Якутские буквы:

Якутский → Русский

кэдэгэр

выгнутый назад; кэдэгэр быһах выгнутый нож; кэдэгэр систээх с прогнутой спиной.

Якутский → Якутский

кэдэгэр

даҕ. Ис диэки сыыйа иэҕиллэн, токуруйан киирбит (үксүгэр сис туһунан). ☉ Выгнутый (обычно о спине)
Кэдэгэр систээх намыһах атахтаах таба ласпаҕар самыытын имэрийэн ылар. В. Протодьяконов
Кэдэгэр систээҕэ — Кирилэ диэн уолчаан. Тэспэгэр истээҕэ — Титэккэ диэн уолчаан. Л. Попов
Кэдэгэр саабыланы сыгынньахтыы туппут доҕолоҥ оҕонньору көрбүтэ. А. Гайдар (тылб.)

Еще переводы:

кэдэгэрдиҥи

кэдэгэрдиҥи (Якутский → Якутский)

даҕ. Кэдэгэр соҕус. ☉ Слегка выгнутый назад
Марина дьикти нарын баҕайытык уһун, кэдэгэрдиҥи көнө таһаатын намылдьытан эрэрдии чэпчэкитик, тыаһа суохтук үктэнэн хаамара. Э. Соколов

кэбис-

кэбис- (Якутский → Якутский)

Даҕааһын күүһүрдэр эбиискэтэ, кэ- диэн саҕаланар олохторго сыстар: кэбис-кэтит, кэбис-кэдэгэр. ☉ Препозитивная усилительная частица прилагательных, присоединяемая к основам, начинающимся на кэ-: кэбис-кэтит ‘преширокий’, кэбис-кэдэгэр ‘слишком, сильно изогнутый’
Мэхээлэ, тииһиҥуоһуҥ кэбис-кэмэ сылдьар эбит дии. Э. Соколов

хотоҕор

хотоҕор (Якутский → Якутский)

даҕ. Ис диэки сыыйа хотойон киирбит, кэдэгэр. ☉ Вогнутый внутрь, вдавленный
Фасоль сиэмэтин аҥаар өттө томтоҕор, аҥаара хотоҕор. КВА Б
ср. бур. хотогор ‘выгиб’

былдьырыыт

былдьырыыт (Якутский → Якутский)

аат., зоол. Күрэҥниҥи бороҥ дьүһүннээх, синньигэс кэдэгэрдиҥи тумустаах, араҕас атахтаах чөкчөҥө көрүҥэ. Дулҕалаах, бадарааннаах сиргэ олохсуйар. ☉ Кулик; бекас сибирский
Быгылах быыһын аайы Бырылас былдьырыыт буолла. Өксөкүлээх Өлөксөй
Микиитэлээх Өлөксөй алаас ууларын бадарааныгар …… былдьырыыты бултууллар. Амма Аччыгыйа

күдүс

күдүс (Якутский → Якутский)

даҕ. Үргүлдьү, биир тэҥник барар. ☉ Равномерный, одномерный
Кэдэгэр систээҕи, кэтит лапчааннааҕы Кэмэ суох кэккэлэттилэр, Күдүс моойдооҕу, күндү түүлээҕи Күтүр элбэхтик бултаабыттар. Саха нар. ыр. I
Билигин алта уон гектар ыһыллара үс күдүс бааһынаттан турар. ФНС ХҮүС

кэдэгэркээн

кэдэгэркээн (Якутский → Якутский)

кэдэгэр диэнтэн атаах.-аччат. Кэдэгэркээн систэрдээх, Ласпаҕаркаан самыылаах, Оҥочолуур кутуруктаах …… Соноҕоһум барахсан Сэттэ күннүк сирдэртэн Сиэлэн-хааман истэҕэ! А. Бэрияк
Кэрии тыаҕа кэдэгэркээн быһыылаах кэҕэ кыылбыт кэрээбэккэ этэр. «Кыым»

кэкэҕэр

кэкэҕэр (Якутский → Якутский)

даҕ. Кэкэйбит быһыылаах, моонньун кэннин диэки чирэһиннэрэ туттубут. ☉ С напряженно застывшей шеей и отведенной назад головой
Кэдэгэр систээх, Кэкэҕэр быһыылаах, Кэҕэлиирэ кыылым …… Кэрэ чуор куолаһынан Кэрэ бэлиэтик кэпсээтэ. ДВ О

кээдэкэччий

кээдэкэччий (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Түргэнник хамсан, бар-кэл (кэдэгэр систээх киһи туһунан). ☉ Двигаться, ходить быстро (о человеке с сильно изогнутой спиной)
Верещагин, кинигэтин эһэ тардан ылла, сулбу ойон турда, кээдэкэччийэн тиийэн ыскаабыгар төттөрү уган кэбистэ. Болот Боотур

тоҥхоҕор

тоҥхоҕор (Якутский → Якутский)

даҕ. Төбөтүн төҥкөччү туттубут; арҕаһа (көхсө) бөгдьөйбүт, үрдээн көстүбүт. ☉ С наклонённой головой; с высокой гривой, холкой
Сылгы быһыытын-тутуутун …… үрдүк арҕастаах, тоҥхоҕор уҥуохтаах, көнө систээх, кэдэгэр систээх, онтон да атын диэн быһаараллар. ОМГ ЭСС

тостумтуо

тостумтуо (Якутский → Якутский)

тостуган диэн курдук. Кирээдэҕэ олортоххо, иинэҕэс арассаада тостумтуо, өҕүллүмтүө буолар
□ [Күпсүүр] былаайаҕын кэдэгэр мастан оҥорор үчүгэй, бөҕө буолар, оттон мутуктаах мас тостумтуо. ЧАИ СБМИ
Кураанах, сыата суох баттах тостумтуо, түһүмтүө буолар. ГЕВ ТБГ