Якутские буквы:

Якутский → Русский

күндүлээһин

и. д. от күндүлээ = угощение, потчевание; оказание гостеприимства.

күндүлээ-маанылаа=

оказать гостеприимство, проявить хлебосольство.

күндүлээ=

угощать, потчевать; оказывать гостеприимство; кымыһыиан күндүлээ = угостить кумысом.

Якутский → Якутский

күндүлээһин

күндүлээ диэнтэн хай
аата. Арыылаах кымыһынан итиэннэ буспут этинэн ыһыах дьонун күндүлээһин саҕаланар. ЩМФ ККЭБС
Киэһэ Афанасьевтары кэккэлэһэ олорор ыаллара Жирковтар оҕолоро сааһын туолар күндүлээһиннэригэр ыҥырдылар. «ХС»
Утаакы буолбата, хоролор кыымынан ыһыахтаннылар — юкагирдар уоттарын күөдьүтэн, арыы куттулар: ити орто дойдуттан барбыттары тиһэх күндүлээһин этэ. С. Курилов (тылб.)

күндүлээ

туохт.
1. Сүрдээх эйэҕэстик сыһыаннаһан кимиэхэ эмэ туох эмэ күндүнү, сэдэхтик көстөрү биэр; аһатсиэт. Угощать, потчевать; щедро одаривать кого-л. чем-л. дорогим, приятным, редкостным
Тойон Киһи эмис мүһэнэн, икки арсыын бэйбириэт таҥаһынан күндүлээбитэ. И. Гоголев
Ону таһынан өссө кини Ларьяныны бырааһынньык ахсын аккырыыкканан эҕэрдэлиир, дьөрбө сибэккинэн күндүлүүр. Р. Баҕатаайыскай
Дьиэлээх эмээхсин тиэтэйэ-саарайа ас астыыр, туох баарынан ыалдьыты күндүлүүр. И. Данилов
[Харачаан Уйбааны] үс муунта истээх бүтэй атахтаах чорооҥҥо көөнньүбүт кымыһы куттаран таһааран күндүлээтэ. П. Филиппов
2. Кими эмэ үөрэ-көтө ыалдьыттат, маанылаа. С радушием принимать гостя, оказывать гостеприимство
Кинилэр үрүҥнэр тойотторун күндүлүүртэн, кинилэри бүөбэйдииртэн орпокко сылдьаллара. Н. Якутскай
Ыалдьыт тоҕо сылдьыбатый, Ыал баар диэн таарыйбатый? Кинилэри күндүлүөм этэ, Ийэм курдук кэпсэтиэм этэ. Т. Сметанин

күндүлээ-маанылаа

туохт. Кими эмэ улаханнык ытыктаан, убаастаан, эйэҕэстик сыһыаннаһан аһатсиэт, ыалдьыттат. Проявляя к кому-л. уважение, почтение, оказывать ему радушный прием, выказывать гостеприимство
Сэргэчээн кинилэргэ хоно кэлиэ, күндүлүөхтэрэ-маанылыахтара, ханныгын да иһин аҕалара буолуо этэ буоллаҕа. Болот Боотур
Аппанаас Харыалап обургуну, эрэллээх кулукууну аһат, күндүлээ-маанылаа, сомуорускай арыгыта кутан кулу, хаһата, сыалаах эттэ тардан кэбис. Л. Попов
Киэһэ дьиэлээхтэр, остуол тардан, хоноһолорун күндүлүүллэр-маанылыыллар. Н. Якутскай


Еще переводы:

жертвоприношение

жертвоприношение (Русский → Якутский)

с. 1. (обряд) айыылары (иччилэри, абааһылары) аһатыы, күндүлээһин; сиэртибэлээһин, сиэртибэ биэрии; 2. (жертва) сиэртибэ.

угощение

угощение (Русский → Якутский)

с. 1. (действие) ыалдьыттааһын, маанылааһын, күндүлээһин; 2. (пища, питьё) ыалдьыттааһын, остуол, ас-үөл; обильное угощение дэлэй ыалдьыттааһыи, дэлэй остуол.

