Якутские буквы:

Якутский → Якутский

күүгүнэс

I
күүгүнээ диэнтэн холб. туһ. Ыарахан олоххо түбэспиттэрин үрдүнэн, дьон күлэн күүгүнэһэллэр. Амма Аччыгыйа
Дьон сыыйа сэргэхсийэн, күүгүнэһэн бардылар. «ХС»
Эписиэрдэр кэпсэтэн күүгүнэһэр саҥалара иһиллэр. Л. Толстой (тылб.)
II
даҕ. Биир кэм дыыгынас, улахан тыастаах, айдааннаах (хол., элбэх киһи саҥатын, күлүмэн үөрүн эбэтэр элбэх көтөр кынатын тыаһын туһунан). ☉ Равномерно жужжащий, гудящий (напр., человеческие голоса, рой слепней или шум крыльев множества взлетевших разом птиц)
Отчуттар кытарчы бустулар, көлөлөрү тула сахсырҕа, күлүмэн үөрэ күүгүнэһэр. Д. Таас
Курупааскылар көтөн тахсар тыастара биир кэм күүгүнэс. «ХС»
Дьиэ иһигэр дьон биир кэм үөмэхтэс, саҥа-иҥэ күүгүнэс. «ХС»

Якутский → Русский

күүгүнэс=

совм. от күүгүнээ = загомонить, зашуметь.

Еще переводы:

күүгүнэһии

күүгүнэһии (Якутский → Русский)

и. д. от күүгүнэс = общий гвалт, гомон, шум.

күөдүлгэхтэс

күөдүлгэхтэс (Якутский → Якутский)

күөдүлгэхтээ диэнтэн холб. туһ. Биһиги, интэринээт ыччаттара, соҕотохто күүгүнэһэ, күөдүлгэхтэһэ түстүбүт. Амма Аччыгыйа

күүгүнэһии

күүгүнэһии (Якутский → Якутский)

күүгүнэс I диэнтэн хай
аата. Ыҥырыа уйатын тоҕо тардыбыт курдук, күүгүнэһии буола түстэ. И. Гоголев
[Устудьуоннар] эмиэ ыһыы-хаһыы, күүгүнэһии, омуннуруу кэнниттэн сыыйа уоскуйдулар. Н. Лугинов
Дьүүлэ-дьаабыта биллибэт күүгүнэһии, мөккүһэн тиниктэһии, инньэ гынан Прошка тугу да быһааран өйдөөбөтө. М. Прилежаева (тылб.)

омуннуруу

омуннуруу (Якутский → Якутский)

омуннур диэнтэн хай
аата. Устудьуоннар эмиэ ыһыыхаһыы, күүгүнэһии, омуннуруу кэнниттэн сыыйа уоскуйдулар. Н. Лугинов
Аҕыйахтык хааман иһэн, мин биир куобаҕы көрө биэрдим, омуннуруу улаатта. Р. Кулаковскай

кылаҕалдьыс

кылаҕалдьыс (Якутский → Якутский)

кылаҕалдьый диэнтэн холб. туһ. Дьон бары «оннук, оннук» диэбиттии күүгүнэһэ, көрөн-истэн кылаҕалдьыһа түһэллэр. «ХС»
Чолдак-Степан бытыга улахан, …… сирэй дьаабыта көстүбэт түп-түү: харахтара эрэ кылаҕалдьыһаллар, сынтаҕар мунна эрэ чочойор. С. Тока (тылб.)

сыбыытас

сыбыытас (Якутский → Якутский)

сыбыытаа диэнтэн холб. туһ. Мин балаҕаҥҥа олорон хааллым, дьон киирэн-тахсан сыбыытаһаллар, кэпсэтэн күүгүнэһэллэр. Амма Аччыгыйа
Саҥа кэлбит дьон, олохтоохтор хардары-таары сылдьыһан сыбыытастылар. Н. Заболоцкай
Аттынааҕы ыалтан оҕо-дьахтар бэркэ сыбыытастылар. Айталын

көхсөө

көхсөө (Якутский → Якутский)

туохт. Сөбүлээн көнньүөр, үөр-көт. ☉ Быть в радостно-приподнятом настроении
Күөрэгэйдиир чыычаах Күн ойуутугар Көйүллэн күүгүнээтэҕинэ Күүстээх быардыах эрэ Көхсүүр, сөбүлүүр Күндү-үтүө күнэ Күөрэйэргэ көҥүллээх эбит. Саха нар. ыр. I. Дьэ, онтон Көрдөөх күөх сайын Көхсүөн көҕүйэн көстүүтүгэр Көйүүр үөн Күүгүнэс гына түстэ. Саха фольк.

үтүргэхтэс

үтүргэхтэс (Якутский → Якутский)

туохт. Үтүөлэс-анньыалас, хардарыта хабырыс. ☉ Толкаться, сталкиваться друг с другом, наскакивать друг на друга, затирать друг друга
Сахсыйбыт уһааччыктар, дьэбиннээх биэдэрэлэр, лаахтара тоороммут таастар үтүргэхтэһэ турардыы үмүөрүспүттэр. Дьүөгэ Ааныстыырап
Ононманан Уһулута ойон тахсан, Хайыр курдук кыстанан, Үтүргэхтэһэн, Күүгэн-бааҕын бүрүнэн, Көһөн ааһар көмүөл мууһун Көрөн турабын. Айталын
Уолаттар миэхэ биир тылы саҥарпакка, тигээйи уйатын хайа тардыбыттыы биир кэм күүгүнэһэллэрэ, үтүргэхтэһэллэрэ. «ББ»

кылгастык

кылгастык (Якутский → Якутский)

сыһ.
1. Өр буолбакка, аҕыйах кэм иһигэр. ☉ Недолго, непродолжительно, коротко
Бэйэтэ сэдэхтик, кылгастык күлэр, кинини тула күүгүнэс күлүү, көр-нар буолар. Амма Аччыгыйа
Бэдэр Харах [киһи аата] кылгастык, хатаннык иһиирэн чырылатта. И. Гоголев
Саллаат ханна да тохтоотун — уһуннук да, кылгастык да олохсуйар буоллун — хаххаланар сир, землянка хастар идэлээх. Т. Сметанин
2. Аҕыйах тылынан-өһүнэн, уһуна суохтук. ☉ Кратко, вкратце
Бу бырайыагы көрөн баран, бэйэҥ санааҕын кылгастык суруйан биэрээр. С. Ефремов
Халыҥ тэтэрээти ылан, Эһэй дьаамыттан ыла тугу көрбүппүн-истибиппин барытын кылгастык бэлиэтэтэлээтим. Эрилик Эристиин

ньип-

ньип- (Якутский → Якутский)

Даҕааһын күүһүрдэр эбиискэтэ, ньил-, ньир-, ньич- диэн саҕаланар олохторго сыстар: ньип-ньиллиргэс, ньип-ньирилэс, ньип-ньиччэҕэй. ☉ Препозитивная усилительная частица прилагательного, присоединяемая к основам, начинающимся на ньил-, ньир-, ньич-: ньип-ньиллиргэс ‘сильно хлюпающий’, ньип-ньирилэс ‘сильно гудящий’, ньипньиччэҕэй ‘совершенно мокрый’
Тыаһа диэн бэйэкээннээх биир кэм күп-күүгүнэс, бап-бааҕынас, ньип-ньиллиргэс үлүгэр. Күннүк Уурастыырап
От-мас барыта ньип-ньиччэҕэй. Н. Якутскай
Биһиги дьоммут уулара бэрт, утуйдахтарына муннуларын тыаһа бип-бирилэс, ньип-ньирилэс. В. Тарабукин