Якутские буквы:

Якутский → Русский

дэҥнэн=

возвр. от дэҥнээ = стать жертвой несчастного случая; ушибиться, пораниться.

Якутский → Якутский

дэҥнэн

  1. дэҥнээ диэнтэн бэй. туһ. Хаарга батары түһэн сытар сөмөлүөт кутуругар ыараханнык дэҥнэммит дьон сыталлар. Амма Аччыгыйа
    Ити киэһэ Улахан алаас үрдүк кырдалын саҕатыгар Миитэрэй сааҕа дэҥнэнэн өлө сытарын ынах хомуйааччылар булбуттара. Н. Түгүнүүрэп
    Ол дьахтар уон алталаах-биэстээх уолчаана дьиэтиттэн түөрт көстөөх сиргэ оттуу сылдьан улаханнык дэҥнэммит. «Чолбон»
  2. Туохха эмэ оһоллонон эмсэҕэлээ, өл. ☉ Получить увечье, травму (возможно, смертельную), ушибиться, пораниться.

Еще переводы:

ушибся

ушибся (Русский → Якутский)

гл,сов
дэҥнэннэ; өлөрүннэ

дэҥнэнии

дэҥнэнии (Якутский → Якутский)

дэҥнэн диэнтэн хай
аата. Үһүттэн үөһэ саастаах оҕолор өлүүлэригэр дэҥнэнии бастакы миэстэҕэ таҕыста. ВУА БС
[Күрэхтэһии бырааһа] күрэхтэһии бириэмэтигэр санитарнай-гигиеническэй көрдөбүллэр хайдах туолаларын көрөр, оһоллор, алҕас дэҥнэниилэр таҕыстахтарына бастакы көмөнү оҥорор. СНККБ

алдьатыс

алдьатыс (Якутский → Якутский)

алдьат диэнтэн холб. туһ. Ааһар бөҕө албастаах Адьырҕа аармыйатын кытта Алдьатыһан бардылар, Алларытарга киирдилэр. Нор. ырыаһ. Уолаттар олус эттэрин-сииннэрин алдьатыһыахтара, баҕар, хайалара эмэ дэҥнэниэ диэн сэрэнэн Сээбэс буойталаан тохтоппут. И. Бочкарев

кыладыапсыктаа

кыладыапсыктаа (Якутский → Якутский)

туохт. Кыладыапсыгынан үлэлээ. ☉ Работать кладовщиком
«Эт-үүт кэмбинээтигэр кыладыапсыктаан көрүөҥ дуо?» — Николай Аммосович тоҕо эрэ өскүөрүтүн саҥарда. В. Титов
Биирдэ алҕас туттан, улаханнык дэҥнэммитэ уонна ыарахан үлэттэн уурайан, билигин кыладыапсыктыыр эрэ. «Кыым»
Кирилэ өр баҕайы кыладыапсыктаабыта. «ХС»

дыҥ

дыҥ (Якутский → Якутский)

дыҥ курдук буол - тугу да билбэт буола дыгдай (киһи этин-сиинин туһунан). ☉ Отекая, раздуваясь, опухая, становиться нечувствительным, утрачивать чувствительность (о теле, его частях)
Төбөм дыҥ курдук буолла. Харытыан эрэйдээх ол ахсын абаланан, сирэйэ дыҥ курдук буолар. П. Ойуунускай
Дэҥнэммит харыта дыҥ курдук буолбут, ыараан хаалбыт. Амма Аччыгыйа
Тоҥон илиитэ-атаҕа дыҥ курдук буолуталаата. Болот Боотур

сүбэһит-амаһыт

сүбэһит-амаһыт (Якутский → Якутский)

аат. Тугу эмэ сүбэлээн биэрэр, үөрэтэр-такайар киһи. ☉ Советчик
Өлөөнө эмээхсин, ынах ыы сылдьан дэҥнэммитигэр бөһүөлэк ыала бары эмчит-томчут, сүбэһит-амаһыт буолбуттара. Н. Якутскай
Итиэннэ дьэ миигин, баҕар, Эдэрдэр хааһахха хаайдыннар, Ама, куһаҕан буоллаҕай Сүбэһит-амаһыт ааттанар. Баал Хабырыыс
Луохтуур этэринэн, сүбэһитинэн-амаһытынан, үөрэтээччинэн-уһуйааччынан кини буолбакка, биһиги буолуохтаахпыт. М. Доҕордуурап

