сыһ. Соҕотохсуйан, санаарҕаан. ☉ Уныло, тоскливо
Арай тараҕай хайа эрэ …… соҕотоҕун чуҥкуктук суодуйан күлүгүрэр. П. Аввакумов

1. аат. Ол-бу чуолкайа суох боруоран көстөр кэмэ, сырдык-хараҥа былдьаһыыта, боруҥуй. ☉ Сумерки, полусвет, полумрак
   Тиийиэм киэһэ уот өһөн, Имик-самык буолуута. С. Данилов
   Туундараҕа имик-самык. Н. Габышев
2. даҕ. суолт.
3. Мөлтөх, нэһиилэ сырдатар; кыламныыр эрэ (уот туһунан). ☉ Слабо мерцающий (об огне)
   Им балай буола түспүт хараҥа хоско арай камин сөҕүрүйэн эрэр чоҕун имиксамык уота …… чаҕылыҥныыр. Г. Угаров
   Кыһын кэнсэлээрийэҕэ уонна аҕыйах ыалга быста-быста, имик-самык уоту биэрэр, ый баһыгар-атаҕар бурдук тардар. С. Васильев
   Романтизм ньыматынан суруллубут кинигэлэр үксүгэр лаампа уотун имик-самык сырдыгар эбэтэр тунаархай ыйдаҥаҕа буолар сабыытыйалаахтар. ФЕВ УТУ
   Дьахталлар көмүлүөк оһох имик-самык уотугар түүн үөһэ ааһыар диэри иистэнэн кыҥастаһаллара. «ХС»
4. Боруҥуй, хараҥаран көстөр. ☉ Темноватый, недостаточно светлый, сумрачный
   Имик-самык хос улахан түннүгүн ыарахан баархат сабыытын кыыс тиийэн тэлэйэ баттаата. Л. Попов
   [Сценаҕа] тахсан имик-самык саала диэки хайыста. Н. Лугинов
   Нэһилиэгим сис кинээһэ Ыадастан, аҥнан киирдэ. Имик-самык дьиэм иһэ Эбии күлүгүрдэ. М. Ефимов
5. көсп. Өспүт, хараастыбыт, уотакүөһэ суох (киһи туһунан). ☉ Унылый, безрадостный, сумрачный (о человеке)
   Бии сааһын тухары күлэр-алларастыыр, өргөллөнөн күлүбүрүүр бэйэтэ …… ытаан-соҥоон эрэр курдук, үдүкбадык, имик-самык. Суорун Омоллоон
   «Ханнык хаартыны туруордуҥ, көрдөр эрэ», - диэтэ Сэмэн Мэхээлэйэп Көстөкүүн диэн …… имик-самык харахтаах, эриччи хаппыкка дылы киһиттэн. Күндэ
6. сыһ. суолт.
7. Бэрт мөлтөхтүк, нэһиилэ (уот, сырдык туһунан). ☉ Слабо, слабо мерцая (об огне, свете)
   Били имик-самык умайа турар уот, күлбүт курдук, чачыгырыы түстэ. Суорун Омоллоон
   Ыһыырынньык имиксамык умайан сыыгыныыр. Софр. Данилов
   Оһохторун уота имик-самык кылаҥныыр. Н. Якутскай
8. Сэниэтэ суохтук, симиктик (кэпсэт, саҥар). ☉ Тихо, неуверенно (говорить)
   Тутатына наадалаах эрэ суолга биирдии-иккилии тылынан имик-самык кэпсэтэллэрэ утары умуллан иһэр. Амма Аччыгыйа
   Имик-самык кэпсэтэ олорбут дьон «оксиэ», «кырдьык, бөдөҥ кыайыы буолбут» …… дэһэллэрэ иһилиннэ. Д. Кустуров
   Ынахтар маҕыраһыылара, дьон саҥата ньамалаһыыта имик-самык соҕустук тыа баһынан охсуллан иһиллэр. Эрилик Эристиин
9. көсп. Бүрүллүбүт, хараастыбыт курдук (киһи дьүһүнүн туһунан). ☉ Сумрачно, грустно, уныло (выглядеть - о человеке)
   Сорокин күөдьүйэн күлүбүрэйэн испитэ хайдах эрэ имик-самык көстүүлэннэ. Р. Баҕатаайыскай
   Мин туох буруйдаахпыный? - Ыларов харахтара тымныйталаан, имик-самык дьүһүннэннэ. Р. Баҕатаайыскай

образн. быть понурым, вялым, унылым.

сыһ., кэпс. Арбы-сарбы буолан, сукуччу. ☉ Уныло, понуро, скорбно. Сакыччы тутун
□ Бэйэтэ бытааннык, сакыччы туттан хаамта, чугас хомурах үрдүгэр тиийэн олордо. С. Дадаскинов

сыһ. Санаа түһүүлээхтик; санньыардык, мунчаарыылаахтык. ☉ Уныло; скорбно, жалобно
Маҕаһыын кэтэҕэр баар таҥара дьиэтин куолакалын күн ахсын санньылхайдык тыаһаталлара. М. Горькай (тылб.)

прил. I. (выражающий скорбь, тоску) уйаҥы, киһи аһыныах; говорить жалобным голосом уйаҥы куолаһынан саҥар; 2. (печальный, унылый) кутурҕаннаах; жалобная песня кутурҕаннаах ырыа.

туохт. Санньыйбыт көрүҥнээ, санньыт. ☉ Уныло свесить (напр., гриву). Руслан ата тула хаамар, Кынтаҕар төбөтүн санньыппыт, Кыым-уот умайбат хараҕар! Кыһыл көмүс сиэлин сапсыппыт, Оонньообот, ойуолаан ылбат, Руслан турарын көһүтэр… А. Пушкин (тылб.)

сыһ. Мөлтөхтүк, куһаҕаннык, соччото суохтук. ☉ Плохо, убого, скудно, тоскливо, уныло
Кэпсэтиилэрэ тахсыбакка, хобдохтук чэйдээтилэр. Амма Аччыгыйа
Быйыл ол ыал астара-хаһаастара суох бэрт хобдохтук олороллор. Н. Якутскай
Саҥа үлэ күнүн маннык хобдохтук саҕалыырыгар ойоҕо буруйдаах. У. Ойуур

дьүһ. туохт. Санньыйбыт, арбы-сарбы буолбут дьүһүннэн. ☉ Иметь понурый, унылый вид
Аҕам бастаан ардахтаабыт тураах курдук сабдыллан олорон баран эмискэ, куорсунун хомуммут хотой курдук, хараҕа уоттана түстэ. Р. Баҕатаайыскай

дьүһ. туохт. Сукуйбут самнастыгас-сабыстыгас дьүһүннээх буол. ☉ Иметь жалкий, унылый вид
Кырдьаҕас хомбуой уйулҕата төбөтүн оройунан көттө. Тэрэччи тэбэ сылдьар «мааны» бытыга айаҕар саба түстэ, хараҕа көмүскэтин түгэҕэр саспыттыы тимирэн хаалла, саппыллан туран кэллэ. М. Доҕордуурап