ыыс быдаан густой туман (при сильном морозе).
Якутский → Русский
быдаан
ыыс-быдаан
густой, тёмный (о дыме, тумане); кыһыҥҥы ыыс-быдаан зимний густой туман.
Якутский → Английский
быдаан
n. fog; ыыс-быдаан n. dense darkness, heavy mist
Якутский → Якутский
быдаан
ыыс (аан) быдаан — хойуу буруо, туман (хол., кыһыҥҥы улахан тымныыга). ☉ Густой дым, туман (при сильном морозе)
Тымныы ыыс — быдаанын ортотунан ыт мөлбөрүс гынан ойон киирэр. Амма Аччыгыйа
Хойуу буруо хабархай аһыы сыта дьон хараҕын аһытар, тыыннарын хаайар, тумнара сыһар. Кинилэр тула өттүлэрэ ыыс — быдаан, бүтүннүү буруо. В. Протодьяконов
△ Олус хойуу (туман, буруо тустарынан). ☉ Очень густой (о тумане, дыме)
Уоҕан уолбун — Ыыс быдаан тыыннаах, Болуо муус муруннаах, Кыаһаан муус кыламаннаах Дьыл оҕуһун Утаардаҕым буоллун! Өксөкүлээх Өлөксөй
Аан быдаан туманынан бүрүнэн, ахсынньы ый обургу хабыалас тымныынан хабылынна. М. Доҕордуурап
Ыыс быдаан туман. Туркутугар олорбута, оннооҕор бэриэтчит ыт кутуруга көстүбэт. Н. Якутскай
аан-быдаан
даҕ. Туох да көстүбэт хойуу (түптэлэс тымныы тумана). ☉ Густой, непроницаемый (туман — во время зимней стужи)
Аанбыдаан туманынан бүрүнэн, ахсынньы ый обургу хабыалас тымныынан хабылынна. М. Доҕордуурап
Биирдэ өйдөөбүттэрэ, иннилэригэр үллэйэн көстүбүт хойуу тумаҥҥа киирэн, аан-быдаан ортотугар баар буолан хааллылар. Болот Боотур
ыыс-быдаан
даҕ. Хойуу буруо, туман (хол., кыһыҥҥы улахан тымныыга). ☉ Густой дым, туман (напр., при сильном морозе)
Тыал буруону сабыта охсон, дьиэ иһэ ыыс-быдаан этэ. Болот Боотур
Сарсыардаттан ыыс-быдаан хоп-хойуу халыҥ туман тугу барытын саба бүрүүкээтэ. Н. Лугинов
Оччолорго тыаҕа өрт баран, сир-дойду ыыс-быдаан буруо этэ. В. Миронов
Еще переводы: