сыһ. Итэҕэтиилээхтик, олохтоохтук дьоҥҥо тиийэр гына (эт, саҥар). ☉ Убедительно, весомо, вразумительно (говорить)
[Долооноп] хойуу, сөҥ куолаһа ылыннарыылаахтык иһиллэр. Амма Аччыгыйа
Никифоров кинээс саҥата улам-улам ылыннарыылаахтык иһилиннэ. М. Доҕордуурап
Ньыыкан кырдьаҕас ханнык от туох ыарыыны эмтиирин чуолкайдык билэрэ, хаһан, хайдах хомуйары, хайдах төһөнү эмтэнэри ылыннарыылаахтык сүбэлээн биэрэрэ. «ХС»

сыһ., кэпс. Ылыннарыылаахтык, ыйааһыннаахтык (хол., кэпсэт). ☉ Убедительно, веско (напр., доказать что-л. кому-л.)
«Роман барахсан харчылаахтык этэр киһи буоллаҕыҥ», — Иван уус үөрэн-көтөн бачыгырыы түстэ. М. Доҕордуурап

прил. 1. (с полным весом) толору ыйааһыннаах; полновесный товар толору ыйааһыннаах табаар; 2. перен. (сильный, тяжёлый) күүстээх, ыарахан; полновесный удар күүстээх 'охсуу; 3. перен. (настоящий, полный) ыйааһыннаах, ылыннарыылаах; полновесные доводы ыйааһыннаах доводтар.

түмүктээ диэнтэн хай
аата. В.И. Рассадин суруйар түмүктээһиннэрэ олус ылыннарыылаахтар. Багдарыын Сүлбэ
[Поэзия] биһиги кэммит туһунан үйэлээх, улаҕалаах түмүктээһиннэри оҥорорго улахан кыаҕы биэрэр. ОГГ СМ
Куонкуруһу түмүктээһиҥҥэ хамыыһыйа биирдии бэйэлэригэр түөрт мөһөөх солкуобайдаах харчынан бириэмийэни туттартаата. «Кыым»

сыһ. Киһини чахчы итэҕэтэр гына, ылыннарыылаахтык (хол., эт-саҥар). ☉ Весьма убедительно, веско (напр., говорить)
Бэрэссэдээтэл саҥа биригэдьиири үөрэтэн этэр тыллара сүр нүһэр этилэр. Туллукчаанаҕа бэрт ыйааһыннаахтык иһиллитэлиир. В. Протодьяконов

нареч. убедительно, веско; ылыннарыылаахтык эттэ он говорил убедительно.

сыһыан холб. Эйэҕэс уонна ылыннарыылаах көрдөһүүнү көрдөрөр. ☉ Выражает вежливую и убедительную просьбу говорящего (пожалуйста, будь добр)
Табаарыс атыылааччы, бука баһаалыста, хара өҥнөөх бачыыҥката аҕал эрэ. В. Ойуурускай
Онон, бука баһаалыста, миигин начаалынньык дуоһунаһыттан босхолооҥ уонна Виктор Константиновиһы анааҥ. Болот Боотур
Бука баһаалыста, көмөлөс, көрдөһөбүн. «Кыым». БУКыА ДИЭН сыһыан холб. Ылыннарыылаах күүстээх көрдөһүүнү көрдөрөр. ☉ Выражает убедительную просьбу, мольбу говорящего (пожалуйста, очень прошу)
Бука диэн, эппиэтэ суох хаалларыма. «ХС»
Өһүргэнимэҥ, доҕотторуом, бука диэн, өһүргэнимэҥ. Л. Попов
Эмээхсиэн, бука диэн, тылгын кыана тутун. С. Ефремов
△ Үөрэтии, такайыы дэгэттэнэр. ☉ Имеет оттенок поучения, наставления
Бука диэн, быаҕын ыһыктаайаҕын. «ХС»
Петя дьэ, бука диэн, мантан көстүбэккэ, кэтэһэ сытаар. С. Ефремов

1. көр үүттээх-ааннаах
2. көсп. Үтүө, өйдөөх, ылыннарыылаах, ыллыктаах (тыл-өс). ☉ Умное, основательное, убедительное (слово, речь)
   Алаатыка! Бу киһи ама эдэрин иһин, Абаҕаҥ, таайыҥ кэриэтэ Аҕа киһиҥ Ааннаах-үүттээх тылларын, Аһын саамай бастыҥын Аккаастыаҕыҥ дуу ама! П. Тобуруокап
   ◊ Ааннаах-үүттээх киһи — сиэримайгыны, киһи кыһалҕатын өйдүүр киһи. ☉ Человек совестливый, нравственный; понимающий нужды других, сердобольный.

даҕ. Төттөрү этиппэт, ылыннарыылаах, чиҥ-чаҥ (киһи саҥатын туһунан). ☉ Властный, не терпящий возражений (о речи, тоне)
«Хайаа? Носилканы диибин дии!» Ити дьарымталаах тыллар Нартаахап эмискэ чөллөрүйэн кэлбит кулгааҕар этиҥ дарбааныныы кутулуннулар. Софр. Данилов
Онтон Лев Львович ааҥҥа быһаҕаһыгар диэри быган туран: «Өргүөтэп! Дириэктэрискэйгэ!» - диир дьарымталаах саҥата иһилиннэ. «ХС»
Балаакка аанын диэкиттэн дьарымталаах саҥаны истэн, Максим эргиллэ түспүтэ. «ХС»

сыһ. Төттөрү этиппэттик, ылыннарыылаахтык, чиҥник-чаҥнык (киһи саҥатын туһунан). ☉ Властно, безапелляционно (говорить)
«Киир!» - диэтэ Лэгэнтэй дьарымталаахтык. Софр. Данилов
Маннык улахан суолталаах тыын боппуруоска хабыр соҕус кэпсэтиини түмүктүүр тыллар итинник өһүлкэйдик буолбакка, ыйыллары соҕус, кэм эрчимнээхтик, дьарымталаахтык этиллиэ этилэр буоллаҕа дии! «ХС»