м. 1. (образец) стандарт, халыып; 2. перен. (шаблон) халыып, үтүктүү.

с. 1. (действие) үтүктүү, батыһыы; 2. (произведение, воспроизводящее какой-л. образец) үтүктүү; подражание народной сказке норуот остуоруйатын үтүктүү.

ж. 1. (образец) модель, киэп (туох эмэ оҥоһук образец буолар экземпляра); 2. (макет) модель (туох эмэ схема курду к кыраты-тыллан оҥоһуллубута); модель самолёта самолёт модела; 3. (тип, марка) модель (туох эмэ биир суол көрүн-э); новая модель автомобиля автомобиль саҥа модела; 4. тех. (в литейном деле) модель, киэп (халыып түһэрэн ыларга туттуллар образец).

м. 1. (покрой, образец) боһуон, быпыы, киэп; пальто нового фасона саҥа боһуоннаах сон; 2. разг. (вид, манера) быһыы, майгы; на новый фасон саҥа быһыынан.

1) образец, форма; выкройка; таҥас киэбэ выкройка одежды; 2) вид, облик, облйчие; киһи киэбэ облик человека; 3) грам. наклонение; туохтуур киэптэрэ наклонение глагола; 3) комп. киэп билэ профиль.

м. 1. (образец из числа подобных)!. экземпляр; перепечатать рукопись в двух* экземплярах рукопиһы икки экземплярга бэчээттээ; 2. (животных или растений) экземпляр, көрүҥ; редкий экземпляр цветка сибэкки дэҥҥэ көстөр экземпляра.

ж. 1. (проверка, испытание) боруобалааһын, холоон көрүү; проба голосов куолаһы боруобалааһын; 2. (образец) боруоба; проба металла из плавильной печи уһаарар оһохтон ылыллыбыт металл боруобата; 3. (на драгоценных металлах) боруоба; золото низкой пробы намыһах боруобалаах кыһыл көмүс.

м. I. (высшая цель) идеал, дьулуһар сыал; 2. чего (образец) идеал, муҥутуур үчүгэй холобур; он идеал честности кини көнө майгы идеала; 3. чей идеал, (ким эмэ) баҕалааҕа; он не мой идеал кини мин баҕалааҕым буолбатах.

ж. 1. (внешний вид) быһыы, көрүҥ; Земля имеет форму шара Сир шар быһыылаах; 2. (тип, структура) форма, быһыы; форма правления салалта формата; 3. лит., иск. форма, ньыма; форма стиха хоһоон формата; повествовательная форма ойуулаан кэпсиир ньыма; 4. (шаблон) форма, киэп, халыып; форма для шляп сэлээппэ киэбэ; 5. (установленный образец чего-л.) форма; форма отчёта отчуот формата; 6. (единый образец одежды) форма; военная форма байыаннай форма; 7. лингв, форма; формы слова тыл формалара; 8. (видимость) куолу, дуом, көстүүтэ эрэ; только для формы куолутугар эрэ, көстүүтүгэр эрэ.

аат. Туох эмэ хаачыстыбата, бэлиэтэ биир халыыпка сөп түбэһиитэ. ☉ Типовой образец, которому должно соответствовать что-л. по своим признакам, качествам, стандарт
Таҥаһы тикпит паабырыкалар ыстандаарт туруорар көрдөбүллэрин чахчы билэр дьоннор көмөлөрө наада этэ. М. Попов
Тирии толору сыанатын ылар туһугар сөпкө сүлүөххэ, ыстандаарт быһыытынан тиириэххэ наада. ПГН НХҮөС
Олоххо-дьаһахха туттуллар тиэхиньикэни оҥорон таһаарыыга ыстандаарт көрдөбүллэрэ толору тутуһуллубаттара арыллыбыта. «Кыым»