Якутские буквы:

Якутский → Английский

өрөй=

v. to look up; to keep up spirits, be enerjetic; өрөгөй n. success, triumph

өр

a. long, continued, at length

өр=

v. to knit

Якутский → Русский

өр

нареч. 1) долго; олус өр оҥор = делать что-л. очень долго; өр күүттүм я долго ждал; өргө диэри надолго; 2) давно; кинини көрбөтөҕүм өр буолла я его давно не видел; өртөн с давних пор.

өр-өтөр

өр-өтөр буолбата незамедлительно, тотчас, в самом ближайшем времени; өр-өтөр буолбата , бу тиийэн кэллэ он тотчас пришёл (сюда); өр-өтөр гыммата, бүтэрэн кэбистэ он тотчас это сделал; өр-өтөр гыммата, кинигэни ааҕан кэбистэ он быстро прочитал книгу.

өр=

I ставить что-л. на огонь; кипятить; чаанньыгы өр= поставить чайник на огонь.
II 1) плести, сплетать, заплетать; тууну өр = плести вершу; суһуоҕу өр = заплести косу; 2) вязать; наскыны өр = вязать носки.

өрөй-чөрөй=

1) навострить уши, быть очень внимательным, превращаться в слух и зрение; 2) перен. проявлять особую собранность, готовность к действиям; чувствовать прилив энергии при преодолении трудностей.

Якутский → Якутский

өр

I
туохт. Уокка оргута, буһара уур. Ставить на огонь варить, кипятить (чай, обед и т. п.). Чэйгин өр. Күөһү өр
[Хаалдьыт:] Барыта талбыт курдук, хата сылабааргын өрөн, аскын астаан, бэлэм олор. А. Софронов
Кинилэр сэһэргэһэ-сэһэргэһэ чэй өрдүлэр. М. Доҕордуурап
Доҕоор, бүгүн эбиэт өрөн Түбүгүрүмүөх, Кафеҕа Баран аһыах! Р. Баҕатаайыскай
II
туохт.
1. Хас да сүүмэхтэн эбэтэр утаһынтан хат, хатан оҥор, баайан оҥор. Плести, сплетать, заплетать. Тууну өр. Суһуоҕу өр
Уһун суһуоҕун кууруор диэри намылыччы тараан баран мөлбөөрүччү өрөн кэбиһэр. Н. Якутскай
Туу өрө, Илим баайа олорон, Эрэллээхтик кини диэки көрөрүм. И. Гоголев
2. Саптан анал тэрилинэн (испииссэнэн, күрүчүөгүнэн) таҥаһы баай, баайан оҥор. Вязать (спицами, крючком)
Кини өрө олорор куруһубатын ньилбэгэр ууран баран, толкуйдаан олордо. Н. Заболоцкай
Арай үс кыыс киэһээ хойут Таҥас өрө олорбут. А. Пушкин (тылб.)
ср. тюрк. өр, үр ‘плести, заплетать’
III
сыһ.
1. Уһуннук. Долго
Ол курдук өр соҕус айаннаан, арыыга чугаһаатылар. Эрилик Эристиин
Өр соҕус күүттүлэр. Күннүк Уурастыырап
2. Уһун кэм устатыгар, бэрт элбэх күн-дьыл анараа өттүгэр. Давно
Өр да буолла мин таба Ньуоҕутун туппатаҕым, Сыа хаары бурҕачытан Сыһыынан ааспатаҕым. С. Данилов
Кэҕэ баҕайы Бэйэтин оҕотун биирдэ да Бэрийбэт диэн Бэрт өртөн ыла Биллэр буолбаат! П. Тобуруокап
Өр-өтөр буолбата — өр буолбата, тардыллыбата. Скоро, не задерживаясь, не заставляя долго ждать
Кыыс, кырдьык, өр-өтөр буолбакка Бар дьону соһуччу соһутта. С. Данилов
Үөтүгэн төрдүгэр Өр-өтөр буолбата, Болдьохтоох курдук балык Бу устан тиийэн кэллэ. В. Чиряев
Өр өтөр буолбата, хара-бараан сирэйдээх, мааны киһи кирилиэскэ тахсан, норуокка тоҥхоҥноото. П. Филиппов
тюрк. үр

