Якутские буквы:

Якутский → Якутский

мичилий

туохт.
1. Туохтан эмэ көнньүөрэн, ис киирбэхтик үөрэн, сирэйдиин-харахтыын уларый. Светиться улыбкой, лучиться радостью
Кини тэтэркэй иҥнээх этиргэн сирэйэ мичилийбит. Софр. Данилов
Кыыс Хотун мичилийэн, өйө-санаата арыллан, атын буола оҕуста. А. Сыромятникова
Ис киирбэхтик күл-оонньоо, үөр-көт. Ра д оваться искренне, от души
Суох, бу урукку, мэлдьи үөрэн-көтөн мичилийэ сылдьар Катя буолбатах… Атын Катя. Н. Лугинов
Улита Афанасьевна …… өрүү күлэн-үөрэн мичилийбит, сырдык сэбэрэлээх …… кэпсэлгэ-хайҕалга сылдьар дьоһун хаһаайка этэ. ДьИэБ
Сэмэн ийэтэ олус ыалдьытымсах киһи, куруук мичилийэ сылдьар сэбэрэлээх. «ХС»
2. поэт. Көрүөхтэн кэрэ, олус үчүгэй буолан көһүн. Предстать во всей красе
Халлаан уоттаах сулуһа чыпчылыйар биһиэхэ, Сыһыы кэрэ симэҕэ Мичилийэр биһиэхэ. Эллэй
Алаас-сыһыы сибэккитэ Арылыйа мичилийдэ. С. Васильев
Сылаас самыыр түһэр, түһэр. Күөл үрдэ мичилийэр. Чэчир-72

айхал-мичил

аат., үрд. Үөрүүкөтүү, дьол-соргу. Радость-торжество, ликование; счастье-блаженство
Манна [Крымҥа] саамай күндү бэлэхтэрэ — дьөрбөлүү тутан өрөһөлөөбүт роза сибэкки. Саамай ыраас санаа, айхалмичил, истиҥ эҕэрдэ маныаха иҥэриллэр. Амма Аччыгыйа
[Чурумчуку] Дьолсоргу доҕордонно, Айхал-мичил аргыстанна, Таҥнастыбат саргыланна Түҥнэстибэт төлкөлөннө. Эллэй
[Айыыһытым!] Айхал-мичил! Саргы-дьаалы диэҥҥин, Сахалыы дьалыһый! П. Ойуунускай

күлүм-мичил

сыһ., поэт. Олус сырдыктык. Очень светло, ярко
Көхтөөх ырыа күөдьүйдэ, Көрдөөх оонньуу көһүннэ, Күлүм-мичил мичээрдээн, Күргүөм күлсүү үксээтэ. Нор. ырыаһ. Баайа эстэн бүппүт, Баттал самнан түспүт, Көҥүл күнэ көрбүт, Күлүм-мичил күлбүт, Үтүө Үйэ сирим Үүнэр ыччат сиэнэ Петя туһун туойдум. Күннүк Уурастыырап

мичил

аат. Киһи сирэйигэр-хараҕыгар көстөр үөрүү, дуоһуйуу бэлиэтэ. Радостная улыбка
Итии илиигин ылбытым, — Имҥэр, мичилгэр көрбүтүм Эйэ кустуга тыкпытын, Айыы хараҕын күлбүтүн. И. Чаҕылҕан. [Ваня Маайыска:] Эн мичилиҥ, эн саҥаҥ хайдах да санаабыттан арахсыбат. С. Е фремов

Якутский → Русский

мичил

уст. радостная улыбка, радость; айхал-мичил ! радость!, счастье! (восклицали, когда сбывалось что-л. приятное).


Еще переводы:

мичилийбэхтээ

мичилийбэхтээ (Якутский → Якутский)

мичилий 1 диэнтэн тиэт
көрүҥ. Кини үҥкүүлээн кэҕилдьийдэҕинэ, кэргэнэ Аана сирэйэ сырдаан, иэдэстэрэ тэтэрэн, мичилийбэхтээн, күлэн кэбиһэ-кэбиһэ, ким-хайа иннинэ батыһан киирэн барааччы. П. Ламутскай (тылб.)

