Якутские буквы:

Якутский → Русский

үргэн=

возвр. от үргээ = рвать, срывать, обрывать, дёргать, выдёргивать (для себя); кииһилэ үргэнним я нарвала себе щавеля # баттаххын үргэн = рвать на себе волосы; абабыттан баттахпын үргэнним от досады я рвал на себе волосы.

Якутский → Якутский

үргэн

үргээ диэнтэн атын., бэй
туһ. Бу киһи ырыган куурусса үргэммитин курдук хобдох көрүҥнээх буолан биэрдэ. Н. Габышев
Эмээхситтэр бэйэлэригэр алтан [тимэх] от үргэнэн, ыаҕайаларын толору отонноон алаастарын диэки хаамтылар. «ХС»
Баттаххын үргэн калька. — туохтан эмэ абар-сатар, кыыһыр, ол эрээри хайыыр да кыаҕа суох буол. соотв. рвать на себе волосы
[Нүһэр Дархан баттаҕын үргэнэр:] Оо, хоҥ мэйии!.. Эбэ хотун икки эҥээригэр миигиннээҕэр өйдөөх суох дии санаан Киэбирэр этим, киһиргэнэр этим!.. И. Гоголев
Көрдүүр наадалаах дьиэлэрэ ханан баарын, Миша хат-хат саныы сатаабытын иһин дьиэк арыллыбатаҕа, баттаҕын үргэнэригэр тиийбитэ. Дьүөгэ Ааныстыырап


Еще переводы:

испуг

испуг (Русский → Якутский)

м. куттаныы, соһуйуу, үргүү; с испугу соһуйан; в испуге метались кони аттар үргэн мөхсүбүттэрэ.

тонук

тонук (Якутский → Якутский)

аат., эргэр. Үргэммит, тономмут туох эмэ ордуга, сорҕото. Остаток от обирания, общипок
Тонуга суох. ПЭК СЯЯ

дьукку-бааччы

дьукку-бааччы (Якутский → Якутский)

сыһ. Букатыннаахтык, бүтэһиктээхтик. Окончательно
[Үөһээ дойду одьунаастара] Бу соноҕос атыыр Дорҕоонноох саҥатыттан Дьукку-бааччы дьулайан Үөһэ дьабыннарыгар Төттөрү үргэн бүгэллэр эбит. П. Ядрихинскай

кымаахтан

кымаахтан (Якутский → Якутский)

кымаахтаа диэнтэн бэй
туһ. Баттаттаҕым дии санаан, бэйэтин бэйэтэ кымаахтана, баттаҕын үргэнэ сатыыр да, төрүт «уһуктубат». Р. Кулаковскай
Түүл дуу, илэ дуу диэн Толя кымаахтаныан санаата. «ХС»

өмүччү

өмүччү (Якутский → Якутский)

сыһ. Соһуччу, эмискэччи. Неожиданно
Үөр сылгы өмүччү көрсөн Үргэн өрө тиҥинэһэн Үрүө-тараа бырдаатыттан Таныыларын тардырҕатан Тарҕам-арҕам сырыстылар. К. Туйаарыскай

суодаҥалаа

суодаҥалаа (Якутский → Якутский)

суодай диэнтэн б
тэҥ. көстүү. Соһуйан суодаҥалаата, Үргэн үллэҥэлээтэ, Уордайан орулаата, Кыыһыран кыланна. С. Васильев
Дьураҕалдыйбыт уһун фольдфебель икки саллаатын батыһыннаран, дьиэ кэннин диэки хааман суодаҥалаата. Болот Боотур

үрэл гын

үрэл гын (Якутский → Якутский)

туохт. Туохтан эмэ үргэн ыһылла түс, ыһыллан хаал. Рассыпаться, броситься врассыпную (напр., от испуга)
Уол табаларын тиэтэтэн хаһыытаан бытарыппытыгар, хабдьы үөрэ үрэл гынан хаалла. Р. Баҕатаайыскай
Кыыллар үрэл гынан, бука бары тус-туспа барбыттар. А. Сыромятникова
[Чыычаахтар] кэлэн бары мастарга кэккэлэһэн кээһэллэр, Үргэн арыт салгыҥҥа Үрэл гынан көтөллөр. А. Николаев

мочоохтон

мочоохтон (Якутский → Якутский)

мочоохтоо диэнтэн бэй., атын
туһ. Үрүйэ төрдүттэн туртас үөрэ кинилэртэн үргэн, хаарга батылла-батылла куотан мочоохтоммута. Н. Габышев
Ньукулааһа саҥата суох хааман мочоохтонон иһэр. «Чолбон»
[Ыт оҕото] төлө көтөн, сүүрэн мочоохтонорун тохтоппокко, …… эниэҕэ таласта. ПИС СТС

тиҥинэс

тиҥинэс (Якутский → Якутский)

көр тигинэс I
Ол кэнниттэн «маассабай оонньуу» буолан, төһө билэллэринэн, сатыылларынан, түүнү быһа өрө тиҥинэстилэр. Болот Боотур
Үөр сылгы өмүччү көрсөн Үргэн өрө тиҥинэһэн Үрүө-тараа бырдааттанан, Таныыларын тардырҕатан Тарҕам-арҕам сырыстылар. К. Туйаарыскай

убатыы

убатыы (Якутский → Якутский)

убат диэнтэн хай
аата. Убатыыга доруобай үүнээйилэри хаалларан туран, иинэҕэс үүнээйилэри үргэнэр. КММ ОК
Сүбүөкүлэ көһөрүүнү тулуйар, ол иһин убатыыга үргэммит үүнээйилэри арассаада курдук көһөрөн туспа кирээдэҕэ олордуохха сөп. ЛПМ САЛАК