Якутские буквы:

Якутский → Якутский

атаан

аат.
1. Ким эрэ кими эмэ кытта иирсиитэ, сөпсөспөт буолуута. ☉ Конфликт, недовольство между кем-л.
Онтон ыла эбээннэр, чукчалары кытта доҕордоһоннор, аймах-хаан буолан атааннара ааһан, эйэ-эккэ эҥээрдэнэн, Муустаах муора кытыытыгар муҥатаҥа суох олороллор. Саха фольк. Күрбэбит үрдүгэр Көрүстүннэр дьон түргэнник, Атааны умнаннар, Айхалластыннар бу күрбэҕэ. Доҕордоһуу т. Тиэмэни өйбөр өр хатааммын, Дабайыам олоххо сыырдарбын. Көлдьүҥҥэ, албыҥҥа атааммын Күүһүрдэн, кэҥэтиэм ыырдарбын. Р. Баҕатаайыскай
2. түөлбэ. Араҥаччы, көмүскэл. ☉ Защита, покровительство, заступничество.
тюрк. адаан

атаан-мөҥүөн

даҕ., поэт. Аймалҕаннаах, түрбүөннээх. ☉ Беспокойный, тревожный
Аҕыс иилээх-саҕалаах Атаан-мөҥүөн дойдубун Халбас хара майдааныгар Аалсан сылдьаммын, Аһыытыттан-ньулуунуттан Амсайбыппын кэпсии олоруум эрэ! Саха нар. ыр. III
Атаан-мөҥүөн көрсүүгэ түмсүҥ, биир кэккэҕэ, — Демократия, эйэ иһин күрэстэһиигэ! А. Абаҕыыныскай
♦ Атаан-мөҥүөн ааҕыс — иирсээни, айдааны тарт. ☉ Сводить с кем-л. счеты, затевать распри, конфликтовать
Аан ийэ дайды Айыллыаҕыттан ыла Аламай күнү аат-миҥэ былдьаһар, Атаанмөҥүөн аахсар Анабыллаах, андаҕардаах Ааттаах байҕал этим. Өксөкүлээх Өлөксөй

Еще переводы:

раздор

раздор (Русский → Якутский)

м. иирээн, атаан.

распря

распря (Русский → Якутский)

ж. иирээн, атаан.

конфликт

конфликт (Русский → Якутский)

м. конфликт, иирсээн, атаан.

инцидента,

инцидента, (Русский → Якутский)

инцидент, иирээн; пограничный инцидент кыраныыссатааҕы инцидент; # инцидент исчерпан атаан ааста, мөккүөр бүттэ.

разлад

разлад (Русский → Якутский)

м. 1. (отсутствие согласованности) сөп буолумуу, сатарыйыы, атарахсыйыы; разлад в работе үлэҕэ атарахсыйыы; 2. (нелады) иирээн, атаан; семейный разлад дьиэ кэргэн иирээнэ; вносить разлад сатарыйыы- ыы таһаар.

рознь

рознь (Русский → Якутский)

ж. 1. (несогласие, вражда) атаан, өстөһүү; сеять рознь өстөһүүнү ыыт; 2. в знач. сказ, атын; человек человеку рознь разг. киһи киһиттэн атын.

наскыҥнаа

наскыҥнаа (Якутский → Якутский)

наскый диэнтэн б
тэҥ. көстүү. Кылбаҥнас кыырпаҕа кыыдамнаа Кыратык наскыҥныы д а л б а атаан Кырыарбыт нап-намчы лабаалар Эйиэхэ төрөөбүт күҥҥүнэн Эҕэрдэ этэргэ дылылар. М. Ефимов

арылы

арылы (Якутский → Якутский)

даҕ., поэт. Сырдык, ыраас. ☉ Светлый, ясный
Арылы маҥан халлааным Атаан миҥэ арҕаһынан Хаардаах бугул отум холоонноох Тоҕус киилиир түптэбин Унаарыта күөдьүтэн кэбистилэр. С. Зверев
Көрбөккүт дуо ол олорор арылы харах, атара кутурук, алтан сабарай Хомпоруун Хотойу? Суорун Омоллоон

айхаллас

айхаллас (Якутский → Якутский)

айхаллаа диэнтэн холб. туһ. Бүүчээннээх Чаппа уола Мэхээлэ, иккиэн да иллэҥсиэр дьон, күн аайы нэһилиэк өрөпкүөмүгэр, бөлөх ыалга айхаллаһан көрсөллөр. Амма Аччыгыйа
Кини [мас эмэгэт] күн аайы миигин кытта Икки илиитин күн диэки Күөрэччи уунан күнү айхаллаһар, Күҥҥэ сүгүрүйэр буолуо. И. Гоголев. Күрбэбит үрдүгэр Көрүстүннэр дьон түргэнник, Атааны умнаннар, Айхалластыннар бу күрбэҕэ. Доҕордоһуу т.

алларыт

алларыт (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Өтөр өрүттүбэт курдук сылат, сэниэтин эс, доруобуйатын улаханнык мөлтөт. ☉ Изнурять, обессиливать, подрывать здоровье
Ол оҥхойго ордук үөрэн, кырдьар саас, кыргыс-охсуһуу, атаан-мөккүөр алларыппыт Куралай Кустуга онно бүгэн көхсүнэн чоп түстэ. Д. Апросимов
Дьэбини тимир кэбирэтэр, киһини санаа алларытар. Күннүк Уурастыырап
Хаайыы! Алларыттыҥ ээ эн миигин, Күнүһү түүнтэн араарбаппын. Баар-суох эрэлбин, истиҥ иэйиибин Бу уораҕай аалла алыһын. М. Джалиль (тылб.)
2. Улаханнык алдьат-кээһэт, урусхаллаа. ☉ Разрушать, разорять
Аҕыйах бостуук уонна биригэдьиир тустаах үлэлэригэр дьалаҕайдык сыһыаннаспыттара хаһаайыстыбаны алларытар. «Кыым»
Пепеляев биһигини биир-биир үлтү сынньарга, ол кыаллыбатаҕына, аара элбэх тоһууру оҥортоон, күүһү алларытарга санаммыт. «ХС»