несов. куттан, соһуй, үрт.
Русский → Якутский
пугаться
Еще переводы:
сабыһын= (Якутский → Русский)
1) насупиться; сабыстан көр = смотреть насупившись; 2) перен. пугаться, теряться; оҕо сабыстан саҥарбат ребёнок теряется и (потому) молчит.
куттан= (Якутский → Русский)
бояться, опасаться, пугаться; тэҥсик куттаммат , кэлбит килбигийбэт гонец не боится, прибывший не стесняется (т. е. ему важнее дело, из-за к-рого он прибыл).
куой (Якутский → Якутский)
туохт., эргэр. Туохтан эмэ ытырыктат, дьиксин, куттана санаа. ☉ Пугаться, страшиться чего-л. «Тыый, куттаннахпын да, куойдахпын да! Хомойдохпун нии!» — диэтэ, ийэтин күлүгэр сөрүөстэ түстэ. Ньургун Боотур
Кондрат суругун дьэ туттум. Тутаат сүрэҕим ытаата, сүрүм тостон, куойда кутум. Р. Баҕатаайыскай
ср. др.-тюрк. хуй ‘пугаться, шарахаться’, др.-уйг. кот, кой ‘оставлять, бросать’
сиргэн= (Якутский → Русский)
1) испытывать отвращение, брезгливое чувство (при виде, напр. лягушек, мышей и т. п.), брезговать (напр. лягушками, мышами и т. п.); 2) пугаться (обычно о лошади); ат сиргэнэн ындыытын бырахта лошадь испугалась и сбросила поклажу.
куттан (Якутский → Якутский)
туохт. Кутталы бил. ☉ Бояться, опасаться, пугаться
Бэйи эрэ, хат киирэн уот уматан көрүөххэ эрэ. Туохтан мин бу курдук куттаммыппыный? Н. Неустроев
Кырдьыга, оҕолор Нуотара суолун төрдүгэр уһуннук тохтуохтарын хайдах эрэ тэһийбэт, куттанар да этилэр. Н. Якутскай
өмүрэх (Якутский → Якутский)
аат. Соһуччу саҥаны, тыаһы, хамсаныыны үтүктэ охсор ньиэрбэ ыарыһах киһи (үксүгэр эмээхсин). ☉ Больной человек (обычно старуха), страдающий имеряченьем, эхоламией
Онтон ыла уол сүрэх ыарыы, соторусотору бопторон уҥар, туох да дэҥи истибэт өмүрэх буолар. Болот Боотур
Ойууннартан ураты көннөрү мэнэриктэр, өмүрэхтэр, ичээннэр, көрбүөччүлэр, түүллээхтэр-биттээхтэр тобус-толорулар. И. Гоголев
△ Соһуйумтуо киһи, күүскэ соһуйар киһи. ☉ Человек, склонный пугаться. Кырдьар сааспар өмүрэх буоллум
уой-аай (Якутский → Якутский)
уой-аай буол (диэ) кэпс. — дэлби соһуй-өмүр. ☉ Удивляться, пугаться громко, ойкать
[Учуутал эдьиий] Уой-аай диэбэккэ, Уопсастыбаннай үлэҕэ Утаппыттыы ылларан, …… Айымньылаах буоларга Айыллыбыт эбит! Р. Баҕатаайыскай
Уой-аай буоллулар, Уҥуталыы сыстылар. С. Тимофеев
Дьон күнүһүн кэлэллэрэ. Кинилэр [бөрөлөр] көрүлээбит суолларын-иистэрин көрөн уой-аай буолаллара. А. Кривошапкин (тылб.)
миигиттэн (Якутский → Якутский)
мин диэнтэн таһ
түһүк. Бу сахалыы сурукка эн миигиттэн ордук суруксут буоллаҕыҥ буолуо. Күндэ
Миигиттэн биэрэстэ кэриҥэ сиргэ, ойуур быыһынан, хас да землянка көстөр. Т. Сметанин
Кыыс Хотун миигиттэн маннык куота сылдьар буоллаҕына, сааһын тухары дьоло суох, ону өйдөө. А. Сыромятникова
♦ Миигиттэн оҕо куотуо буоллаҕай (оҕо куотуо суоҕа) — туох да иэдээн, алдьархай онтон буолуо суоҕа (долгуйарга төрүөт суох). ☉ Обо мне можешь не беспокоиться (нечего зря пугаться, суетиться). Ыксаама, миигиттэн оҕо куотуо буоллаҕай
үрк (Якутский → Якутский)
туохт. Туохтан эмэ куттанан, соһуйан туора ыстан, ыһыллан хаал, (сүө7ү, кыыл ту7унан) тарҕан (төрүт олоҕун ф-гар тут-бат). ☉ Испугавшись чего-л., отскочить, кинуться врассыпную, разбежаться в разные стороны (о животных) (в форме исходной основы не используется). Торбостор үргэннэр ыраах кыйданан хааллылар
□ Үргэн көтөн иһэр Үөр хабдьы курдук Үрүҥ толох үктэллэниҥ. Өксөкүлээх Өлөксөй
Үөр кыыл табаҕа үргэллэр эбит дуо диэн үөгүлээн бытарыппыта. «ХС»
ср. кум. үркмек ‘пугаться’
сиэкэний (Якутский → Якутский)
туохт., кэпс.
1. Айгыраа-сайгыраа, хамсаа, өһүлүн. ☉ Расшатываться, разбалтываться
Айгыраабат, хамсаабат, Иэҕэлдьийбэт, сиэкэнийбэт Кремль кириэппэс барахсан. С. Зверев
Силигирии сиэттиспит Силик күөх сиэллээх Сис тыабыт сиэкэнийбит. С. Зверев
2. көсп. Туохтан эмэ искэр айман, дьик-дьах буол. ☉ Тревожиться, пугаться, беспокоиться в душе из-за чего-л. [Ааптар] уһуннук отуора хамсаан өйөсанаата алдьанан сиэкэнийэн сылдьыбыт киһи бэйэтин дууһатын муннугун-ханныгын хасыһан тахсар адьынатын мындырдык арыйар. Эрчимэн
[Оҕолор] дьэлликтиир үгэһигэр үөрэнэн эрэллэр буолан баран, бу сырыыга уһуннук сүппүтүттэн лаппа сиэкэнийдилэр. Р. Баҕатаайыскай
Ити курдук түүлүттэн сиэкэнийэн син өр утуйбакка сытан баран, …… туран, таһырдьа таҕыста. ЕАИ СА