мааны-күндү

мааны-күндү (Якутский → Якутский)

аат. Убаастаан, ытыктаан күндүлээһин. Угощение или подношение в знак особого расположения
Маайа, туох буоллуҥ! Биир уоскунан мах танаҕын, оттон иккис уоскунан киһи маанытын-күндүтүн, кэһиитин ылбаккын! Итини киһи хайдах сыаналыан сөбүй. М. Попов

саатааһын

саатааһын (Якутский → Якутский)

саатаа диэнтэн хай
аата. Таҥаска-сапка интэриэс — бу аҥаардас үлүһүйүү уонна саатааһын эрэ буолбатах. Бу — наадыйыы. «Кыым»
Арыгылааһыны көр-нар, саатааһын, онтон арыгылатыыны күндүлээһин курдук көрүү тарҕаммыта. ПАК ЧОС

жертва

жертва (Русский → Якутский)

ж. 1. ист. (жертвоприношение) сиэртибэ, бэлэх, иччилэри күндүлээһин; принести в жертву сиэртибэ биэр, сиэртибэлээ; 2. (самопожертвование) сиэр-тибэлэнии, сиэртибэ буолуу, бэйэни сиэрти-бэлэзһин; 3. (пострадавший) сиэртибэ, эмсэҕэлээччи; жертвы агрессии агрессия аһылыга; он стал жертвой своей неосторожности кини бэйэтин сэрэҕэ суоҕун сиэртибэтэ буолла.

бала

бала (Якутский → Якутский)

сыһ., кэпс. Наһаа сиэри таһынан; күүскэ. Очень, слишком; очень сильно
Ити төһөнү тоҕо-хайа көтүөх дьонуй, итинник бала аһыыр буоллахтарына. В. Яковлев
Бала иһэн Бадараан сирэйдэнэн Сыыҥа сыһылла, Сыраана санньылыйа, Суккуруур дууһата, Суккуруу сытарын Кэлбит эрэ кэлэйэ көрүө. «Кыым»
[Максим таайа] күүлэйгэ сылдьан баран дьиэтигэр ыалдьан кэлбит, бастакы киэһэтигэр төбөтүнэн бэрт буолбут, онтон устунан бала ыалдьан аҕыйах эрэ хонон хаалбыт. П. Филиппов
Бала малааһын эргэр. – остуол хотойорунан астаах күндүлээһин. Обильное угощение (соотв. пир горой). Бала малааһыны тэрийдилэр

чаастатык

чаастатык (Якутский → Якутский)

сыһ. Сотору-сотору, чааста, хатыланар курдук гына. Часто
Аны эйиэхэ чаастатык кэлиэм суоҕа. А. Софронов
Ордук уһуннук уонна чаастатык ити күндүлээһининэн Туораах [кутуйах аата] туһанар. Т. Сметанин
Даайа Мотуруонаҕа чаастатык сылдьар буолла. Н. Павлов
Куупал иһинээҕи дьардьама олус чаастатык саайыллыбыт. Эрилик Эристиин

остуол

остуол (Якутский → Якутский)

аат.
1. Дьиэ ис бараанын (миэбэл) көрүҥэ: үчүгэйдик ыпсарыллыбыт устуруустаах хаптаҕай ньуурдаах, атахтардаах тэрил (атаҕын ахсаана, оҥоһуута араас буолар). Стол (вид мебели). Сурук остуола. Эбиэт остуола
Сибилигин аҕай кэлэн аһаары остуолга олорон эрэрэ. Суорун Омоллоон
Хотуна Баһылайга табах биэрдэ уонна хаҥас остуолга чэй бэлэмнээтэ. Н. Түгүнүүрэп
2. көсп. Кими эмэ анаан ыҥыран күндүлээһин-маанылааһын. Угощение, застолье
Быр курдук ичигэс балаакка маанылаах остуолугар бырааһынньыктыы олорбуттара. В. Протодьяконов
Киэһээҥҥи остуолбутугар кэлэргитигэр көрдөһүөхпүн баҕарбытым эбээт. Л. Толстой (тылб.)
Остуолла тарт — 1) бырааһынньык, күндү-мааны остуолун бэлэмнээ, күндүлээ. Накрывать на стол, угощать
Киэһэ дьиэлээхтэр, остуол тардан, хоноһолорун күндүлүүллэр-маанылыыллар. Н. Якутскай
Уобаластар, аэропортар салайааччылара биһигини остуол тардан, айах тутан көрсөллөр. «ХС»; 2) остуолга иһити, аһы бэлэмнээ. Раскладывать, расставлять блюда на столе.

күндүлэн=

күндүлэн= (Якутский → Русский)

страд. от күндүлээ =.

күндүлэт=

күндүлэт= (Якутский → Русский)

побуд. от күндүлээ =.