Якутские буквы:

Якутский → Русский

баҕадьы

невод; баҕадьы хоппото короб для невода.

Якутский → Якутский

баҕадьы

I
муҥха диэн курдук
Улахан баҕайы кыһыҥҥы күөл баҕадьытын икки суксурҕа оҕуһунан тартаран аҕаллылар. Эрилик Эристиин
Онно биэс баҕадьыга отут хоппо балык кэлэн, уһун киэһэни быһа тастыбыт. М. Доҕордуурап
Арай биир күһүн, баҕадьы саҕана, Наахаралар чугастарынан баҕадьылаабыттар. «Чолбон»
Баҕадьы соботун кырыы кырыытынан туруору симэн кэбиспит курдук [оптуобус иһигэр] үгүс киһи. Софр. Данилов
II
көр баҕайы I
Ол анараа өттүн диэки аһара көрдөҕүнэ, сэттэ анньар иннэлээх, өрөҕөтүгэр аҕыс атахтаах, абааһы дьүһүннээх баҕадьы түүрүллэн сытар үһү. Ньургун Боотур
Анараа баҕадьы үс мэндиэмэннээх таас дьиэ диэки бара турбута. Эрилик Эристиин
Соруйан, киһи үөрүүлээх күнүн хараардарга, алдьатарга айыллыбыт баҕадьыгын ээ. Н. Неустроев

Еще переводы:

ньоҕорохтоо

ньоҕорохтоо (Якутский → Якутский)

ньоҕоротуй диэн курдук
Баҕадьыбыт ийэтигэр бырыыны баһан ньоҕорохтообут. ПЭК СЯЯ

кынтардаа

кынтардаа (Якутский → Якутский)

кынтай диэнтэн арыт
көстүү. Кырасыабай баҕадьы Кынтаҕаркаан кыламаннаах эбит Кынтардыыра барахсан. Өксөкүлээх Өлөксөй

салаҥкый

салаҥкый (Якутский → Якутский)

поэт., көр салаҥ
3
[Этиҥнээх ардах] Саха урааҥхай санаатын Сах аймаҕа сарбыйбыта буолуо диэн, Салаҥкый баҕадьы Сааллар чаҕылҕан сапсыырданна. Өксөкүлээх Өлөксөй

сахтыы

сахтыы (Якутский → Якутский)

сыһ. Куһаҕан тыын курдук, сиэхситтии. ☉ Наподобие злого духа, по-дьявольски
[Икки атахтаах] Бэйэтэ буоллаҕына элбэх диэн иирээннээх мэйиилэннэ, Үгүс үлүгэр үөдэннии өйдөннө, Салаҥкый баҕадьы сахтыы санааланна. Өксөкүлээх Өлөксөй

аһатынньаҥ

аһатынньаҥ (Якутский → Якутский)

аат. Ыалдьытымсах киһи. ☉ Хлебосол
Аһатынньаҥынан алыс, Бэринньэҥинэн бэрт, Хоноһомсоҕунан олус, Баҕадьыга барбыта баар, Урууга ойбута баар, Ыалга ыстаммыта баар. Өксөкүлээх Өлөксөй. Ира ыалдьыттарыгар эйэҕэстэн эйэҕэс, аһатынньаҥ буолуо. А. Федоров

кириэс-мараас

кириэс-мараас (Якутский → Якутский)

сыһ. Туорута, быһыта охсуһар гына, туора-маары, кириэстии. ☉ Перекрестно, крест-накрест
Түннүктэргэ хаптаһын Кириэс-мараас сааллыбыт. С. Руфов
[Баҕадьыларын] үстэ-хаста кириэс-мараас түһэрдилэр да, өлбүт киһи суох. Эрилик Эристиин
Эдэрдэр саппыйааны тэлэн, …… кириэсмараас баанан, портупея оҥостор үлүскэнигэр түспүттэрэ. Айталын

сапсыырдан

сапсыырдан (Якутский → Якутский)

туохт. Сапсыырда булун, тугу эмэ сапсыыр оҥоһун. ☉ Обзавестись тем, чем можно обмахивать кого-что-л.
Саха урааҥхай санаатын Сах аймаҕа Сарбыйбыта буолуо диэн, [Сайыҥҥы халлаан] Салаҥкый баҕадьы Сааллар чаҕылҕан сапсыырданна. Өксөкүлээх Өлөксөй
Бороҥ дьүһүннээх кынат сапсыырдан. «ХС»

татынньахтат

татынньахтат (Якутский → Якутский)

татынньахтаа диэнтэн дьаһ
туһ. Бүгүҥҥү баҕадьылары барыларын батыйа иэдэһинэн таһыйан татынньахтата сылдьан, ээхтэрин этитиэ этэ. Амма Аччыгыйа
Айан талыыта киирэн, уотунан салаан, өрө татынньахтатан бара-бара тохтоон хаалар. Болот Боотур

туох баҕайытай

туох баҕайытай (Якутский → Якутский)

саҥа алл., сыһыан холб. Сөбүлээбэт сыһыаны, дьиксиниини көрдөрөр. ☉ Выражает страх, сомнение (что это такое)
«Хааным бэркэ хамнаата, сүрэҕим бэркэ мөҥүһүннэ! Туох баҕадьытай?» — дии санаан баран, иккиэннэрин ойоҕолуу хааман иһэн саҥара истэ. Ньургун Боотур

мадьыктаа

мадьыктаа (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Тугу эмэ күүскүн-уоххун ууран оҥор (соһус, көтөх). ☉ Делать что-л. с бол ьшим трудом, напряжением, усилием (напр., поднимать что-л. тяжёлое)
[Сүргэй оҕонньору] көтөҕөн мадьыктаан таһааран, туспа булгунньах курдук баҕадьыны олордон, үллэтэн кэбистилэр сыарҕатын үрдүгэр. ПЭК ОНЛЯ III
Хата, наһаа мадьыктаабакка, сэрэнэн тардан, быата быһа ыстамматаҕа. И. Федосеев. Мэ хээскэ саҥата суох төһүүлээх тиийэн дьааһыгы олуйан мадьыктаата. «Чол бон»