Якутские буквы:

Якутский → Русский

чагда

сосновый лес, сосняк; кумах чагда сосняк (растёт) на песчаной почве.

Якутский → Якутский

чагда

аат. Үрдүк сирдээх бэс ойуур; наар бэс мас үүммүт ойуура. Сосняк, растущий на сухом возвышенном месте; сосновый бор
Бу толоону этэҥҥэ туорууллара буоллар, хойуу мастардаах чагдаҕа тахсыа эбиттэр. Эрилик Эристиин
Бу сырыыга [туһахха иҥнибит тыыннаах куобахха] түбэһэр инибин диэн саныы-саныы, чагда устун сүүрэн дэгэйэн истим. Т. Сметанин
Бэс чагда көр бэс
Бэс чагданы курдары түһэн, сэндэҥэ ырааһыйаҕа өҥөс гыннаххына, үүтээҥҥэ, кыракый балааккаларга кэтиллэ түһэҕин. С. Тарасов
Бэс чагда анныгар Ламма эбэ үрүҥ көмүс эрэһэ долгунунан дьиримнии сытар. М. Доҕордуурап
Биһиги сиэттиһэн баран бэс чагда диэки бардыбыт. И. Федосеев
ср. эвенк. дьагда, маньчж. чжакдан ‘сосна’


Еще переводы:

сосняк

сосняк (Русский → Якутский)

м. бэс тыа, бэс чагда.

бор

бор (Русский → Якутский)

сущ
(мн. ч. нет)
бэс чагда

бэс

бэс (Якутский → Русский)

1) сосна || сосновый; бэс чагда сосновый бор; бэс субата сосновая заболонь # бэс ыйа июнь; бэс ыйынааҕы июньский.

бииргэм

бииргэм (Якутский → Якутский)

көр биир кэм
Бииргэм туу иһигэр киирбит мунду курдук булумахтаһаллар. Суорун Омоллоон
Бу чагда устун баран иһэн, Кириһээн көхсө бииргэм утуйа иһэрэ. Д. Таас

быыраайылаах

быыраайылаах (Якутский → Якутский)

даҕ., түөлбэ. Быыстаах, былааһыктаах, булкаастаах (хол., ойууру этэргэ). Смешанный, с небольшой примесью других пород (о лесе)
Эмпэрэ өттүгэр — тиит, тэтиҥ, быыраайылаах бэс чагда. П. Степанов

майааһынньык

майааһынньык (Якутский → Якутский)

долохоно диэн курдук
Ахтыллар буолара …… чагда маарын саҕалата көҕөрөн олорор өлгөм сугуна, киис тиҥилэҕэ, майааһынньыга, отонун эгэлгэтэ. Сэмээр Баһылай
русск. боярышник

сэгдэҥэ

сэгдэҥэ (Якутский → Якутский)

көр сэндэҥэ
Сотору сэгдэҥэ мастардаах бэс чагданан айаннаан истибит. «ББ»
Кинилэр күөх будьуру баттахтаах сэгдэҥэ [бэстэр] быыстарынан, уһун ньолбуһах ырааһыйаҕа киирбиттэрэ. «ХС»

хампа-солко

хампа-солко (Якутский → Якутский)

даҕ. Чээлэй күөх. Ярко-зелёный, бархатисто-зелёный
Сайын… Хатыҥ чараҥ Хампа-солко суугуна. Күннүк Уурастыырап
Харыйалаах, бэстээх чагдалар Хаҥыр-киҥир халлыгыраһан, Хампа-солко бытырыыһынан Хамсаан, айхаллыы хааллылар. Эллэй

сэндэҥэ

сэндэҥэ (Якутский → Якутский)

даҕ. Ыраах-ыраах турар мастаах, хойуута суох (тыа). Редкий, негустой (о лесе)
Көмнөхтөрө түспүт көбүс-көнө уһун дьылыгыр тэҥкэ тиит мастардаах сэндэҥэ тыа сааскытыҥы ыраас, ылаа күн ордук сырдаан, дьэҥкэрэн көһүннэ. Болот Боотур
Биһиги кэпсээммит геройа итинник эҥин-арааһы эргитэ саныы-саныы, сэндэҥэ бэстээх чагда тыа устун хааман истэ. «ХС»
Сэндэҥэ мастаах бэс чагда буолан айанныырга чэпчэки. «ХС»

мээмэйдээ

мээмэйдээ (Якутский → Якутский)

көр мээрэйдээ
2
Бул чуттар күнү быһа хара тыаны мээ мэйдээн, сылайан-элэйэн кэлбиттэрин баарды оҥостуммакка күө-дьаа сэһэргэс тилэр. В. Протодьяконов
Өссө да дьиэ лэригэр киириэхтэрин баҕарбакка, арыы чагда быыһын туора-таары мээмэйдии сырыттылар. В. Яковлев