Якутские буквы:

Якутский → Якутский

чарчый

туохт.
1. Мырчыстаҕастаах буол, мырчыһын. ☉ Покрываться морщинами
Чарчыйбыт сирэйинэн Сынньылыйар харах уута. И. Чаҕылҕан
Николай Сергеев оҕонньор билигин сааһыран, сирэйин этэ чарчыйан эрэр. М. Доҕордуурап
Чарчыйбыт, саһархай сирэйдээх, Тайахтаах Дайыыла оҕонньор — Былыргы саллаат эрэйдээх Быйыл бу сорсуйан олорор. Ф. Софронов
2. Куура, хаччаччы хат. ☉ Высыхать, образуя складки
[Сэбирдэх] Хонууга сыстан чарчыйа сыппытын, Хомурдуос түөкүн үрдүнэн айанныыр. С. Руфов
Ол дойду кулун киинин курдук чарчыйбыт үөс араҕас отторо дьааттаах сиигинэн суунаннар …… уот диэнтэн ураты куттанар буолар эбиттэр. Д. Апросимов
3. Дэхситэ, көнөтө суох буол. ☉ Становиться негладким, неровным, рябить
Күөл уутун бүүрүгэ чарчыйа мууһурар. Н. Якутскай
Уулусса таһынааҕы көлүкэ ньуура чарчыйа тоҥон эрэр. П. Аввакумов
Үрэх кытыыта чарчыйа тоҥор. Хомус Уйбаан
ср. ойр. чырчыкта ‘морщиниться’

Якутский → Русский

чарчый=

1) покрываться морщинами; сирэйин тириитэ чарчыибыт кожа да егб лице сморщилась; 2) высыхать, образуя складки (о шкуре).

Еще переводы:

чарчыччы

чарчыччы (Якутский → Русский)

нареч. от чарчый=; тирии чарчыччы хаппыт шкура высохла складками.

чаччаар

чаччаар (Якутский → Якутский)

чарчый диэн курдук
«Табаарыс, эн туох наадалааххыный?» — диэн аргыый ыйытта сирэйэ чаччааран эрэр көрсүө, саһархай харахтаах дьахтар. Н. Заболоцкай

морщинистый

морщинистый (Русский → Якутский)

прил. мыччыстаҕас, чарчыйбыт; у него морщинистое лицо кини чарчыйбыт сирэйдээх.

морщиться

морщиться (Русский → Якутский)

несов. 1. (морщить лоб) мыччыһын, чарчый, түрдэһин; 2. (делать гримасы) сирэйгин мырдыччы тутун, сирэйгин түүрэ тутун; морщиться от боли ыарыыгыттан сирэйгин мырдыччы тутун; 3. (об одежде) мыччыһын, чарчыһын.

чарчыһын

чарчыһын (Якутский → Якутский)

туохт. Чарчыйбыт, мырчыстыбыт тириилээх буол. ☉ Покрываться морщинами, морщиться
Эмээхсин ып-ыраас харахтара кини чарчыстыбыт мөссүөнүн сырдык номоҕон оҥорбуттара. Ойуку
Харытыан Киппирийээнэбис сүүһүн тириитэ дириҥник чарчыстыбыт. Л. Попов
Оҕонньор чанчыктара маҥхайбыт тараҕай төбөлөөх, чарчыстыбыт сирэйдээх. Н. Абыйчанин

чарчыстыгас

чарчыстыгас (Якутский → Якутский)

  1. даҕ. Чарчыйбыт, мырчыстыбыт тириилээх. ☉ Имеющий морщинки, морщинистый
    Миитэрэй чарчыстыгас илиитинэн саһархай иэдэһин, сэҥийэтин имэринэр. В. Гольдеров
  2. аат суолт. Тирии мырчыстаҕаһа. ☉ Складка на коже, морщинка
    Эттээх саһархай сирэйин чарчыстыгастарын күүрдэн, …… таалбыт дьоҥҥо уот өҥнөөх дастабырыанньаны утары ууммахтаабыта. Н. Борисов
    [Кырдьаҕас дьон] хас биирдии маҥан баттахтарыгар, сирэйдэрин чарчыстаҕастарыгар биһиги ийэ дойдубут тыыннаах устуоруйата сылдьар. ЧКС АК
мырчыстаҕас

