Якутские буквы:

Якутский → Якутский

ыарыылааччы

  1. ыарыылаа диэнтэн х-ччы аата. Сэрии кэмигэр баҕа өттүлэринэн госпитальга ыарыылааччынан үлэлээбиттэр элбэхтэр эбит
  2. даҕ. суолт. Ыарыылыыр, көрөр-истэр. ☉ Ухаживающий за больным
    Ити күһүн Анемподист Иванович өлөр охтуутун охтубута. Сэллик дьыспаансырыттан кэлэр ыарыылааччы сиэстэрэ көрүүтүгэр аҕыйах хонукка дьиэтигэр сытта. «ХС»
    Мин муҥ саатар ыарыылааччы дьахтарда бул дии сатыырбын кэргэним ылыммат, — кимиэхэ да итэҕэйбэт. Н. Чернышевскай (тылб.)

ыарыылаа

туохт. Ыалдьар киһини, ыарыһаҕы көр-иһит, бүөбэйдээ. ☉ Ухаживать за больным, заботиться о больном
Балаайа Дуняны күн аайы ыарыылыыр. А. Фёдоров
Уол ыалдьан суорҕаҥҥа-тэллэххэ сытар ийэтин ыарыылыыр. В. Сыромятников
Эбэбин ыарыылыам, көрүөм. В. Яковлев

Якутский → Русский

ыарыылаа=

ухаживать за больным; оҕону ыарыылаа = ухаживать за больным ребёнком.

Еще переводы:

ыарыыһыт

ыарыыһыт (Якутский → Якутский)

ыарыылааччы диэн курдук
Сүөдэр Хотуоһап киниэхэ ыарыыһытынан ананна. Амма Аччыгыйа
Үчүгэй киһи. Миэхэ ыарыыһыттааҕар да үчүгэй сыһыаннаах. БН СУ
Палаатаҕа ыарыыһыт киирдэ, илиитигэр икки хорҕолдьун миискэни, ньуоскалары уонна икки быһыы килиэби туппут.. А. Чехов (тылб.)

кэриэлит

кэриэлит (Якутский → Якутский)

туохт. Арыый кэҥээн, сэргэхсийэ, кэпсэтэ түһэн ыл (өлөөрү сытар ыарыһах быстыан аҕай иннинэ таптыыр аһын кэриэһин аһыы түһэрин, кэпсэтэн ыларын туһунан, итэҕэл быһыытынан, ыарыһаҕы, ыарыылааччылары оннук «албыннаан», «харахтарын баайан» ордук түргэнник өлөр өлүү «илдьэ барар»). ☉ Чувствовать кратковременное просветление, облегчение перед смертью (по якутскому поверью, человек испытывает улучшение в самочувствии, облегчение, ест любимую еду, говорит с близкими на прощание, и смерть, «обманув» его и окружающих таким мнимым выздоровлением, поскорее «забирает» его)
Оҕом өлөрүгэр, кэриэлитэн, таптыыр аһыгар санаата тиийбит эбит. А. Софронов
Ньургуу, ыксаабыт киһи, кэриэлитэн эрэ киирэн, нэһиилэ модьоҕоҕо тиийэн олорор. Суорун Омоллоон
Баар эбээт балаҕан ыйын Бастакы күнүгэр, күһүн, Айылҕаҕа сүрдээх нарын, Кэриэлитэр кэрэ дьүһүн. Баал Хабырыыс

отходить

отходить (Русский → Якутский)

II сов. кого, разг. ыарыылаа, бүөбэйдээ, бүөбэйдээн киһи оҥор; отходить тяжёлого больного ыарахан ыарыһаҕы ыарыылаан киһи оҥор.

ыарыылат=

ыарыылат= (Якутский → Русский)

побуд. от ыарыылаа =; ыарыһах ийэтигэр эрэ ыарыылатар больной позволяет ухаживать за собой только матери.

ыарыылааһын

ыарыылааһын (Якутский → Якутский)

ыарыылаа диэнтэн хай
аата. Алампа Байбал ыарыылааһынынан, кини илиитигэр тыына быстыбыт. «Сахаада»

бокук

бокук (Якутский → Якутский)

бокук гын көр бокус гын. Хааман иһэн бокук гынна. Оҕо туран иһэн бокук гынаат олоро түстэ
□ Уйбаан бокук гына түһэр уонна ыарыыламмыттыы сирэйин мырдыччы туттар. Р. Кулаковскай
Киһи үөһэттэн ыстанан баран сиргэ атаҕынан тура түһүүтүгэр такыма бокук гынар. ПАВ Ф-6

халыара

халыара (Якутский → Якутский)

аат. Киһи этин-сиинин уута аччаан итиэннэ иҥиирэ тардан сыыстарар, быһыта тыытар сыстыганнаах ис ыарыыта. ☉ Холера
Халыаранан, чумаанан харса суохтук тибиирэллэр. Күннүк Уурастыырап
Хара буруйдаах Хаанымсах фашистар, халыара ыарыылыы, Хара дьай буоланнар, күдэҥҥэ көтөннөр [дьон аймах кэлэйиэ]. «ХС»

выходить

выходить (Русский → Якутский)

сов. 1. кого ыарыылаан үтүөрт; | выходить больного ребёнка ыарыһах оҕону ыарыылаан үтүөрт; 2. кого-что (воспитать, вырастить) бүебэйдээн иит, улаатыннар.

ыарыылас

ыарыылас (Якутский → Якутский)

ыарыылаа диэнтэн холб. туһ. [Күлүк:] Сорох ыалга ыллаан, сороҕу отоһулаан, үөрүүгэ түбэстэхпинэ — үөрсэн, ыарыыга түбэстэхпинэ — ыарыылаһан, өлбүккэ — көтөхсөн… А. Софронов
Киил оҕонньор күн аайы киирэн үөлээннээҕин ыарыылаһар. Н. Лугинов
Убайым Уйбаан өлөр ыарыытыгар ыксары ылларан сыттаҕына, ыарыылаһа олорон элбэҕи, уруккуну-хойуккуну кэпсэтэрим. И. Федосеев

ыарыылат

ыарыылат (Якутский → Якутский)

ыарыылаа диэнтэн дьаһ
туһ. Сүөдэр бүтүн икки ый тухары ыарыылатан, бүөбэйдэтэн баран, Екатерина Ивановнаны билбэтэҕиттэн кыбыстар. Н. Якутскай
Ургулдьу Сэмэн диэн бииргэ төрөөбүт быраатыгар сытан, ыарыылатан өлбүтэ. ПНИ ЭД
Саас уу-хаар тахсыыта балачча уһуннук ыалдьан, олорор ыалбар Аана барахсаҥҥа ыарыылатан сыттым. КНЗ ОО