нареч. вдруг, внезапно, неожиданно; эмискэ тыал тустэ вдруг поднялся ветер; эмискэ ыарый = внезапно заболеть; ср. эмискэччи.

1) жирный; эмис эт жирное мясо; 2) тучный, упитанный; эмис сүөһү тучное животное

adv. at once

a. fat

сыһ. Соһуччу, көһүппэтэх кэмҥэр. ☉ Вдруг, внезапно, неожиданно
Ол сытан Валя түүн туохтан эрэ эмискэ уһуктан кэлбитэ. Суорун Омоллоон
Иннигэр хатыҥнар быыстарынан ыраас сир элэҥнээтэ. Сергей эмискэ киэҥ алааска тахсан кэллэ. Н. Лугинов
Ньургуһун сүрэҕэ эмискэ өрө мөхпүтэ, итиинэн-тымныынан хаарыйтарарга дылы буолбута. Дьүөгэ Ааныстыырап
ср. МНТ еми’е ‘дрожать со страху; бояться, опасаться’

даҕ.
1. Элбэх сыалаах, минньигэс; уойбут (хол., эт, балык, булт аһын туһунан). ☉ Жирный (напр., о мясе, рыбе, дичи)
Дьиэлээхтэр сүүнэ улахан күөл эмис чыырын мас кытаҕы өрөһөлүү кыһан кэбиспиттэрэ. Болот Боотур
Охоноон эмис собо сытынан бургучуйар чугуунун остуолга уурда. Л. Попов
Ити дьыл куобах мэнээҕэ дохсуннук үөскээн турар этэ, эмиһэ да бэрт этэ. Эрилик Эристиин
△ Уойан төрөлкөй буола улааппыт, төлөһүйбүт (үксүн сүөһүнү этэргэ). ☉ С хорошей прибавкой в весе, упитанный (о скотине)
Онтон сотору соҕус, Арыылаах алааска олорон, уол туой уоран эмис ынаҕы булан сиэҕин санаталыыр да, абаҕата Чоочо биир байтаһын ынаҕын дьиэтигэр илдьэн өлөрөн сиир. Саха фольк. Сараапап оҕустары, эмистэринкөтөхтөрүн билээри, кэрийэ сылдьан бигэтэлээн, туппахтаан көрүтэлиир. Н. Якутскай
«Сүөһүнү балачча сылыктыыр эбит ээ, бу түөкүнүҥ: сааһын да сабаҕалыыр, эмиһин да эндэппэккэ билэр, тыаҕа үөскээбит кыайар быһыылаах», — оҕонньор Симоны элэккэй хараҕынан тургута көрдө. Л. Попов
2. сөбүлээб. Эттээх, этиргэн, суон (киһи туһунан). ☉ В теле, тучный, упитанный (о ком-л.)
Ол аайы, эмис киһи тиритэн, ньалҕарыйан баран, өттүк баттанан ымаҥныы турарын курдук, моччоруспут муус түннүктэр күлэн дьэлтэрэҥнэһэллэр. Суорун Омоллоон
Баай киһи… Эмиһин көрүмэ… таһа эрэ кэрэ, иһэ атын. Н. Павлов
Эмээхсин, эмиһэ бэрт буолан, ити да сорукка баран кэлбитин ыарырҕаабыт. Күрүлгэн
ср. др.-тюрк. семиз ‘жирный, тучный, упитанный’