Якутские буквы:

Якутский → Якутский

сибикилээ

туохт. Тугу эмэ аргыый сылдьан чинчилээн бил, тугунан эмэ сылыктаа, быһаар. ☉ Тайком узнавать, устанавливать что-л. по каким-л. признакам, приметам, следить за кемчем-л., выслеживать кого-что-л.
Куһаҕан Ньукулай уола бэрт чугас саһан сытар быһыылаах буолан баран булларбата. Сибикилии сырыт эрэ. М. Доҕордуурап
«Сир-дойду быһыытынан көрөн, булчут киһи ханна олохсуйбутун сибикилээн булаа инибин», — диэтэ Ньукулай. Г. Колесов
Амурга өр босхо сырытыннарыа суохтарын сибикилээн, А. Наумов киин Россияҕа барар. Софр. Данилов
Арыт оҕонньор сылгыга хайдах дьыл буолуоҕун эрдэттэн сибикилииргэ Стёпаны үөрэтэр. Л. Габышев
△ Ыраахтан бил, иһит (хол., сыты, тыаһы). ☉ Чуять, узнавать, слышать что-л. издалека (напр., запах, звуки чего-л.) Кукаакы — булчут киһи аргыһа
Ити билигин эт сытын сибикилээн, батыһан иһээхтииллэр. В. Миронов
Сиидэр кинээстээх олбуордарын иһигэр сыапка турар ыт, тыаһы сибикилээн, үрэн маргыйда. И. Никифоров

Еще переводы:

сибикилээһин

сибикилээһин (Якутский → Якутский)

сибикилээ диэнтэн хай
аата. Манна Абалаах күөл туһунан литератураҕа бастакы сибикилээһин бэлиэтэммит. «ХС»

сибики

сибики (Якутский → Русский)

признак, примета; кыыл сибикитэ баар дуо? есть ли признак (присутствия) зверя? сибикилэн = страд. от сибикилээ=. сибикилэт = побуд. от сибикилээ=. сибикилээ = подозревать; незаметно, тайно примечать; кини тугу да сибикилээбэт он ничего не подозревает.

ньуххан

ньуххан (Якутский → Якутский)

ньуххай диэнтэн бэй
туһ. [Сүбэлиирэп] хаары ытыһан ылан сирэйин ньухханна. Амма Аччыгыйа
Аргыылап ким-туох кэлбитин сибикилээн, уһукта сатаабыта буолан, сирэйин-хараҕын ньухханан, өрө көрөн сыппахтаата. Софр. Данилов

үспүкүлээннээ

үспүкүлээннээ (Якутский → Якутский)

туохт. Үспүкүлээссийэнэн дьарыктан. ☉ Заниматься спекуляцией, спекулировать
Араас аһынан биэстии бүк ыардык үспүкүлээнниирин уураппат. Р. Баҕатаайыскай
Бастаан утаа үспүкүлээннээн байбыппытын сибикилээн биллэхтэринэ, сирэйбэр силлиэхтэрэ диэн сэрэхэчийэр этэ. У. Ойуур

выведать

выведать (Русский → Якутский)

сов. что ыйыталаһан бил, сибикилээн бил.

сибикилэт

сибикилэт (Якутский → Якутский)

сибикилээ диэнтэн дьаһ
туһ. Күлүк Луха сорук-боллур уолун Сунтаар улууһугар ыытан, Дьөгүөрсэ Тырынкаайап хантан байбытын сибикилэппитэ. Н. Якутскай
Ол сидьиҥ дьон тугу гынар санаалаахтарын билсэр дьонунан сибикилэтэр. Л. Толстой (тылб.)

моргуй

моргуй (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. туохт. Улаханнык дьаныардаахтык үр. ☉ Громко лаять, заливаться громким лаем
Ыт үрэн моргуйда. Т. Сметанин
Үү т э э н көстөр буолбутугар, Моойторук тугу эрэ сибикилээн үрэн моргуйда. П. Аввакумов
[Моойторук] …… өй ылбыттыы, муннунан сурдурҕаччы тыынан, салгыны сытырҕалыы түһээт, …… Үрэн моргуйда. «ХС»
ср. алт. мөргү ‘молиться; просить, упрашивать’

моһуоннан

моһуоннан (Якутский → Якутский)

моһуоннаа диэнтэн бэй
туһ. [Бурҕаллай] эһэни сибикилээбит Эрдээх ыттыы тутунна, Буур суолугар үктэммит, булчут ыттыы моһуоннанна. П. Тобуруокап
[Тураах] оттоммут ходуһаҕа түстэ уонна уоруйах моһуоннанна, …… о л- бу ди э к и [ас көрдөөн] эрилис-турулус көрдө. «Чолбон»
Сөдүөт ыйыппытын кэмсиннэ. Мух-мах буолла. Тахсан бараары моһуоннанна. «ХС»

сибистээ

сибистээ (Якутский → Якутский)

туохт., түөлбэ. Сибикилээ. ☉ Потихоньку или тайком узнавать, устанавливать что-л. по каким-л. признакам, приметам
Хата сибистээн тахсан дьэҥдьийиэхтэрэ, онон бэйэ ампаарыгар сытыарар сатаныа суоҕа. Субу кистээтэххэ сөп буолуо этэ. Күндэ
Арҕаа диэкиттэн иһэр Абааһыны сибистээн, Хантастылар халлааҥҥа Харадаай буускатыныын. М. Тимофеев-Терёшкин
Уонна эмиэ бу сылдьабын онуманы сибистээн. Ш. Руставели (тылб.)

ундаардаа

ундаардаа (Якутский → Якутский)

туохт. Тугу эмэ чинчилээн, сибикилээн бил. ☉ Распознавать что-л. по каким-л. приметам, признакам
[Бурҕаллай] Улуу үрэхтэри Олус үөрэн Уолуһуйа ундаардаата. П. Тобуруокап
Бээ-эрэ, били хара кунан кэлбэтэ ээ, быһыыта. Ону ундаардыы таарыйа сарсын суолга киирэ сылдьыах баҕайы дуу. Айталын
Күнү-дьылы ыыппакка эрэ ундаардыахха эрэ сөп. «Сахаада»