мырчыстаҕас (Якутский → Якутский)

  1. аат. Киһи сирэйин, этин тириитэ чарчыстан дириҥ дьирбиилэнэн көстөр сурааһыннаммыта. ☉ Морщинки
    Хараҕын тулатыгар халаабыс бүүрүгүн түүрэ тардыбыт курдук, бэрт элбэх мырчыстаҕастар баар буолбуттар. Н. Якутскай
    Киһим урут хараҕын анныгар мичээрдээтэҕинэ эрэ көстөр мырчыстаҕастара сотуллубаттык олохсуйбуттар. «ХС»
  2. даҕ. суолт. Тириитэ чарчыйан дьирбиилэнэн көстөр сурааһыннардаммыт. ☉ Морщинистый
    Дьэ бу билигин этэ-сиинэ эмэхсийэн, ханнык да бэйэлээх ха лыҥ буудара саппат мырчыстаҕас сирэйдэнэн, көҕөччөр баттахтанан кэлэн олорор. Софр. Данилов
    Кини эмэҕирбит, хайыта хаппыт мас курдук мырчыстаҕас хара бараан сирэйигэр биир да тымыр хамсаабат. Н. Габышев
    Эмээхсин мырчыстаҕас илиитин көхсүнэн хараҕын уутун соттуммахтаата. «ХС»
тыҥкырай

тыҥкырай (Якутский → Якутский)

аат.
1. Кыра тырыыҥка. ☉ Мелкая лучина
Тыҥкырай курдук тыллаах итиччэ кыра, быһах угун аҥаарын саҕа иэҕии тэрил [хомус], күн толбонун ырыатынан ыһыахтанан, бар дьон кутун кууста. К. Уткин
2. булт. Чааркаан тэптиргэтэ уурулларыгар аналлаах синньигэс сытыары мас тоһоҕоһо. ☉ Тонкая горизонтальная палочка в капкане на мелких зверей (чааркаан), на которой вертикально устанавливается сторожок
«Көр, бу тыҥкырайын үктэлигэр таарыйдар эрэ, төлө барар гына иитэр куолута», — аҕам чааркааны хайдах иитэргэ миигин үөрэтэр. Н. Якутскай
Айа холоруга — айаны тардан иитэр кэрдиистээх сүрүн мас, киниэхэ элбэрээк уонна тыҥкырай диэннэр холбоноллор. СНЕ ӨОДь
Хаар саба түһэн кэбиһиэ диэтэҕинэ, чааркаанын тыҥкырайыгар хос боробулуоха бүтэйи оҥорор, оччоҕо хаар чааркаан айаҕын бүөлээн кэбиспэт, булда киирдэ да син биир эстэр. «Кыым»
3. бот. Сибэккитэ үүнэр сирэ саптыҥы биитэр розеткалыы быһыылаах, төгүрүктүҥү сэбирдэхтэрдээх биир эбэтэр элбэх сыллаах үүнээйи. ☉ Проломник (вид растения)
Дыгдаллыбыт быһыылаах, Лыҥкынастай саҥалаах Тыҥы хатарар чыычааҕым Тыҥкырай отум үрдүгэр олорон Лыҥкыначчы, сырылаччы ыллаата. Саха нар. ыр. I
Ол дьүһүннээх бурдуктара эмиэ тыҥкырай от буолан хаалар дуу? А. Сыромятникова
Тыҥкырай от уһуктаах төбөтүттэн аһа тохтон, сэбирдэхтэрэ саһаран, чарчыйан барбыттар. М. Шолохов (тылб.)