үлүй диэнтэн хай
аата. Дьонум өссө кэпсээтилэр: нэтээги мэйиитэ үлүйүүгэ олус үтүө эмп үһү, эһэ сыатынааҕар ордук дэстилэр. Я. Семёнов
Атаҕа итийдэр-итийэн истэ — ити үлүйүү этэ. Н. Габышев
Типтэриллибит хаар ходуһа үүнээйитин халыҥнык сабан, кинини үлүйүүттэн харыстыыр. СИиТ

туохт.
1. Тымныыттан улаханнык тоҥ. ☉ Мёрзнуть, коченеть на сильном морозе
Кыһын буоллаҕына дэлби үлүйэр үһү, онон тахсыһан, ол оҕонньорго эмээхсинин сирдээн кыстаабыт. Эрилик Эристиин
Атаас, ааҥҥын аһа тарт, Буурҕа баттаан үлүйдүм. А. Абаҕыыныскай
[Өкүүчэ] Таас Дьааҥы ырҕа баайдарыгар Таҥас сууйан аһаабыта, Дьыбардаах, тымныы уорааннарыгар Дьагдайан, үлүйэн улааппыта. С. Васильев
△ Этиҥ ханнык эмэ өттө улаханнык эмсэҕэлиир гына тоҥ. ☉ Повредить (часть тела) морозом, обморозиться
Үлүйбүт тарбахтара аһыйарын бобо тута сатыы-сатыы, Бүөтүр кэнниттэн хааман истэ. Эрилик Эристиин
Дуунньа аҥаар атаҕын үс тарбаҕа үлүйэн, сытыйбыт хортуоска курдук харааран-харааран баран, ууллан түһэн хаалбыттар диэни урут истибитим. С. Маисов
Кини тарбахтарын төбөлөрө, кулгаахтара үлүйбүттэр. И. Бочкарёв
2. Тымныыга, хаһыҥҥа оҕустаран, кэҕин, ас биэримэ (хол., оҕуруот аһа, бурдук). ☉ Быть прихваченным морозом, подморозиться (напр., об огородных растениях, злаках)
[Таня:] Бурдук манна үүнүөн сатаммат. Үлүйүөн эрэ сөп. Л. Попов
Саатар сис тыаҕа, кырдалга сир аһа Сибэккилээн иһэн үлүйэн бүттэ. И. Егоров
Хомуур саҕана хортуоппуй ардыгар үлүйэр. ПВА ССССБ
ср. др.-тюрк., тюрк үши, үзү ‘мёрзнуть, коченеть; цепенеть (от холода)’

1) мёрзнуть, зябнуть, коченеть; илиим үлүйдэ у меня озябли руки; атаҕа үлүйбүт у него окоченели ноги; 2) прихватывать морозом; оҕоруот аһа үлүйбүт овощи прихватило морозом.

v. to be frostbitten; үлүт= v. to cause to be frostbitten