1) давать команду, командовать; 2) быть командиром, командовать; полканы командалаа = быть, командиром полка, командовать полком.

туохт., сөбүлээб. Бырааба, дьоҕура суох эрээри, туораттан дьаһайбыта, хамаандалаабыта буол. ☉ Распоряжаться, командовать, не имея на то прав, способностей
Балбаара урут тыла суох курдук сылдьар бэйэтэ атыннык дьаһалымсыйар. Н. Якутскай
Николай Николаевич төһө да ити курдук харса суох тутуннар, дьаһалымсыйдар, дьиҥэр, кимнээҕэр «хоргус». Эрчимэн
Ким ол мин кыыспын бас билэн, миигиттэн, төрөппүт ийэтиттэн, ыйытыыта суох дьаһалымсыйа оҕуста? «ХС»

туохт., сөбүлээб. Бэйэҕин хотун курдук сананан кими эмэ дьаһай, мөх-эт, солуута суох саҥар-иҥэр. ☉ Строить, корчить из себя властную хозяйку, командовать, распоряжаться
Ксения Ивановна кэлин кыралаан ийэтин түүрэйэр, хотумсуйар быһыылаах. Н. Габышев
[Соня:] Ол сыыһа, бу сыыһа. Мин олохпор эн орооспоккор, хотумсуйбаккар көрдөһөбүн. Мин хайдах таҥнарым, туттарым бэйэм дьыалам. М. Обутова-Эверстова
Остуорас эмээхсин хотумсуйан оҕолору ыҥыртыыр. С. Васильев

1. даҕ. Тойомсуйарын сөбүлүүр, бардам. ☉ Властный, властолюбивый
   Сахаар тойомсук дьорҕоото мөлтөөн, дьонун ааттаһар. Амма Аччыгыйа
   Настаа эрэ — биэс уончалаах тойомсук киһи. Н. Габышев
   Баар буолаллар эбээт олус тойомсук, наһаа бэйэмсэх дьоннор. И. Никифоров
2. аат суолт. Тойомсуйарын, дьаһалымсыйарын сөбүлүүр киһи. ☉ Человек, любящий властвовать, командовать, который мнит себя хозяином, начальником
   [Кэнтиикэп:] Хобуоччу, сирэй көрбөх, тойомсук, киһиргэс урукку даҕаны былааска баар этилэр, билигин даҕаны бааллар. Л. Попов
   Орджоникидзе тойомсуктары, тылынан кынаттанааччылары ончу тулуйбат. СОТА

туохт.
1. Кимиэхэ, туохха эмэ хамаанда тылын эт, саҥар. ☉ Отдавать приказ, командовать
Настя ыттарын суолга үҥүлүтээт: «Пат-фу-у!» — диэн хамаандалыыр. Н. Якутскай
Севастьянов турбахтыы түһээт: «Тарҕаһыҥ!» — диэн хамаандалаабыта. Ойуку
Парааты маҥан аттаах холкуос бэрэссэдээтэлэ А.Р. Баишев хамаандалыыра. ТТС ДьКЭ
2. кэпс. Кими эмэ дьаһай, дьаһалымсый. ☉ Повелевать, указывать, распоряжаться
[Варя:] Чэ, киирдэҕинэ, эн кинини хамаандалаар эрэ. Хайдах хамаандалыыр буолар эбиккиний, көрүөҕүм. Суорун Омоллоон
Барыларын хамаандалаан, Олорпот-туруорбат, тула эргийэр. С. Васильев
Кирпииччэ үктээн, оһохторун эмиэ Уйбаан бэйэтэ хамаандалаан оҥорбута. КНЗ ОО

аат.
1. үрд. Үрдүк сололоох, дуоһунастаах дьон. ☉ Господа
Кинилэр көһөн сүүгүнээн, Олохторун оҥостон, Туспа тойон-хотун буолан, Олоруохтарыгар дылы Дьаарбайа түһүүм. А. Софронов
Кини тойону-хотуну аанньа ахтыбат. Амма Аччыгыйа
Бачча элбэх дьиэлэргэ араас да тойон-хотун олордоҕо. Болот Боотур
2. кэпс., сөбүлээб. Дьаһалымсыйар, тойомсуйар-хотумсуйар дьону сөбүлээбэккэ этэргэ туттуллар тыл (хомуур суолт.). ☉ Слово, которое употребляется при выражении недовольства кем-л., любящим командовать не к месту (обычно в собир. знач.)
«Эчи тойоммут-хотуммут да дэлэйэ бэрт», — дьахтар хаҥас диэки куйбас гынан хаалла. А. Фёдоров

аат.
1. Байыаннай чаас, хараабыл, ону тэҥэ байыаннай аҥаардаах тэрилтэ начаалынньыга, салайааччыта. ☉ Начальник воинской части, подразделения, военного корабля, а также военизированной организации, командир
Үрүҥ хамандыыр ордоотоон иһэн тылын быһаҕаһын төттөрү ыйыстан кэбиспит. Софр. Данилов
Саҥа көрдүм хартыынаҕа Чапаайап хамандыыры. П. Тобуруокап
Миитэрэй оруота хамандыыра. Мин кини оруотатыгар түбэстим. Күрүлгэн
△ Дьон бөлөҕүн салайар киһи. ☉ Человек, возглавляющий группу людей, командир. Пионерскай этэрээт хамандыыра
□ [Устудьуоннар тутар этэрээттэрин] хамандыыра буоларга бэйэҕин чаҕылхайдык көрдөрүөхтээххин. «Кыым». «Саха Чикас» хамандыырынан Раиса Кириллина буолар. «Саха с.»
2. көсп. Хамаандалыырын, дьаһайарын сөбүлүүр киһи. ☉ Человек, который любит указывать, распоряжаться, командовать
Хамандыыргын дуо эн, отчуоттатаары гынаҕыҥ? Амма Аччыгыйа
Ньургун аны маҕаһыын иһин-таһын саҥардан, уоруйахтар киирбэтиннэр диэн тимир күрүө туттаары тииһэр. Өссө биир хамандыыр көһүннэҕэ ити. У. Ойуур