1) иносказательный; 2) иронический, насмешливый; шутливый; үгэлээх тыл насмешливые слова; үтүө киһи үгэлээх погов. добрый человек любит шутить.

1) забавный, занимательный, потешный; 2) весёлый, шутливый; көрдөөх киһи шутник; хаһан олох көрдөөх, үлэ эмиэ көхтөөх погов. когда жизнь весёлая, тогда и труд спорый.

даҕ. Элэк-хаадьы, оонньуу-күлүү оҥостор, тэбэнэтирэр. ☉ Ироничный, насмешливый, шутливый, озорной
Бэрээдэги кэһээччи аҕыйах дьээбэлээх оҕо баара буортулуур диэн буолар. Софр. Данилов
Дабыыт Сэмэнэбис …… уутугар-хаарыгар киирбиттии, чөрбөйбүт, хараҕар дьээбэлээх уоттар кылахачыспыттар. П. Аввакумов
«Хайа, моой отчут, төһөнү бүгүн кыайдыҥ?» - Света куолаһыгар дьээбэлээх дорҕооннор иһилиннилэр. «ХС»

аат., кэпс. Араҕан биэрбэккэ, сыста сылдьан кими эмэ күлүү гыныы; салгымтыалаахтык мээрилээһин. ☉ Назойливое приставание, навязчивость, надоедливая болтовня
Найаан оҥостума!  Нохоо, эн Бииктэр, эмиэ кыыбаҕаҥ көппүт быһыылаах. Найаан оҥосто олоруохтааҕар, хата, тахсаҥҥын чэйгин өр. «Чолбон»
Эдэр чунуобунньуктар …… кинини күлүү-элэк, найаан гыналлара. Н. Гоголь (тылб.)
[Солоҥдо] дьахталлары …… абааһы көрөр, оттон чэпчээбит, холуочук кэмигэр найаан, күлүү-элэк оҥостор. И. Тургенев (тылб.)
ср. тат. наян ‘весёлый, шутливый; хитрый, лукавый, коварный; хитрец’

даҕ.
1. Күлүүлээх-салыылаах, оонньуулаах; тэбэнэттээх (киһи). ☉ Веселый, шутливый; озорной (человек)
Алексей эдэригэр наһаа көрдөөх, олус уус тыллаах киһи этэ. Амма Аччыгыйа
Көрдөөх Көстөкүүнэп Үстүүн Кими эрэ хаадьылыыр. Баал Хабырыыс
Муҥура суох тэбэнэттээх, көрдөөх, тулаайах Мөлчөһү көрөөччү таптыыр. АҮ
2. Киһини күллэрэр (хол., түбэлтэ, кэпсээн, быһылаан). ☉ Забавный, занимательный, анекдотический (напр., случай, происшествие, рассказ)
Миша тоҕоостоох түгэннэр аайы олоххо буолбут көрдөөх түбэлтэлэри уонна анекдоттары кэпсээн күллэртиир. Н. Лугинов
Кини киэһэ аайы биһиэхэ …… араас көрдөөх кэпсээннэри кэпсиир. А. Бэрияк
Мин ити үлэһит кыыһы кытта аҕыйах көрдөөх тылы бырахсан ааһыахпын баҕаран кэлбитим. Н. Габышев

саҥа алл. Туттуна сатыы-сатыы синньигэстик күлүүнү көрдөрөр (хол., дьээбэлэнэн биитэр олус симиктик). ☉ Выражает тонкий тихий смех (напр., шутливый или очень сдержанный). Кыыс һи-һи-һи дии-дии күллэ
□ Атыыһыт Акыым баран аттыгар олорон кууһан ылар, Хабылдьыйа Харытыана: «Ээ, бэйэ, бэйэ, һи-һи-һи». Күндэ
Тос курдук дуоһунастаах киһи Чугаһыырын кытта «һи-һи-һи» Утары сүүрэн тиийэн тута Уҥа илиитин ыга тутта. Ф. Софронов
Эдэр киһи биричиинэтэ суох үгүстүк үөһэ тыынар, киһи саҥатын өйдөөн-дьүүллээн истибэт, сирэйэ кубарыйбыт, харахтара биилэммит буоллаҕына, һи-һи-һи, ол эдэр саас ыарыыта. Н. Лугинов

1. даҕ.
2. Күлүүлээх, көрүдьүөстээх. ☉ Смешной, шутливый, потешный
   Дьиэҕэ үүт эрийэр дьахталлар Тиэхэлээх ырыаны ыллыыллар. С. Данилов
   — Миэхэ тиэхэлээх ыйытыы баар, Айдар. Н. Лугинов
   Дьон тиэхэлээх саҥаттан күлэн ымаҥнаһа олордулар. М. Доҕордуурап
3. Дьиибэлэнэрин таптыыр, тэбэнэттээх, мэник (оҕо). ☉ Склонный к шалостям, озорный, шаловливый (ребёнок)
   Тиэхэлээх оҕо дэттэрэн, Тэһитэ баран хаһыытыыр, Сэттистэртэн бэртэрэ Сиэлэр мэник Акыым. К. Туйаарыскай
   Сымыыттаах [киһи аата] биир даҕаны чыычаах уйатын сүгүн туруорбат, дьэ оннук тиэхэлээх оҕо. ПНО
4. аат суолт. Тиэхэлэнэрин, көрүдьүөһүрэрин сөбүлүүр, олус дьээбэлээх киһи (үксүгэр элб. ахс. тут-лар). ☉ Человек, любящий забавляться, потешаться, шутник, насмешник (в основном употр. во мн
   ч.). Тиэргэн иһэр түмсэннэр, Тиэхэлээхтэр күллүлэр. М. Ефимов
   [Миигин] Көрүдьүөстэр күүтэллэр, Тиэхэлээхтэр таптыыллар, Куруубайдар үөҕэллэр, Тоҥкурууннар тумналлар. И. Гоголев

даҕ.
1. Дьону хаадьылыырын, дьээбэлиирин сөбүлүүр, дьээбэтинньик идэлээх. ☉ Устраивающий смешные проделки, шутливый, склонный к озорству
Дьэ, бу уол бэрт дьиибэлээх уол, туох эрэ улахан дьиибэни санаабыта буолуо. П. Ойуунускай
Уой, Петя, дьиибэлээх да уолгун ээ, хайа эдэр киһи кыыска «дорообо» диэн баран, баһын эрэ тоҥхос гыннарар үһү. С. Ефремов
Кини туох да куһаҕан санаата суоҕун иһин, ис-иһиттэн тэбэнэттээҕэ, дьиибэлээҕэ, дьону үтэн-анньан, тургутан көрөр идэлээҕэ. ВНГ ГОПХ
2. Киһи өйдөөбөт, киһини дьиктиргэтэр туох эрэ уратылаах. ☉ Необычный, непонятный, странный
Ол эрэн көстүбэт буолуохпун Билигин, кэбис, баҕарбаппын: Уон араас дьиибэлээх оҥоһуугун Соҕотох төбөбөр ылыммаппын. П. Тобуруокап
Дьикти сэп банаар дьиибэлээх да буолуо. Сииктээх сиргэ уурдахха сиилэтин ситиэ, Ууга уктахха - умайан күлүмнүө. Күн Дьирибинэ
Ким эрэ дьиибэлээх боппуруоһу ыйыппы-тыгар дьоннор күлсэн күүгүнэстилэр. В. Протодьяконов
3. Дьону атаҕастабыллаахтык күлүүэлэк оҥостон көччүргүүр идэлээх. ☉ Любящий зло потешаться, издеваться над людьми
Доодор кулуба хайа да былыргы саха тойотторуттан, баайдарыттан ордук суостаах, ордук баттыгастаах, ордук дьиибэлээх киһи эбитэ үһү. Саха фольк. Сир уйбат Сидьиҥ дьиибэлээх сиргидэх Бэлэһин бэтэтин. ТТИГ КХКК
Кини олус өйдөөх буолан баран, дьиибэлэрдээх, дьэбир майгыннаах киһи. Л. Толстой (тылб.)
4. Туох эрэ дьиибэни оҥороору гыммыт курдук көрбүт, тэбэнэттээх (харах туһунан). ☉ Озорной, хитрый, насмешливый (о взгляде, глазах)
Кини Ньомор Турантаайап сып-сырдыгынан уонна дьиибэлээх кыымнарынан ыһыахтаммыт харахтарын мыналыччы көрөн кэбиһэр. Л. Попов
Полковник Беляев элэктээбит курдук дьиибэлээх харахтарынан өрүс уҥуор диэки көрөр. Т. Сметанин
Уртуут курдук хамсыы, куруук күлэ сылдьар дьиибэлээх харахтардаах уол учууталлары бэйэлэриттэн таһаарара. «ХС»