скучать, томиться; үлэлээбэккэ чуҥкуй = томиться от безделья; кини суоҕар чуҥкуйабын мне без него скучно.

скучный, неинтересный; чуҥкук сир скучное место.

надоедливый, скучный, однообразный; салгымтыалаах айан скучная, надоедливая дорога; салгымтыалаах ас однообразная пища.

сыһ. Киһини салгытар, сылатар гына, тохтообокко биир кэм уһуннук, чуҥкуктук. ☉ Однообразно, скучно; надоедливо. Салгымтыалаахтык саҥар. Киһини уһуннук салгымтыалаахтык үлэлэт

сыһ. Киһи санаатын тардыбаттык, интэриэһинэйэ суохтук. ☉ Неинтересно, скучно, сухо
Дьыала тыла судургу, ол-бу илбиргэһэ-салбырҕаһа суох буолан баран, наһаа сымсахтык тахсара эмиэ сатаммат. П. Аввакумов
Бу поэты [Иван Гоголевы] нууччалыы олус сымсахтык тылбаастааһын түбэлтэлэрэ элбэхтэр. «ХС»

ньулук-ньалык курдук — 1) тууһа биллибэтэх, амтана суох. ☉ Неаппетитный, невкусный, пресный. Ньулукньалык курдук сарсыардааҥҥы аһылыкпытын аһаан баран, үлэбитигэр тарҕастыбыт; 2) киһини кэрэхсэппэт, өлбөөркөй, мөлтөх. ☉ Неинтересный, скучный
Кини [Тамара] олоҕо аһары биир күдьүс, хайдах эрэ тууһа суох аһы аһыы сылдьардыы ньулук-ньалык курдуга. П. Аввакумов
Оройуоннар да кэнсиэрдэрэ уу-хаар, ньулук-ньалык курдуга. Э. Соколов

даҕ. Сэргэҕэ суох, киһини тугунан да сэҥээрдибэт. ☉ Скучный, унылый, неинтересный
Оҕото суох чуҥкук дьиэлэри Тыла суох чуорааҥҥа тэҥниибин. С. Данилов
Миигин бу курус, чуҥкук биэрэккэ Биллибэт күүс манньытан аҕалар. И. Гоголев
[Чуораан тыаһа] чуҥкук лиэксийэ кэнниттэн …… кылыгырайан үчүгэйдик да иһиллэрэ. Н. Лугинов

1. даҕ.
2. Санаарҕабыллаах, санаа түһүүлээх, санньыар. ☉ Печальный, грустный
   Тас дойдуларга сылдьан курус харахпынан Умнаһыттары көрөбүн, ол муҥнаахтары аһына Саха буолбуппуттан үөрэбин. С. Данилов
   Госпиталга да киирбитин туһунан курус хоһоонноох суруктар …… эн [саха кыыһа] эрэлгин сүтэрбэтэхтэрэ. Т. Сметанин
3. Биир күдьүс буолар, онон салгымтыалаах, чуҥкук. ☉ Скучный, однообразный, утомительный. Чуҥкук, курус күннэр үүннүлэр
4. аат суолт. Туох эмэ биир күрүс буолара, онон салгымтыалааҕа, чуҥкуга. ☉ Скука, томление, однообразие чего-л.
   Ганя дэриэбинэттэн Намы ааһыар диэри соҕотоҕун айаннаата. Дьэ, куруһа сүрдээх буолар эбит соҕотоҕун айанныыр. Г. Нынныров

