Якутские буквы:

Якутский → Якутский

тамыйах

аат., түөлбэ. Торбос. Телёнок
Сымнаҕас айахтаах тамыйах тиэргэн иһинээҕи ынаҕы барытын эмэр. Саха фольк. Ийэм ыҥыран ылан: «Тоойуом, тамыйахтаах ынаххын үүрэн аҕал эрэ, киэһээ ыам чугаһаата», — диэтэ. «ХС»
Сэппэрээтэрдээһин кэнниттэн бөлөнөх, эбэтэр холбуллубут үүт хаалар, ону бороохтуйбут тамыйахтарга, сибиинньэҕэ эмиэ иһэрдэллэр. СИиТ
Тамыйах абааһыта кэпс., сэнээн. — уопсастыбаҕа туох да аптарытыата, сабыдыала, ыйааһына суох киһи (тамыйах абааһыта торбоһу эрэ ыарытыннарар, сиир кыахтаах саамай кыра, сэнэнэр абааһы онно холоон этии). Человек, не имеющий никакого авторитета, влияния, веса в обществе (букв. телячий чёрт — по якутскому поверью, это злой, мелкий, слабый, самый ничтожный из чертей, обычно вызывающий только презрение)
[Дуугулааһап:] Бу Дэдээһэп эрэйдээх, эн күнүҥ тахсан ырҕаҥнаан эр. Бу тамыйах абааһылара былааһы ылыахтара диэн тыыммыккын быһыылаах. Эрилик Эристиин
Тамыйах абааһыта — торбос абааһыта диэн курдук (көр абааһы). Тамыйах абааһыта кулуҥҥа чарапчыламмытыгар дылы (өс ном.)


Еще переводы:

чэрбэҥэлээ

чэрбэҥэлээ (Якутский → Якутский)

чэрбэҥнээ диэнтэн б. тэҥ. көстүү. Тамыйах кулгааҕа чэрбэҥэлиир

мөҥүрэһии

мөҥүрэһии (Якутский → Якутский)

мөҥүрэс диэнтэн хай
аата. Оҕустар мөҥүрэһиилэрэ улаат та. Далан
Ынахтар, тамыйахтар маҥыраһыылара, атыыр оҕустар мөҥүрэһиилэрэ, ыт үрүүтэ — бу барыта үрэх баһын киһитин сүргэтин көтүттэ. Эрилик Эристиин

сэппэрээтэрдээһин

сэппэрээтэрдээһин (Якутский → Якутский)

сэппэрээтэрдээ диэнтэн хай
аата. Сэппэрээтэрдээһин кэнниттэн бөлөнөх эбэтэр холбуллубут үүт хаалар, ону бороохтуйбут тамыйахтарга, сибиинньэҕэ эмиэ иһэрдэллэр. СИиТ
Сарсыарда ыам кэнниттэн чэйдээт, үүтү сэппэрээтэрдээһин буолар. «ХС»

чомолус

чомолус (Якутский → Якутский)

чомолуй диэнтэн холб. туһ. [Тамыйахтар] үөрбүт-көппүт курдук аһаан-сиэн чомолуһа тураллар. Эрилик Эристиин
Ыалдьыттар …… сэргэх сирэйдээх-харахтаах чомолуспут оҕолору сонургуу көрдүлэр. А. Бродников

мээҕинээ

мээҕинээ (Якутский → Якутский)

көр мэҥирээ
Сылгы кистээн дьырылатара, оҕус айаатаан лаҥкынатара, Ынах маҕыраан бааҕынатара, Тамыйах мэҥирээн мээҕиниирэ. А. Софронов
Коза туран оҕолорун кытта быраһаайдаста, мээҕинээн кэбистэ, бу курдук: «Мэ, м э, мээ», — уонна нусхас тыаҕа таҕыста. Бырааттыы Гриммнэр (тылб.)

