллаан-туойан Санаам ханна. Күннүк Уурастыырап
Ким баҕарар уутун хана утуйдаҕына сатанар. П. Аввакумов
♦ Баҕата ханар көр баҕа II
[Кэтириис:] Абаҕам улуу дьаалы миигин бачча сааспар дылы хамначчыт гыммытыгар баҕата ханымына. А. Софронов
Икки атах туохха даҕаны иһитэ туолбат, баҕата хаммат диэн дьон сөпкө да этэллэр эбит. Күннүк Уурастыырап
«Баарга баҕа хаммыта диэн суох», — дэһэллэр сорох дьон. «ХС»
Маҥалайа туолбат (хаммат) көр маҥалай. Тукаам, баай кинээс бу Тойон Уйалааҕынан эрэ маҥалайа хаммат, кини бас билэр сирэ элбэх. В. Протодьяконов
Буору сабардаан ахан биэрэллэр да, тойотторбут маҥалайдара хаммат. М. Доҕордуурап
[Бырдах] Маҥалайа хаммат Чупчурҕан обот тумустаах. П. Ламутскай (тылб.)
Уута ханна көр уу II. Биһиги үссэнэн баран, уубутун хана утуйбуппут. «ХС»
др.-тюрк., тюрк. хан
Якутский → Русский
тот-хан=
насыщаться, наедаться и напиваться; тото-хана аһаа = плотно поесть и попить.
хан
I хан || ханский; татаар хана татарский хан; хан свитата ханская свита.
II диал. важный; высокомерный, гордый; хан дьахтар высокомерная женщина; хан киһи гордый человек.
хан=
удовлетворяться чём-л.; баҕата хаммыт его желание удовлетворено (букв. удовлетворилось); утаҕым ханна я утолил жажду; оҕо уута хаммыт ребёнок выспался.
ханнар=
побуд. от хан=; удовлетворять; утаххын ханнар= утолить жажду.
Русский → Якутский
хан
м. ист. хан (орто үйэлэргэ Восток сорох дойдуларыгар феодальнай баһылык солото уонна дннук сололоох киһи).
Еще переводы: