Якутские буквы:

Якутский → Русский

болтой=

образн. 1) иметь небольшое лицо с толстыми выступающими щеками; 2) быть большим, толстым и округлым; болтойбут хамсалаах у него очень большая трубка; болтойбут сутуруктаах у него огромные кулачищи.

Якутский → Якутский

болтой

дьүһ. туохт.
1. Үллэн тахсыбыт имнээх кыра сирэйдээх буол, оннук көһүн. ☉ Иметь небольшое лицо с выступающими щеками
Намыһах уҥуохтаах болтойбут уол утуктаан олорбут сирэйэ дьэ сырдаата. Э. Соколов
Сеня болтойон түһэн, тугу эрэ уоба сылдьарга дылы. Н. Лугинов
2. Улахан көстүүлээх, бөлтөркөй буол. ☉ Быть большим и неизящным
Оҕо сутуругун саҕа болтойбут улахан хамсаны кыһан таһаарда. Болот Боотур
ср. п.-монг. болтайа ‘высовываться, выдаваться’

Еще переводы:

болтойуу

болтойуу (Якутский → Якутский)

болтой диэнтэн хай. аата. Үчүгэй болтойуу буолла

болтоҥноо

болтоҥноо (Якутский → Якутский)

болтой диэнтэн б. тэҥ. көстүү. Кыра оҕо сирэйэ болтоҥноон көһүннэ

болтос

болтос (Якутский → Якутский)

болтой диэнтэн холб. туһ. Өһүргэнэн уостара болтоспуттар. Икки иэдэһэ болтоһон тахсыбыттар

санаарҕабыллаахтык

санаарҕабыллаахтык (Якутский → Якутский)

сыһ. Санаарҕаабыт быһыынан, санаарҕаан. ☉ Печально, грустно
Көбүөргэ кыыс хаартыската: санаарҕабыллаахтык көрбүт хап-хара харахтаах, оҕолуу болтойбут кыракый уостаах. Л. Попов

болтолун

болтолун (Якутский → Якутский)

болтой диэнтэн бэй
туһ. Болтоллон олорон Боччумнаахтары кытта ботугураһар. Өксөкүлээх Өлөксөй
Уол уоһа бу болтоллон көһүннэ. Болот Боотур
Дьахтар чачархайдыҥы баттахтаах, болтоллубут уостаах. ЛБС

болтоҕор

болтоҕор (Якутский → Якутский)

даҕ. Кыратык болтойон, томтойон көстөр. ☉ Чуть выступающий вперед, выпуклый
Болтоҕор хамсаҕа табах тардан бусхатар. Амма Аччыгыйа
Ньукуу болтоҕор уостара ыттайан аргыый аҕай мичээрдээбитэ. В. Гаврильева

молточчу

молточчу (Якутский → Якутский)

сыһ. Болтойон, төгүрүйэн тахсыбыт курдук (киһи сирэйин, үксүгэр иэдэһин этэргэ). ☉ Так, чтобы было круглым, выпуклым (о лице, щеке)
«Моҥоочугум муҥнаах моҕотой курдук молточчу уобан баран бу сылдьар», — диэн Шура торбосторун кытта киһилии кэпсэтэр. «ББ»

обуйук

обуйук (Якутский → Якутский)

обуйук (обуйукаан) уос нор. айымнь., поэт. — кыра, болтойбут, үмүрүйэн көстөр уос. ☉ Маленькие пухлые соблазнительные губки
Дьахтар дьикти үчүгэй бэйэтэ, саҥа тахсан эрэр күн сардаҥатыттан хараҕа саатан быһыта симэ-симэ, обуйук уостарын хамсатан уолга тоҥхолдьуйа турда. Саха фольк. Уураһыах обуйук уостара Уулларыах уоттуу умайар. П. Тобуруокап
Кини бүгүн өссө тупсубут курдук, иэдэһин имэ кэйбит, обуйук уостара чорбоҥноһоллор. Н. Габышев

обугуркаан

обугуркаан (Якутский → Якутский)

обугуркаан уос поэт. — сөбүгэр эттээх, болтойбут уос (үксүгэр кэрэ кыыһы, кыыс оҕону хоһуйарга тут-лар). ☉ Пухленькие губки, губки бантиком (обычно употр. для описания девушки, маленькой девочки)
Ойуу курдук дьүһүннээх Обугуркаан уостардаах, Силиилиири маарынныыр Синньигэс көнө муруннаах. С. Зверев
Ууруохха айылаах Обугуркаан уостаах, Сыллыахха айылаах Сырыылаах муруннаах. Өксөкүлээх Өлөксөй
Оччугуй кыыһа уурбут-туппут курдук обугуркаан уостаах. П. Тобуруокап

арылын

арылын (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Аһылын (туох эмэ аанын, сабыытын, хаппаҕын уо. д. а. туһунан). ☉ Открываться, раскрываться (о двери, крышке, створке чего-л. и т. п.)
Онтон, муусука тыаһа дьүрүһүйэ түһэр уонна кыһыл баархат быыс аргыый арыллан барар. Суорун Омоллоон
Үүйэ кырыылаах көнө муннугар биллэр-биллибэт эбирдээх оҕолуу болтойбут уоһа сэгэччи арыллыбыт. Л. Попов
Ону кини бэркэ билэр буолан, наар биир страницаны аахпыта, кинигэтэ онон арыллара. А. Сыромятникова
2. Туох эмэ урут биллибэтэх аһылын. ☉ Стать раскрытым, обнаруженным (что-л. ранее неизвестное)
Ол [төттөрү Дьокуускайга] киирбитим Роман Оросин маҥнайгы саагыбара арыллыбыт эбит. П. Ойуунускай
Холкуос тэриллиэҕиттэн ыла сидьиҥ өстөөхтөр буортулуур оҥоһуулара барыта силиэстийэлэнэн арыллыбыт. Эрилик Эристиин
Били олунньутааҕы сабыылаах хомсомуол мунньаҕын кистэлэҥэ дьэ арыллар. Н. Габышев
3. Силэллэн биэр. ☉ Расступаться, расходиться в стороны
Эр дьон арылла охсон биэрдилэр. Амма Аччыгыйа
[Массыына] «Мин кэллим», — диэбиттии сигналлыырын кытта, үөмэхтэһэ сылдьар хойуу дьон оргууй арыллан биэрдилэр. М. Доҕордуурап
Арыаллыыр сибиитэ бүтүннүү арыллан биэрдэ, генерал тиийэн, ыраахтааҕыга өр соҕус тугу эрэ кэпсээн эрэрин Ростов көрдө. Л. Толстой (тылб.)