м. энтузиазм, өрө көтөҕүллүү; творческий энтузиазм айар энтузиазм; работать с энтузиазмом өрө көтөҕүллүүлээхтик үлэлээ.

сыһ. Өрө көтөҕүллүүлээхтик, көхтөөхтүк. ☉ Вдохновенно, с воодушевлением
Бүгүн күнү быһа үлэ үрдүк күүрүүлээхтик барда. М. Доҕордуурап
Күүрүүлээхтик үлэлээн, бастакы сылбытыгар сүүрбэ тыһыынча гектар сири тиэрбиппит. И. Федосеев
Афанасий Николаевич Осипов кыра да түгэҥҥэ тохтоон көрбөккө күүрүүлээхтик уонна айымньылаахтык үлэлиир. «ХС»

сыһ. Өрө көтөҕүллүүлээхтик, сэргэхтик. ☉ Бодро, воодушевленно
Туох эрэ дьиктини, уратыны оҥорбукка холонор курдукпут. Онон, өссө тэптэ, дэбдэйэ соҕус туттан, иһирдьэнэн таһырдьанан быһа сабыахайдыы сырыттыбыт. С. Федотов
«Ол аата эмээхсинэ да суох тиийэн кэлиэҕэ, доруобай оҕонньор диэтэҕиҥ дии», - диэтэ аҕата хайдах эрэ дэбдэйэ соҕус. К. Симонов (тылб.)

сыһ.
1. Бүтүннүүтүн, араартаабакка (өрө көтөҕөн таһаар). ☉ Не разделяя на части, целиком
Дэбдэччи көтөҕөн ыламмын санныбар быраҕынан кэбистим да хаампытынан бардым. Амма Аччыгыйа
2. көсп. Өрө көтөҕүллүүлээхтик, киэн тутта, киһиргэнэ (тутун, кэпсээ). ☉ Воодушевленно, проявляя некоторое легкомыслие, бахвальство
Миитэрэй, күөдьаа буолан, кыстыкка отделение үчүгэй ситиһиилэрдээҕин дэбдэччи соҕус кэпсээн барбыта. В. Яковлев

сыһ.
1. Чэбдиктик, сибиэһэйдик. ☉ Бодряще, освежающе
Быйыл тутуллубут, саҥа мас мүөттээх сытынан билиҥҥэ диэри дьэгдьиччи тыына турар улахан дьиэҕэ киирбитэ. А. Сыромятникова
2. Чуордук, ыраастык, өрө көтөҕүллүүлээхтик. ☉ Звонко, чисто; оживленно
Ампаар таһынааҕы чаллах тииккэ кэҕэ этэн дьэгдьиччи саҥарталаан барда. А. Сыромятникова

сыһ. Бары бииргэ, өрө көтөҕүллүүлээхтик, көхтөөхтүк. ☉ Все вместе дружно, с подъемом, с энтузиазмом
Оройуоҥҥа араас омуктар биир иллээх кэргэн курдук күргүөмнээхтик үлэлииллэр. ПДИ КК
Папуастар Маклай дьиэтигэр чугаһаан кэлэн баран бэйэлэрин тылларынан туох эрэ диэн бэрт күргүөмнээхтик хаһыытаан саҥарбыттара. ЛНК СДьО

ньир-ньар курдук — сэргэхтик, өрө көтөҕүллүүлээхтик; кыахтаахтык. ☉ Весело, оживлённо; зажиточно
Ол киэһэ бэйэтэ даҕаны балаҕан иһэ уруккуттан уларыйан, хайдах эрэ үчүгэй ньир-ньар курдук буолбута, оннооҕор муннуктарынааҕы чэҥнэрэ ирэн ньалҕарыспыттар. А. Софронов
Байылыаттык ньир-ньар курдук олорор ыал диэн манныгы этэр эбит буоллахтара. Далан
Үөрэх дьыла ньир-ньар курдук тэрээһиннээхтик саҕаламмыта. И. Федосеев

