действительный, истинный, подлинный; бу чахчылаах суол это подлинный факт.

настоящий, подлинный, действительный; дьиҥнээх көмүс ууһа он действительно золотых дел мастер; дьиҥнээх куоппуйа подлинная копия; дьиҥнээҕинэн аах = считать что-л. действительным, подлинным # наукалар академияларын дьиҥнээх чилиэнэ действительный член академии наук.

прил. 1. (искусственный) дьиҥэ суох, оҥоһуу; 2. (не подлинный, не настоящий) дьикти, одуу, ураты; 3. (притворный, деланный) оҥоро сатаан (туттунар), истиҥэ суох, албын.

прил. I. (естественного происхождения) дьиҥнээх; натуральный шёлк дьиҥнээх солко; 2. (подлинный) дьиҥнээх; портрет в натуральную величину дьиҥнээх кээмэйинэн мэтириэт; 3. эк. натуральнай; натуральное хозяйство натуральнай хапаайыстыба.

прил. 1. (подлинный) дьиҥнээх; оригинальный экземпляр дьиҥнээх экземпляр; 2. (не заимствованный) оригинальнай, тусбэйэ; оригинальное произведение туе бэйэ айымньыта; 3. (своеобразный) оригинальней, ураты быһыылаах; оригинальный проект оригинальнай бырайыак.

даҕ. Чахчы буолбут, дьиҥнээх, кырдьыктаах. ☉ Действительный, истинный, подлинный
Чахчылаах алдьархай диэн бу тиийэн кэлбит эбит. Амма Аччыгыйа
Дабааннаах, түһүүлээх, Чахчылаах ыар айан. Күннүк Уурастыырап
Кини дьиҥнээх олох күннээҕи чахчылаах утарсыыларын билбэт. ПБН БЭДь

нареч. дьиҥ, чахчы; он подлинно народный поэт кини чахчы народнай поэт.

прил. 1. билиҥҥи; в настоящее время билиҥҥи бириэмэҕэ; 2. в знач. сущ. настоящее с. билиҥҥи кэм; светлое настоящее билиҥҥи үтүө кэм; 3. (этот, данный) бу, субу; в настоящей статье бу ыстатыйаҕа; 4. (подлинный) дьиҥнээх; настоящая фамилия дьиҥнээх араспаанньата; настоящий друг дьиҥнээх доҕор; настоящее золото дьиҥнээх кыһыл көмүс; # настоящее время грам. билиҥҥи кэм.

прил. 1. (подлинный, верный) туочунай, сөп; точное время туочунай бириэмэ; точный вес туочунай ыйааһына; точные часы туочунай чаһы; 2. (соответствующий образцу) туочунай; точная копия туочунай куоппуйа; 3. (не приблизительный, определённый) туочунай; точный перевод туочунай тылбаас; точные инструкции туочунай инструкция-лар; 4. (аккуратный, пунктуальный) туочунай, лоп-бааччы; точный человек туочунай киһи; # точные науки туочунай наукалар (математикаҕа олоҕурар наукалар).

прил. 1. (существующий, подлинный, реальный) баар, чахчылаах, дьиҥнээх; действительный факт баар факт; это его действительные слова ити кини дьиҥнээх тыллара; 2. (имеющий силу, годный) дьиҥнээх, туттуллар кыахтаах; билет действителен на трое суток билиэт үс суукка устата дьиҥнээх; # действительный залог гран, дьиҥнээх туһайыы; действительный член (Академии наук и т. п.) дьиҥнээх чилиэн; действительная служба воен. дьиҥнээх сулууспа (кадровой армияҕа сулууспалааһын).