Якутские буквы:

Якутский → Русский

уктаа=

приделывать черенок, ручку, рукоятку к чему-л.; быһаҕы уктаа = приделать черенок к ножу.

уктаа

петля, ремённое кольцо; быа ук-таата верёвочная петля.

Якутский → Якутский

уктаа

I
туохт. Туохха эмэ (хол., туттар тэрилгэ) укта оҥор. ☉ Приделывать черенок, ручку, рукоятку к чему-л.
Оттон Данил Золотовскай оҕонньор баһымньылары уктаан иһэр. М. Доҕордуурап
Тэһийбэтэҕинэ, Кирилл Иванов бэйэтэ тимиртэн охсон оҥорор быһаҕын уктуур, кыынныыр, ыаһынан ойуулуур. Н. Габышев
Хотууру уктуох иннинэ таптайар ордук. ПАЕ ОСС
II
аат.
1. Быа, боробулуоха о. д. а. төрдүн туохха эмэ кэтэрдэргэ (эбэтэр бэйэтин бүк тутарга) анаан биэтилэлии холбоммута, тиэрбэс. ☉ Завязанный кольцом конец верёвки, проволоки и т. д., петля
Октябрина ааны тардыалаата. Төгүрүк уктаалаах хара тимир тутаах хамсаабат. М. Попов
Туһах уктаатыгар иитэр кылыыны кэтэрдиллэр. ТСКБ
III
аат. Ходуһаны өртүүргэ киэҥ сиринэн уоту тарҕатарга туттуллар, төбөтө тырыыҥкаламмыт мас. ☉ Расщеплённый на конце кол, употребляемый при выжигании покосов
Уктаалаах уот. ПЭК ОНЛЯ I
Мин сотору оҕонньорго аҕылаан-мэҥилээн тиийэбин: «Эһэ сии сыспытын умайа сылдьар уктаанан сирэйин салатаммын быыһанным», — диибин. «Чолбон»
Машук төбөтө умуллубут уктаа курдук буруолуур. М. Лермонтов (тылб.). Тэҥн. турку II 1

Еще переводы:

куукталаа

куукталаа (Якутский → Якутский)

туохт. Хотуурга тутаах, куукта оҥор. ☉ Приделать рукоятку (дужку) к косе
Мин «буускап» диэн баар эрэ хотуурбун саҥа уктаан, саҥа куукталаан үчүгэйдик таптайдым. Ф. Софронов

эппиэттэн

эппиэттэн (Якутский → Якутский)

эппиэттээ диэнтэн бэй
туһ. Балтааса, эн санааҕын Мин курдаттыы таайабын, Миэхэ аптаах кинигэ баар, Суумкаҕар ону уктаар, Үөрэтэн эрэйдэммэккэ, Өйгүн үлэлэппэккэ Уруоктаргын оччоҕо Эппиэттэнэҕин уол оҕо. И. Гоголев

уктааһын

уктааһын (Якутский → Якутский)

аат., эргэр. Олохтоох былаас дьаһалынан эбэтэр быһа кэпсэтэн (үксүгэр туох эмэ манньаҕа) өлбүгэ сиртэн быһа анньан биэрии. ☉ Передача земельного участка по распоряжению местных властей или по договорённости (за вознаграждение)
«Сорох баһа суох адьарайтартан уктааһын да быһыытынан ханнык эмэ манньаҕа кылаастарын ылыахха син», — Хабырылла саҥардаҕын аайы өрө өндөх гына-гына чабыгырыы олордо. А. Фёдоров
Уктааһын хардатыгар өҥнөөх сиидэһи, эргэни-урбаны быраҕан биэрбитэ. «ХС»

тээпкэ

тээпкэ (Якутский → Якутский)

аат. Кырыс буору көбүтэргэ аналлаах уһун уктаах күрдьэхтиҥи туттар сэп. ☉ Тяпка
Кинилэр оҕуруот биригээдэтин күрдьэҕин, баһымньытын, тээпкэтин биилииллэр, уктууллар. Н. Босиков
Эрээттэр икки ардыларын тээпкэнэн көбүтүү буолар. ФНС ХО

уктан

уктан (Якутский → Якутский)

уктаа I диэнтэн бэй., атын
туһ. [Манчаары:] Батыйабын уктанан баран, Борук-сорук буолуута барыам. А. Софронов
Кэбис, кинини да соруйсубут диэн, салаҥ муҥутаан быһаҕын даҕаны сатаан уктанара биллибэт! Н. Заболоцкай
Хотууру ууга хатарыллыбыт иирэнэн уктанар. ПАЕ ОСС

уктуу

уктуу (Якутский → Якутский)

угун диэнтэн хай
аата. Ол оннугар Хотуттар хосторуттан Хонноҕор уктуулаах хоҥнор, Суулааҕы туппутунан суугунуур, Кыраны кыбыммытынан кыыкыныыр. Өксөкүлээх Өлөксөй
[Түүлгэ] сиэпкэ тугу эрэ уктуу — ночоот эбэтэр сүтүк тахсарыгар. БРИ ТТ

петля

петля (Русский → Якутский)

ж. 1. биэтилэ, уктаа; завязать петлю уктаалаа; 2. (в вязанье) биэтилэ; 3. (о смерти через повешение) быа, ыйаныы; 4. (на одежде) биэтилэ, (тимэх) тыһыта; метать петли на пальто соҥҥо тыһыта тик; 5. (дверная, оконная) иэччэх; дверь соскочила с петель халҕан иэччэҕиттэн тахсыбыт; # хоть в петлю лезь муҥур кыһалҕа тирээтэ.

узел

узел (Русский → Якутский)

м. 1. (на верёвке и т. п.) уктаа, түмүк, баайыы; распутывать узел түмүгү сүөр; 2. (место скрещения, сосредоточения чего-л.) түмүк, киин; железнодорожный узел тимир суол түмүгэ; узел обороны оборона түмүгэ; узел связи сибээс түмүгэ; 3. (свёрток) суу; связать вещи в узел маллары суулуу баай.

буускап

буускап (Якутский → Якутский)

аат. Элитиэпкэ хотуур өрөбөлүүссүйэ иннинээҕи бастыҥ көрүҥэ (маарката). ☉ Лучшая дореволюционная марка косы-литовки
Мин «буускап» диэн баар эрэ хотуурбун саҥа уктаан, саҥа куукталаан, үчүгэйдик таптайдым. Ф. Софронов
Оҕонньор «саҥа хараҕынан» көрөн кырдьаҕас «буускап» хотуурун бэркэ кичэйэн хат тардынна. Н. Заболоцкай
Хаарыан сытыы, чэпчэки буускаппын алдьаттым диэн улаханнык курутуйда. Болот Боотур

сабыгыраа

сабыгыраа (Якутский → Якутский)

субул. тыас туохт. Үрүт-үрдүгэр түргэнник «сап-сап» гынан тыаһаа; оннукка маарынныырдыы саҥар. ☉ Издавать звуки, напоминающие громкий шёпот, или говорить в подобной манере, пришепётывать
Таҥара иннигэр Сапсынна, сабыгыраата, Саҥата суох ботугураата, Тобуктуу-тобуктуу бокулуоннаата, Тура-тура тоҥхоҥноото. С. Васильев
Саһыл албын суруксуттаан Сабыгырыы сылдьыбыта, Чабычахтаах арыыны уктаат Дьалты тыаҕа дьылыйбыта. К. Туйаарыскай