таҥасчыт

таҥасчыт (Якутский → Якутский)

аат. Таҥаһы кэрбиир, ыстыыр идэлээх сүөһү. Домашнее животное, имеющее привычку жевать и обсасывать одежду
Кыысчаан ийэтигэр: «Бибилэтиэкэҕэ бардым», — диэн баран ньургуһуннуу тэлээрэ сылдьыбыт. Сыалай биир көтөҕү үргээбит, онто илдьириһэн түһэн мөкүлэрин ньии, таҥасчыт тамыйах кэбийбитигэр дылы буоланнар. В. Гаврильева

байаа

байаа (Якутский → Якутский)

сарын байаата – сарын хаптаҕайын алын уһуга. Нижний угол лопатки человека. [Олоҥхоһут Наһаар] бэйэтэ саннын байаатыгар диэри түспүт хара баттахтааҕа, ол иһин кинини сорохтор Наһаарка Ойуун диэн ааттыыллара. БИГ ӨҮөС
Ол улуу эбэ иччитэ, саннын байаатыгар бураллан түспүт аас баттахтаах эмээхсин, чөҥөрө чүөмпэттэн быган олордоҕо үһү. И. Гоголев
Түөрэҥэй ойуун саһара маҥхайан эрэр баттаҕа саннын байаатыгар диэри үүммүт, тамыйах ыстааннаах куһаҕан оҕонньор. Күндэ
монг. маяа

киртий

киртий (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Киргэ сыһын, биһилин, кирдээх буол, кирдэн. Грязниться, пачкаться, засаливаться
Түөрэҥэй ойуун …… килэрийэ киртийбит ырбаахылаах, тамыйах ыстааннаах. Күндэ
Дьүһүнэ көстүбэт гына киртийбит, саркаахтаах муоста үрдүгэр бөх-сыыс ыһылла сытар. Эрилик Эристиин
2. көсп. Чиэскин, суобаскын сүтэр, сиэри-майгыны кэс. Запятнать (себя), опозориться
Кини туох эрэ ыар алҕаһы оҥорбут, киртийбит курдук санаммыта. Суорун Омоллоон
Таптал киһини ыраас оҥорор, Оттон мин... Мин киртийдим. И. Гоголев

маҥыраһыы

маҥыраһыы (Якутский → Якутский)

маҥырас диэнтэн хай
аата. Ынахтар, тамыйахтар маҥыраһыылара, а т ы ы р о ҕ у с т а р м ө ҥ ү р э һ и илэрэ …… үрэх баһын киһитин сүргэтин көтүттэ. Эрилик Эристиин
Сайылык аайы атыыр оҕус айаатааһына, ынахтар маҥыраһыылара, ньирэйдэр мэҥирэһиилэрэ самаан сайын киэргэлэ буолан иһилиннилэр. В. Протодьяконов
Арай, эмискэ ньи рэй мэҥириирэ иһи линн э. Онтон маҥыраһыы улам хойунна. «ХС»

модьуун

модьуун (Якутский → Якутский)

аат. Тирии хатырыктыйар, түүтэ соролуур сыстыганнаах ыарыыта. Лишай стригущий
Торбос модьуун буолбут.  Дьүдьэйбит тамыйах модьуунун курдук, күүркэнньиктийбит көбдөркөй кырыһыгар арай хатыылаах ытырыык эрбэһин үүнэн атыгыраан турар буолар. Амма Аччыгыйа
Аан аһы л лар, модьуун си эбит борооскутун курдук, тү үтэ түһэн, лаҕыыр буолан хаалбыт арбаҕастаах, нэк бэргэһэлээх оҕонньор киирэр. Н. Якутскай
Модьууннаах сүөһү тириититтэн хоҥнон түспүт хоһоҕотугар баар ыарыы микроба …… ноһуомҥа аҕыс ыйтан ордук, ууга аҕыс хонукка диэри өлбөккө сытар. СЫаКЫ
ср. бур. бужуу ‘парша’