көннөрү диэнтэн хат.-күүһүр. (дэҥҥэ тут-лар)
Токур маһы көннөрүтэ тутан кэбис. ПЭК СЯЯ
Нуучча дьон көнньүөс торҕотун көннөрүтэ таппытын курдук, күөх унаар таҥнары намылыйан түстэ. ПЭК СЯЯ

1. сыһ.
2. Көнөтүк, биир субурҕатык. ☉ Прямо, прямой линией (выпрямить, разогнуть)
   Быаны көннөрү тарт. — Биричиинэй быһаҕын сулбу тардан таһааран көннөрү тутта. Амма Аччыгыйа
3. Урукку оннугар, чөлүгэр (түһэр — туох эмэ хамсаабыты, сыҕарыйбыты). ☉ На старое место, на прежнее место, по-прежнему (поставить, поправить)
   Киһитэ ачыкытын көннөрү анньынна. М. Доҕордуурап
   Хаалтыһын көннөрү тардынна, Бытыгын туора сотунна. С. Васильев
   [Оҕонньор] эмискэ баҕайы Симон ханньары барбыт атаҕын көннөрү тутан кэбистэ. Л. Попов
4. Уустугурдуута суох, судургутук. ☉ Не осложняя, просто
   — «Биһиги быйыл бултаабыт түүлээхпит», — диэтэҕэ баҕас дуу кини көннөрү... Амма Аччыгыйа
   Демонстрациябытын, биһиги хас да суол гына формалыыбыт, көннөрү хааман испэппит. Дьүөгэ Ааныстыырап
5. Мээнэ, таах. ☉ Просто, просто так
   — Көр, ити Ньукулай Ньукулаайабыс табаарыс үлэни көннөрү ыраахтан көрөн баран ааһа турбат киһи. Амма Аччыгыйа
   — Суох, тахса иликпин [үлэбэр]. Бу үлэбэр көннөрү билсэ сылдьар дьүһүнүм. Н. Лугинов
   — Ээ, дьэ диэ, көннөрү сытан ыллым. А. Сыромятникова
6. Туга да суох, кураанах; илии тутуура суох. ☉ Ни с чем, без ничего; с пустыми руками
   Бу баран бараммыт биһиги көннөрү кэллэхпитинэ, повар Бычков өссө тугу туойуо биллибэт. Т. Сметанин
   Аа-дьуо эрдэттэн чугас соҕус уу тыаһа чолумнуур, сороҕор эрдии оҥочоҕо быраҕыллан лобургуур, оччоҕо дьоннор оргууй аҕай: «бэрсибит быһыылаах», эбэтэр: «көннөрү эбит», — дэһэр саҥалара иһиллэр. С. Руфов
7. Туох да булкааһа суох, бэйэтинэн (сиэ, аһаа). ☉ Так, как есть, без всякой примеси, без дополнительных заправок, приправ (кушать)
   Тар — аһыйбыт үүт туруоруллубута. Тоҥнуу хааһыга кутуллар. Көннөрү сиэххэ эмиэ сөп. И. Данилов
8. даҕ. суолт.
9. Туох да уратыта суох, тугунан да чорбойбот, син атыттар курдук. ☉ Ничем не примечательный, ничем не выделяющийся среди других, обыкновенный, заурядный
   Мин көннөрү богуоҥҥа билиэт булбаккабын, «международнай» диэн аатырар богуоннарыгар сааспар аан маҥнай айанныырым кэллэ. Амма Аччыгыйа
   Алмаас күндү таас буоларын билбэт киһиэхэ кини көннөрү үрэх тааһын кэриэтэ. Н. Лугинов
10. Уустуга суох, судургу. ☉ Простой, несложный, незамысловатый
    [Эрэспиэсчиктэр] көннөрү сорудахха эрэ баран иһэр дьон курдук, аат харата айгырайгыр айаннатан, аппаны өрө тахсан бара турдулар. Эрилик Эристиин
    Былыр наар көннөрү доруоптары эрэ тутталлара. Ити мээрэйдэр систиэмэлэрин уустугунан быһаарыллар. ВНЯ М-4

1. нареч. 1) прямой линией, прямо; вертикально; көннөрү туруор = поставить что-л. прямо, вертикально; көннөрү тарт = вытянуть, протянуть что-л. в длину; 2) просто, запросто, так; көннөрү этэбин я говорю (это) просто так; 3) нормально 2. простой, обыкновенный, рядовой; көннөрү киһи простой, рядовой человек.

a. simple