сыһ.
1. Олус улаханнык, доргуччу. ☉ Очень громко, громогласно
Булчут Мэхээлэ балаҕан дьигис гыныар диэри ньиргиэрдээхтик саҥарда. А. Софронов
Дьиэтин аанын ньиргиэрдээхтик тоҥсуйан бардылар. М. Доҕордуурап
2. көсп. Өрө көтөҕүллүүлээхтик, күүрээннээхтик. ☉ С энтузиазмом, с пафосом
Кэмпириэнсийэ бэрт ньиргиэрдээхтик бара турар этэ. Амма Аччыгыйа
Сыбаайба бэҕэһээ ньиргиэрдээхтик барбыта. П. Аввакумов

сыһ.
1. Түргэнтүргэнник элэгэлдьитэн, сэргэхтик (көр). ☉ Живо, бросая быстрые взгляды (смотреть)
Сымса харахтарынан дьэргэлдьиччи көрөн, түргэн саҥатынан дьабдьыгыраччы кэпсэтэн, күтүөт оҕо моҕохтоох собону сиэн хоммут. Амма Аччыгыйа
Тэбэнэттээх хараҕынан Тороевы дьэргэлдьиччи көрөн ылбахтыыр. Л. Попов
Кэрэ кулун оҕотун курдук Дьэргэлдьиччи чэрэлдьиччи көрбөхтөөтө. Күннүк Уурастыырап
2. Түргэнник, чуолкайдык, өрө көтөҕүллүүлээхтик (эт, саҥар). ☉ Легко и быстро, энергично, живо, воодушевленно (говорить)
Дьэ, доҕоттор, Дьэргэлдьиччи этэр, Дьэрэкээннээн иһэр Тохтоотоҕо буолуо. П. Ойуунускай

1. даҕ.
2. Идэҕэ үөрэммит, идэни баһылаабыт. ☉ Обученный какой-л. профессии, имеющий профессию, квалификацию
   Суруйааччылар, композитордар, араас идэлээх искусство маастардара кэлэн бэйэлэрин уран искусстволарын биһиги саха норуотугар биһирэмнээн көрдөрдүлэр. Суорун Омоллоон
   Биһиэхэ идэлээх дьон наадалар. Н. Габышев
   Сопхуос оробуочайдара уонна идэлээх үлэһиттэрэ аныгы техникаҕа уонна наукаҕа олоҕуран таһаарыылаахтык, өрө көтөҕүллүүлээхтик үлэлииллэр. И. Данилов
3. Тугу эмэ гынар үгэстээх, үөрүйэхтээх; кэмэлдьилээх. ☉ Имеющий какую-л. (в том числе дурную) привычку
   Итиччэ чугастан сыыспат идэлээхпин. Далан
   Надя сыл аайы кэриэтэ туристическай путевканан сири-дойдуну кэрийэр идэлээх. Н. Лугинов
   Учуутал үөрэтэр оҕотун, төһө да улааппытын, сааһырбытын иһин, мэлдьи оҕо курдук саныыр идэлээх. Софр. Данилов
   Кыыһырдарбын эрэ тугу саҥарарым баһын билиммэт буолан хаалар идэлээхпин. С. Ефремов
4. аат суолт. Бэйэтин идэтин үчүгэйдик баһылаабыт киһи, специалист. ☉ Мастер своего дела, профессионал, специалист. Идэлээҕи кытта олоруоҥ - идэлээх буолуоҥ, түөкүнү кытта олоруоҥ - түөкүн буолуоҥ (өс хоһ.)
   ◊ Идэлээх сойуус - үлэ ханнык эмэ салаатын үлэһиттэрин холбоһуга, түмсүүтэ. ☉ Профессиональный союз, профсоюз
   Идэлээх сойууһу тэрийэргэ уураахтаатылар. Идэлээх сойуустар конференциялара. Хайа оробуочайдарын идэлээх сойууһугар киирбитэ. «ХС»