мичэлий

мичэлий (Якутский → Якутский)

көр мичилий
1.
Сымнаҕас-сымнаҕас майгыннаах, үөрэн мичэлийэ сылдьар киһи буолуо буоллаҕа дии мин доҕорум, мин үчүгэйкээн оҕолорум ийэлэрэ барахсан. Амма Аччыгыйа

мичилиҥнээ

мичилиҥнээ (Якутский → Якутский)

мичилий 1 диэнтэн б
тэҥ. көстүү. Эн бүгүн уон аҕыс сааскын туолаҕын — үөрүөх, мичилиҥниэх тустааххын! Н. Габышев
Д у н яша киэҥ төгүрүк харахтарынан ыраасыраас тык мичилиҥнээн, баһыыбалыырдыы Аржаков диэки арылыччы көрбөхтөөтө. П. Филиппов

мичилис

мичилис (Якутский → Якутский)

мичилий 1 диэнтэн холб. туһ. Үүнэр ыччаттар, биһиги эрэмньибит, үөрүҥ-көтүҥ, мичилиһиҥ! Амма Аччыгыйа
[Е. Ярославскай:] Биһиги этэр тылбытын сүүһүнэн саха ыч чаттара, утаппыт киһи ууга ымсыы рарын курдук, кэрэхсии истэн, үөрбүт сирэйдэрэ субу мичилиһэ тураллар. Н. Габышев

ымалый

ымалый (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Ыраахтан сырдыгынан сыдьаай (үксүгэр ыйы хоһуйан этэргэ тут-лар). Озарять светом, излучать неяркий свет (напр., о луне)
Ый сырдыга оргууй ымалыйар, Көрөбүн дьиктинэн сырдыырын. Л. Попов
Сүһүөхтүүн сүгүрүй, Сүрэхтиин сылаанньый, Күн буолан мичилий, Ый буолан ымалый. П. Ядрихинскай

курбачыҥнаа

курбачыҥнаа (Якутский → Якутский)

курбачый диэнтэн б. тэҥ. көстүү. Кууспаҕалыыр, Курбачыҥныыр Кустук курбуу суһуоҕа …… Мин көрөбүн түүн түһээн, Мичилийэ үөрэ сэргээн. Н. Босиков

боллоҥнот

боллоҥнот (Якутский → Якутский)

боллоҥноо диэнтэн дьаһ
туһ. Уолуктай эти эмти быһабыһа сиэн боллоҥнотор. Болот Боотур
Аннушка барахсан оҕото ыстаан боллоҥноторун көрө-көрө үөрэн мичилийэ сылдьар. Софр. Данилов

дуоспуруннук

дуоспуруннук (Якутский → Якутский)

көр дуоспуруннаахтык
Уол мичээрдээн мичилийдэ, туох да буолбатаҕын курдук дуоспуруннук туттан туран, харчыны ытыһыгар кистии тутта. М. Ефимов
Туруйалар дуоспуруннук Туоталдьыһа хаамсаллар. Чэчир-68

эймэнит

эймэнит (Якутский → Якутский)

эймэний диэнтэн дьаһ туһ. Ити көтөрдөр кыланар, Эймэнитэр саҥаларын, Бэйээт эрэ сэрэйэрин Мин чахчы итэҕэйэбин. И. Эртюков
Түлэй түүнү сырдатар, Сулустары санатар Мичилийэр мичээриҥ Эймэнитэр сүрэхпин. С. Федотов

алардаа

алардаа (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт., поэт. Арылыччы мичилий (сырдык сэбэрэлээх, киэҥ сырдык харахтаах кыыс туһунан хоһуйан этиигэ). Улыбаться широко и радостно (о светлой, большеглазой девушке — в поэз.). Мин атас доҕорум, Мичиҥниир көмүһүм, Алардыыр наҥначаан, Артыаллаах Ааныкчаан П. Ойуунускай
Аламай маҥан күн Атылыыта буолбут Ала тыргыл харахтардаах эбит Алардыыра барахсан. Өксөкүлээх Өлөксөй
Алардыыра Мичилигим, Күлүмүрдүүр кутуккам Көмүстээҕэр күндүкэй Алтаннааҕар араҕас, Күннүк сиртэн күлүмнүүр, Күл-көмөр сыстыбатах Күлүмкириэс иэдэстээх. С. Зверев