өрөй-чөрөй

туохт.
1. Туохтан эрэ үөрэн-көтөн көтөҕүлүн, сэргэҕэлээ. Оживиться, вдохновиться, почувствовать себя на подъёме
Мин биир уостаах саабар ботуруон уктан баран, урутаан өрөйөн-чөрөйөн истим. «ХС»
2. Тугу эмэ оҥорорго бэлэм буол, ыарахаттары туоруурга күүһүрбүт-уоҕурбут курдук буол. Проявлять собранность, готовность к преодолению предстоящих трудностей; чувствовать прилив энергии при преодолении трудностей
Саныыбыт ыар ыарыыны үүрэн, Өрөйөн-чөрөйөн турууну. Л. Попов
Бу эһиги, саха ыччата, үөрэниҥ, сайдыҥ. Саҥа, сайдар олох кэллэ. Өрөйөн-чөрөйөн биэриҥ. В. Гаврильева


Еще переводы:

өрөйүү-чөрөйүү

өрөйүү-чөрөйүү (Якутский → Якутский)

өрөй-чөрөй диэнтэн хай
аата. Өрөпкүөмнээн өрөйүү-чөрөйүү бөҕө. «Кыым»
Ол гынан баран ханна эрэ дууһам түгэҕэр кэнэн өрөйүү-чөрөйүү, ону ааһан, киэн туттар санаа күөдьүйэн кэлбитэ. Ч. Айтматов (тылб.)

саргылан

саргылан (Якутский → Якутский)

туохт., үрд. Саргылаах буол, үөрүү, өрөйүү-чөрөйүү эҥээрдэн. Стать счастливым, обрести счастье и вдохновение
[Айыыһыт:] Саасүйэ тухары Самныбат саргыланыҥ, Одун хаантан Охтубат оҥорууланыҥ. П. Ойуунускай
Доҕордоһуу өлбөөдүйбэт Үрүйэтэ кылбаарар, Кини уутун испит эрэт Самнан биэрбэт саргыланар. И. Гоголев

тууй

тууй (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Кими, тугу эмэ хабарҕатын эбэтэр муннун-уоһун хам тутан, тыынын хаай. Лишать возможности дышать, душить
Модун тыыны тууйан, Моонньу муомахтаабыт Тоҕус туһах быаҕа Тоҥмут дьон биэрэҥнииллэр. Күннүк Уурастыырап
Гитлери мин бу курдук тууйа тутуо этим! Н. Заболоцкай
Буойун [манабыл икки кулукка] куоскалыы оргууй үөмэн тиийбитэ уонна, доҕоор, хабарҕалаан сонно тууйан кээспитэ. Ш. Руставели (тылб.)
2. көсп. Тугунан эмэ кыаҕын быһан самнар, саба баттаа. Подавлять, заглушать что-л. Ол эрээри кырдьыктаах тылы кинилэр кыайан тууйбаттар. Амма Аччыгыйа
Суох, ыраахтааҕы түрмэтэ, хаатыргата, сыылката биһиги уордайбыт уорааннаах күүспүтүн тууйуо суоҕа. В. Протодьяконов. Уонча сыл устата мин тууйан сырыттым Бар дьонтон санаабын, баҕабын барытын. В. Голдьеров
Тууйа тут — киһи өйүн-санаатын тумнар, көтөҕүллэрин, өрөйөрүн-чөрөйөрүн хаай. Угнетать сознание, настроение, притеснять, душить (о мыслях, чувствах и т. п.)
Саллар сааһын тухары кини эрдээх көнө сүрэҕин тууйа тутан сылдьыбыт хараҥа итэҕэлиттэн, сатаатар, бу олоҕун уһугар кэлэн босхолоннун эбээт. Амма Аччыгыйа
Иһиллээбит курдук уу чуумпу тууйа тутара, Үрдүк хара тыа үйэттэн үйэҕэ утуйара. С. Васильев
Санаарҕабыл дууһаҕа Дьаакыр курдук үүт-үкчү: Куккун-сүргүн тууйа тутуо, Баттыы сылдьыа төҥкөччү. Н. Калитин (тылб.)
ср. др.-тюрк. ту ‘закрывать, преграждать’

долго

долго (Русский → Якутский)

нареч.
өр, өргө диэри

долгожданный

долгожданный (Русский → Якутский)

прил
өр күүтүллүбүт

надолго

надолго (Русский → Якутский)

нареч
өргө диэри, өр буола

загоститься

загоститься (Русский → Якутский)

сов. разг. өр ыалдьыттаа.

недолго

недолго (Русский → Якутский)

нареч
кылгастык, өр буолбакка

изнашивается

изнашивается (Русский → Якутский)

гл
өр кэтиллэн эргэрэр, алдьанар

надолго

надолго (Русский → Якутский)

нареч. өр (буола), өргө диэри, өр кэмҥэ; он уехал надолго кини өр буола барбыта.