даҕ.
1. Биир тэҥ; кэлимсэ. ☉ Ровный; сплошной
Ыраас күөҕүнэн ытыллар, күдьүс күөҕүнэн көҥүл холку күөгэлдьийэр. П. Тобуруокап
Хатастар үүнүүлэрэ үрдээһинин биир сүрүн төрүөтүнэн саҥа күдьүс бааһыналары оҥостубуттара буолла. «Кыым»
2. Күн тура-тура биир, салгымтыалаах. ☉ Повторяющийся изо дня в день, однообразный, скучный
Ыанньыксыт кыргыттар …… күннэтэ хатыланар күдьүс үлэттэн салгыбыттарын …… этэллэр. «ХС»
◊ Биир күдьүс — 1) тохтообокко, биир тэҥник, быстыбаттык. ☉ Безостановочно, непрерывно, не переставая, не прекращаясь; ровно
Сипсики Силиппиэн, көрдөөх сонун диэн күлбэккэ, кутурҕаннаах сонун диэн хомойбокко, биир күдьүс симик куолаһынан наҕылыччы кэпсиирин таптыыра. Л. Попов
Кыһыл болуоссат. Дьон уһуга биллибэт субурҕата Мавзолейга устан барар. Кинилэри кытта биһиги биир күдьүс үктэһэн барабыт. П. Аввакумов
Бардар бараммат дэхси хонуу биир күдьүс нэлэһийэр. П. Филиппов; 2) биир тэҥ, салгымтыалаах. ☉ Непрерывный, монотонный; скучный, однообразный
Куорат тыаһа-ууһа улам аччаан, биир күдьүс бүтэҥи дорҕоон буолан Аянитов кэннигэр куугунуура. Софр. Данилов
Күн ахсын уларыйбат биир күдьүс олох устара. П. Филиппов
Сыарҕалар сыыгыныы, кыыкыныы биир күдьүс ырыаны ыллаабыттара. И. Федосеев. Биир күдьүс буолан — барыта биир кэлим буолан, барыта биир көстүү буолан. ☉ Как одно целое, монолит
Кини аргыһа Дьэллик ньыкыйыаҕынан ньыкыйан, бастыынкөхсүлүүн биир күдьүс буолан, хамсаабакка, нүксүллэн олорор. И. Никифоров
Кини арыычча атына диэн, сиһэ олус көнөтө бэрт этэ, моойдуун, кэтэхтиин барыта биир күдьүс буолан, …… хайыһар курдук чинэччи тарда сылдьар эбит. Н. Заболоцкай

1. даҕ., кэпс.
2. Киһини астыннарбат, туһата суох; сыппах (хол., тугу эмэ дьүүллэһии). ☉ Неудовлетворительный, бесполезный; невыразительный, скучный (напр., обсуждение чего-л.)
   Тугу даҕаны эппэт, Туһалааҕы кэпсэппэт, Тииһэ-уоһа мэлийбит, Тиэстэ курдук тэнийбит Ньух-ньах мунньахха Нуктуу түһэ барыахха. С. Тимофеев
   Биһиги прозабыт күннээҕи олох чахчыларын эрэдьиэстээһин, наһаа ньух-ньах суруйуу буолар. «ХС»
3. көсп. Саараҥ, муҥутах; сымнаҕас (хол., салайааччы). ☉ Нерешительный, непоследовательный, лишённый твёрдости (напр., о руководителе)
   Арай итиннэ атын ньух-ньах салайааччы буоллун, дьэ ытаан-соҥоон, иэйэн-туойан төһө бириэмэнэн оҥортороро дуу, оҥорторбото дуу биллибэт ээ. В. Яковлев
4. сыһ. суолт. Киһини астыннарбат гына, мөлтөхтүк (хол., тылла эт). ☉ Неудовлетворительно, невыразительно, бледно (напр., выступить с речью)
   [Суруйан] муҥнанан-муҥнанан баран ааҕан көрдөҕүнэ, таҥаһы ыстаабыт курдук ньух-ньах буолан астыннарбат этиилэр тахсан хаалааччылар. П. Аввакумов
   ◊ Ньух-ньах курдук — мөлтөх, астыга, уота-күөһэ суох (хол., тугу эмэ дьүүллэһии). ☉ Слабое, вялое, без огонька (напр., обсуждение чего-л.)
   Ити сэниэтэ суох ньух-ньах курдук дьүүллэһиини истэ-истэ ыстатыйабын редколлегия дьүүлүгэр бостуой да киллэртэрдим дуу диэн мунаахсыйа быһыытыйда. Софр. Данилов