эчэйии

эчэйии (Якутский → Якутский)

аат. Туохха эмэ дэҥнэнии, оһоллонуу; уҥуохтаргын тоһутуу. ☉ Травма, увечье; перелом (костей)
Быһайын ыһыахха туста сылдьан, кини обургу соҕус эчэйии ылбыта, буолаары буолан сискэ. Э. Соколов
Уол, өрүсүһэн, атаҕын өрө көтөҕө охсон биэрэн, эчэйииттэн арыычча быыһаммыта. П. Степанов
Марина Константиновна эчэйиитэ итинэн эрэ бүппэтэх, элбэх эбит. Илиитэ, атаҕа, ойоҕоһо, сиһэ кытта тостуулаах. ӨӨ ДДьДТ

несчастный

несчастный (Русский → Якутский)

прил. 1. дьоло суох, сордоох; несчастная участь дьоло суох оҥоһуу; 2. в знач. сущ. м. сордоох, эрэйдээх; 3. (приносящий несчастье) оһоллонуу-дэҥнэнии; несчастный случай оһоллонуу-дэҥнэнии түбэлтэтэ; 4. разг. (жалкий, ничтожный) сор суоллаах.

быданнааҕы

быданнааҕы (Якутский → Якутский)

  1. даҕ. Уруккуттан баар, өрдөөҕү. ☉ Давний, давнишний
    Ол быданнааҕы кэмҥэ Мин Сиинэҕэ үөскээбитим. С. Данилов
    [Өлөксөй] Бытаан сыарҕа тыаһынан Быданнааҕы санааларын бигэттэ. С. Васильев
    Ол быданнааҕы кэмҥэ, холкуоһа суох, мээнэ быралгы сылдьан биирдиилээн булчут дэҥнэнэрэ, быстарара баар этэ. Ф. Софронов
  2. аат суолт. Өрдөөҕүтэ буолбут кэм. ☉ Давнишнее время
    Ийэм саҥата-иҥэтэ, күлүүтэ-салыыта элбээн, эмиэ былыргы эдэригэр түспүтэ быданнааҕыны, мин кыра оҕо эрдэҕинээҕи кэммин, санатар. Далан
    Сиэннээх эһэ, арахсыбыттара төһө да баара-суоҕа ый эрэ кэриҥэ буолтарын иһин, букатын быданнааҕыттан көрсүбэтэх дьон курдук кэпсэтэллэр. В. Яковлев
чиччигинэс

чиччигинэс (Якутский → Якутский)

I
чиччигинээ диэнтэн холб. туһ. Аттар мөхсөн чиччигинэспиттэрэ. Д. Таас
Урут наартаҕа көлүллэ илик сорох хаҥыл табалар мөхсөн чиччигинэһэллэрэ. И. Федосеев
Арай биирдэ Уйбаан усках сылдьар тастыҥ быраатын Хабырыыһы туохтан эрэ кыыһыран таһырдьа быраҕаары чиччигинэспиттэрэ. КНЗ ОО
II
даҕ. Өрө мөхсө сылдьар сэниэлээх, түргэн-тарҕан хамсаныылаах, туттуулаах-хаптыылаах. ☉ Живой, проворный, быстрый в движениях, энергичный
Бэйэтин саатынан бэйэтин дэҥнэннэ, субу чэгиэн, чиччигинэс, чиҥ-чаҥ киһи иһин туттан …… тобуктаан турда. Н. Габышев
Ат хорос гынна, утуктаабыта ааһан, чиччигинэс буола түстэ. М. Доҕордуурап
Панты сиэн чиччигинэс буолбут уолаттар тута харахтарын муҥунан көрөн, өрө мөхсө сылдьар табаҕа түһэллэр. А. Кривошапкин (тылб.)